Những ngày này, không khí thu hoạch cau xứ Tiên (nơi được ví là thủ phủ cau miền Trung) đang diễn ra vô cùng tất bật. Dù năng suất và kích thước trái có phần sụt giảm do thời tiết, mức giá cau khởi sắc từ đầu mùa đã mang lại niềm vui lớn cho người nông dân trồng cau nơi đây.

Cau xứ Tiên được giá sau năm rớt thảm

Sau một mùa thu hoạch đầy ảm đạm năm ngoái khi giá cau có lúc xuống thấp kỷ lục, năm nay không khí tại các vườn cau xứ Tiên đã nhộn nhịp trở lại. 

Hiện giá cau tươi dao động quanh mức 25.000 - 28.000 đồng/kg, thậm chí có thời điểm đầu mùa thương lái thu mua lên tới 35.000 đồng/kg. 

Mức giá này tuy chưa bứt phá như những năm đỉnh điểm nhưng đã giúp bà con nông dân thở phào nhẹ nhõm.

Bà Đặng Thị Chín (71 tuổi, xã Tiên Phước) có hơn 25 năm gắn bó với cây cau. Khu vườn của gia đình bà hiện có khoảng 3.000 - 4.000 cây. Từ sau năm 1978, vợ chồng bà bắt đầu trồng cau và duy trì việc trồng mới xen kẽ với thu hoạch cho đến nay.

Bà Chín cho biết: “Năm nay gia đình tôi đã bán được 3 đợt cau. Giá thu mua đầu vụ từng được thương lái thông báo khoảng 35.000 đồng/kg, sau đó giảm xuống 20.000 - 22.000 đồng/kg, thương lái lựa cau rất kỹ. 

Gần đây, giá tăng trở lại khoảng 25.000 - 28.000 đồng/kg nên nhà nông mừng lắm, coi như cũng đạt chỉ tiêu lao động”.

Cùng chung niềm phấn khởi, ông Bùi Thuyền (74 tuổi, xã Tiên Phước), người sở hữu hơn 1.000 gốc cau, cho biết từ đầu mùa đến nay gia đình ông đã thu hoạch được khoảng 700kg, bỏ túi hơn 16 triệu đồng. 

Theo ông, với mức giá hiện tại, dù không quá cao nhưng đã đủ để đảm bảo cuộc sống cho những hộ gia đình lấy cây cau làm nguồn thu nhập chính.

Nỗi lo vẫn còn

Dù mức giá khởi sắc mang lại tín hiệu tích cực, nhưng nỗi lo của người trồng cau xứ Tiên vẫn chưa hề vơi bớt. Điểm khác biệt lớn nhất của vụ cau năm nay là hiện tượng trái nhỏ, dày và nhanh già dù thời tiết nhìn chung khá thuận lợi.

Bà Chín cho biết năm nay trời thuận nhưng buồng cau nhỏ hơn những mùa trước, có khi chỉ bằng một phần sản lượng trước đó. Ông Thuyền cũng nhận định mưa thuận gió hòa song kích thước trái giảm rõ rệt.

Bên cạnh tình trạng chất lượng trái sụt giảm, người trồng cau xứ Tiên còn gặp khó khi thương lái liên tục siết chặt các tiêu chí thu mua như chỉ chọn trái tròn, vừa tầm và thẳng tay loại bỏ những quả quá to, quá nhỏ hay quá già. 

Sự khắt khe này kết hợp với mức giá biến động thất thường từng ngày khiến bà con luôn trong trạng thái thấp thỏm lo âu, phụ thuộc hoàn toàn vào quyết định trồi sụt của các đại lý, lò sấy.

Thực tế này khiến người trồng cau xứ Tiên không dám hái đại trà mà phải tỉ mẩn chọn từng buồng đạt chuẩn, ngậm ngùi bỏ xả những trái không vừa mắt thương lái. Bài học giá cau lao dốc từ hàng trăm triệu xuống còn vài chục triệu đồng năm ngoái vẫn còn đó như một lời cảnh tỉnh. 

Dù là cây trồng chủ lực mang lại giá trị kinh tế lớn cho xứ Quảng, việc phụ thuộc vào thị trường tiểu ngạch bấp bênh vẫn đặt ra bài toán hóc búa về tính bền vững cho nông sản nơi đây.

Buồng cau xe duyên, qua thử thách tình càng nồng

Nằm bên bờ dòng sông Cấm yên bình, xã Cao Nhân (Thủy Nguyên, Hải Phòng) vốn nổi tiếng với nghề trồng cau, cung cấp những buồng cau xe duyên.