Ngày 19-3, Viện hàn lâm Khoa học Na Uy công bố trao Giải thưởng toán học Abel 2026 cho nhà toán học người Đức Gerd Faltings, ghi nhận những đóng góp mang tính bước ngoặt trong lĩnh vực hình học số học.

Theo đánh giá của hội đồng giải thưởng, các ý tưởng và công trình của ông Faltings không chỉ giải quyết nhiều giả thuyết tồn tại lâu năm mà còn đặt nền móng cho hàng loạt hướng nghiên cứu kéo dài nhiều thập kỷ sau đó.

Dấu mốc nổi bật trong sự nghiệp của ông là việc chứng minh Giả thuyết Mordell vào năm 1983 - bài toán do Louis Mordell nêu ra từ thập niên 1920. 

Giả thuyết này khẳng định một số đường cong đại số chỉ có hữu hạn nghiệm hữu tỉ và đã "thách thức" giới toán học suốt hơn 60 năm trước khi được giải quyết.

Nhờ thành tựu này, ông Faltings được trao Huy chương Fields năm 1986, khi mới 32 tuổi - một trong những vinh dự cao quý nhất của giới toán học.

Hiện ông giữ vai trò giám đốc tại Viện Toán học Max Planck ở Bonn (Đức). Theo kế hoạch, lễ trao giải Abel 2026 sẽ diễn ra tại Oslo vào ngày 26-5.

Giải thưởng mang tên Niels Henrik Abel có giá trị 7,5 triệu kroner (khoảng 774.000 USD), được xem là một trong những danh hiệu danh giá nhất của toán học hiện đại. Năm 2025, giải thuộc về Masaki Kashiwara.

Lần đầu tiên một phụ nữ được trao giải toán học danh giá Abel

TTO - Giải thưởng toán học Abel được trao cho bà Karen Uhlenbeck người Mỹ ngày 19-3 vì công trình nghiên cứu về các phương trình vi phân khác của bà.