Phóng to

GS-TS BaE Yang Soo Ảnh: Trung Dân

Nghe đọc nội dung toàn bài:

Bae Yang Soo là một người bạn thân thiết với VN. Ông vừa dẫn một nhóm 20 tình nguyện viên sinh viên Hàn Quốc sang Củ Chi (TP.HCM) dạy taekwondo cho trẻ em khuyết tật trong vòng hai tuần. Sáng 19-8, ông tìm đến Tuổi Trẻ không chỉ để chào tạm biệt về nước vào tối cùng ngày, mà còn để trò chuyện với chúng tôi về hai vấn đề nổi bật trên Tuổi Trẻ trong thời gian gần đây. Thứ nhất, đó là những vấn đề xoay quanh lối sống tuổi teen qua bộ phim Nhật ký Vàng Anh. Thứ hai, chuyện cô dâu Việt trên đất Hàn, sau hai vụ liên tiếp gần đây gây xôn xao là Thu Hà kiện đòi con và cái chết của Huỳnh Mai.

Đừng quá lo về chuyện hình thức của giới trẻ

* Ông có thể cho biết vì sao mình theo dõi kỹ những vấn đề đặt ra quanh bộ phim truyền hình Nhật ký Vàng Anh?

- GSTS Bae Yang Soo: Tôi rất thường xuyên vào mạng để đọc báo Tuổi Trẻ, một tờ báo tôi yêu thích. Khi đọc những ý kiến xoay quanh bộ phim Nhật ký Vàng Anh, tôi rất thích vì đó là những vấn đề mà Hàn Quốc cũng từng trải qua. Vào những năm đầu thập niên 1990, các nhà xã hội học, báo chí, các giáo sư Hàn Quốc đã tranh luận với nhau rất nhiều xoay quanh hiện tượng tuổi teen Hàn thời ấy cũng có những biểu hiện rất đáng lo ngại như chạy theo phong cách thời trang phương Tây không phù hợp với văn hóa nước nhà, đua nhau nhuộm tóc vàng, sống nghiêng nhiều về vật chất... Nhiều người đã lo ngại rằng đến lúc nào đó thế hệ trẻ Hàn Quốc sẽ đánh mất bản sắc dân tộc. Cuộc tranh cãi kéo dài cả chục năm và chỉ chấm dứt vào mùa hè 2002.

* Đó là thời điểm Hàn Quốc tổ chức vòng chung kết World Cup 2002?

Phóng to

Lớp trẻ Hàn Quốc luôn là những người rất yêu nước

- Đúng vậy. Hẳn các bạn đã thấy những hình ảnh hàng triệu thanh niên Hàn Quốc đầu chít khăn đỏ, mình mặc áo in cờ tổ quốc xuống đường ủng hộ đội nhà như thế nào. Đó không chỉ là tình yêu bóng đá đâu. Nó lớn hơn nhiều. Nó thể hiện việc trong con tim của mọi bạn trẻ luôn sục sôi một tình yêu đất nước mãnh liệt.

Khi ấy, các nhà xã hội học, các giáo sư và báo chí mới vỡ lẽ ra rằng điều quan trọng là nằm ở con tim và khối óc chứ chuyện đầu vàng, áo quần lố lăng chỉ là chuyện nhỏ. Và cũng chính vì vậy nên Bộ Giáo dục Hàn Quốc đã quyết định đưa sự kiện World Cup 2002 vào chương trình giáo dục công dân trong nhà trường phổ thông.

* Có nghĩa là VN chúng tôi cũng không phải quá lo về những biểu hiện của tuổi teen?

- Đúng là không nên quá lo lắng. Nên nhớ đó chỉ là thiểu số. Khi qua cái tuổi bồng bột, bắt đầu bước vào đời, phần lớn sẽ phải tự điều chỉnh thôi. Khi bắt đầu đi làm, chẳng có công sở, công ty nào chịu nhận anh vào làm với cái đầu vàng rực và khoác lên mình bộ cánh hip-hop! Trong mắt chúng tôi, đó chỉ là chuyện mốt của tuổi trẻ mà thôi. Hiện nay, ở Hàn Quốc, phong trào nhuộm tóc cũng hết rồi.

Mở trung tâm dạy văn hóa, ngôn ngữ Hàn Quốc tại Nghệ An

* Tạm gác chuyện tuổi teen để chuyển qua chuyện cô dâu Việt. VESAMO phản ứng thế nào về cái chết của Huỳnh Mai?

- Chúng tôi thật sự lấy làm xấu hổ. Vẫn biết đó chỉ là một chuyện hết sức hiếm hoi, nhưng quả tình là rất đau khổ. Chúng tôi nhớ cách đây vài chục năm, Hàn Quốc còn nghèo khó nên cũng đã có tình trạng các cô gái Hàn đổ xô đi lấy chồng Mỹ. Và cũng đã có những trường hợp đau lòng như kiểu Huỳnh Mai. Vì vậy, đứng trước câu chuyện thương tâm của Huỳnh Mai, chúng tôi cảm thấy đau xót như chính người thân của mình.

* Và VESAMO sẽ làm gì?

"Ở trường tôi, hiện nay chẳng còn sinh viên Hàn nào nhuộm tóc, nhưng du học sinh VN thì có nhiều đấy (cười)! Dù vậy, các sinh viên VN ấy cũng lễ phép, học hành đàng hoàng."

- Tại Hàn Quốc, chúng tôi in ấn tài liệu, tham gia nói chuyện với tầng lớp thanh niên nông thôn có ý định sang VN cưới vợ rằng các cô dâu không phải lấy chồng vì tình yêu, mà thực tế là một sự hi sinh để giúp gia đình. Vì vậy, nếu đã quyết định cưới vợ nước ngoài nói chung qua môi giới (VN chỉ đứng thứ hai sau Trung Quốc), phải hiểu điều đó và phải có sự giúp đỡ gia đình vợ để không làm sốc cô dâu.

Theo quan điểm của chúng tôi, phần lớn sự cố xảy ra trong hôn nhân với người nước ngoài là do dị biệt ngôn ngữ, thiếu kiến thức về văn hóa của cả hai bên. Vì vậy, tại Hàn Quốc, chúng tôi thường xuyên đào tạo các giảng viên để lực lượng này tham gia dạy văn hóa, ngôn ngữ miễn phí cho các cô dâu nước ngoài.

Bên cạnh đó, chậm nhất là cuối năm nay chúng tôi sẽ mở một trung tâm bồi dưỡng văn hóa, ngôn ngữ Hàn tại VN (đặt ở Cửa Lò, Nghệ An).

* Ông có thể giới thiệu rõ hơn về trung tâm này?

Phóng to

Một quảng cáo môi giới hôn nhân trên đường phố Seoul (ảnh trên báo The Korea Herald)

- Người có ý tưởng và trực tiếp thực hiện là anh Kim Sang Ho, một diễn viên hài khá nổi tiếng tại Hàn Quốc, đồng thời cũng là trưởng ban tuyên truyền của VESAMO. Anh Kim là một người rất yêu VN và cũng rất đau khổ về những sự cố xảy ra cho các cô dâu Việt. Vì vậy, anh ấy quyết định bỏ tiền túi để xây dựng trung tâm này. Hiện nay hồ sơ xin phép lập trung tâm đã nộp cho các cơ quan chức năng của VN.

Chúng tôi đã đến Cửa Lò, tìm thuê được một khách sạn mini làm ăn thua lỗ nên giá cả cũng dễ chịu. Chúng tôi mời tất cả những cô dâu Việt đến đây để học về văn hóa và ngôn ngữ nhà chồng. Chi phí thì các cô dâu chỉ phải tự lo mỗi chuyện ăn; còn học phí và ở chúng tôi đài thọ.

* Liệu mỗi mình anh Kim có đủ sức về tài chính để trung tâm tồn tại lâu dài?

- Chúng tôi có nhận được sự hỗ trợ của các tổ chức chính quyền cấp huyện tại Hàn Quốc. Các thanh niên nông thôn Hàn Quốc khi lấy vợ nước ngoài đều được chính quyền hỗ trợ khoảng 3 triệu won (tương đương 3.000 USD). Việc chính quyền góp tay với chúng tôi lập trung tâm nói trên cũng là một cách đảm bảo cho xã hội. Một anh thanh niên nông thôn tìm được một người vợ tốt, tạo được một cuộc sống gia đình tốt thì điều đó là vô giá, vì vậy đừng lấy làm khó hiểu khi chính quyền cấp huyện Hàn Quốc sẵn sàng chi phí cho việc này.

* VESAMO còn có ý định nào khác mà chưa thực hiện được?

- Trong một lần làm việc với ông Nguyễn Phú Bình - thứ trưởng Bộ Ngoại giao VN, nguyên đại sứ VN tại Hàn Quốc, chúng tôi có đề xuất Chính phủ VN nên cho phép các công ty môi giới hôn nhân tư nhân hoạt động công khai. Có công khai, chúng ta mới kiểm soát được họ. Tôi lấy ví dụ, một thanh niên Hàn Quốc muốn lấy vợ VN phải đóng cho công ty môi giới 10-15 triệu won (tương đương 10.000-15.000 USD). Nhưng chẳng có công ty nào trực tiếp qua VN làm cả, mà họ phải trải qua 4-5 người môi giới khác. Cứ mỗi một tầng nấc như thế, ai cũng kiếm tiền cho nhiều, nên cuối cùng những chi phí cần thiết cho cuộc hôn nhân chẳng còn bao nhiêu.

Nếu không có những tầng nấc như thế này, cô dâu và chú rể có thể thực hiện những chuyến qua lại gặp nhau vài ba lần để tìm hiểu, và như thế chúng tôi tin sẽ tốt hơn. Chưa kể, qua nhiều tầng nấc khiến chi phí bị chẻ nhỏ ra và mỗi tầng nấc đều muốn tỉ lệ môi giới thành công thật cao để không bị lỗ, và khi ấy lại sinh ra chuyện cung cấp thông tin sai lệch cả hai bên. Bản thân tôi đã từng phải tư vấn cho một cô dâu mà thông tin ban đầu nhận được về chú rể 47 tuổi, nhưng thực tế là xấp xỉ lục tuần!

* Xin cảm ơn giáo sư.