Phóng to

Hàng lậu được vận chuyển giữa ban ngày trên đường 9 - Ảnh: V.T.S.

Khu chợ này là điểm tập kết hàng hóa của những cư dân đến từ vùng biên giới hai nước Việt - Lào.

Được một người quen giới thiệu, chúng tôi tìm đến nhà anh H., một người Việt mang quốc tịch Lào, sống ở vùng chợ Karôn từ hơn 20 năm trước. Anh H. nhiệt tình giúp đỡ và đích thân lái xe đưa chúng tôi đến tận tổng kho, nơi hàng hóa được tập kết trên đất bạn Lào, trước khi thẩm lậu vào VN qua hàng trăm con đường tiểu ngạch dọc con sông Sêpôn.

Tổng kho Đào Hương

Vào vai người đi xin làm cửu vạn do anh H. dẫn đến chúng tôi mới tiếp cận được bên trong kho chứa hàng. Toàn bộ kho có diện tích khoảng gần 1ha, nằm ngay trên bờ của con sông Sêpôn và cách cửa khẩu Lao Bảo - Đen Sa Vẳn non 2km. Người ta thường gọi kho này là “kho Đào Hương”, bởi đại đa số hàng hóa được tập kết tại đây đều thuộc Công ty Đào Hương (Dao Heung Co.Ltd) quản lý.

Tại kho Đào Hương mỗi ngày có hàng trăm người làm việc, cả người Việt lẫn Lào. Trong số đó có cả những viên chức trong ngành công an, hải quan, biên phòng của nước bạn Lào thường xuyên ứng trực để thực hiện nhiệm vụ kiểm tra hàng hóa xuất kho (bởi đây là hàng quá cảnh, không được tiêu thụ trên nội địa Lào). Đông nhất, dĩ nhiên là những người làm thuê vận chuyển, khuân vác, ghi toa, xuất hàng…

Theo qui định, những chủ hàng từ phía VN sang “đánh” hàng tại kho này đều được quản lý theo nguyên tắc mật danh. Ví dụ: chủ hàng thường xuyên mua thuốc lá Jet có tên là Hóa, sẽ được đặt mật danh là H2. Khi thuyền chở những thùng thuốc lá Jet có ghi ký hiệu H2, thì cả “hệ thống” biết ngay đó là thuốc Jet của chủ hàng tên Hóa để vận chuyển đến đúng nơi qui định.

Phóng to ... và trên dòng Sêpôn - Ảnh: V.T.S. Khuyến khích (!) Loại hàng bị buôn lậu nhiều nhất là thuốc lá Jet vì lợi nhuận cao, nhẹ, dễ vận chuyển. Mua hàng này còn có thưởng, thậm chí khi bị các lực lượng chức năng thu giữ còn được bù đắp một phần thất thoát. Những người vận chuyển thuốc lá Jet cho các chủ hàng từ các bến thuyền đến nơi tập kết bằng xe Minsk, khi gặp tai nạn do phóng nhanh vượt ẩu cũng được xem xét hỗ trợ bằng thuốc Jet để… khuyến khích, từ 3-4 thùng thuốc Jet (mỗi thùng 500 gói), tùy mức độ nặng, nhẹ.

Hàng từ kho Đào Hương xuất ra theo bến thuyền Karôn tỏa đi. Nơi đây, vào những giờ cao điểm - tức rạng sáng hoặc cuối chiều, khi các lực lượng kiểm soát phía đất VN ngơi nghỉ - có đến 40-50 chiếc thuyền ra vào để vận chuyển hàng. Nhận hàng từ một bến thuyền trên đất Lào, những chiếc thuyền máy liên tục chuyển hàng về các bến thuyền nằm rải rác trên 15km xuôi theo sông Sêpôn.

Mỗi chiếc thuyền máy khi rời bến mang theo khoảng 70 thùng thuốc lá Jet để cập bờ phía VN. Ước lượng mỗi ngày khoảng 500 thùng thuốc Jet được đưa vào VN từ đây. Thế nhưng theo một người có thâm niên buôn lậu thuốc lá Jet trên địa bàn thì lúc cao điểm, mỗi ngày kho Đào Hương xuất ra khoảng 3.000 thùng.

Mỗi ngày, tuyến quốc lộ 9 có trên 200 lượt xe khách loại 12 chỗ, 24 chỗ và 50 chỗ xuôi ngược, chủ yếu những chuyến xe này chở dân buôn lậu từ thị xã Đông Hà, Huế đến thị trấn Khe Sanh, Lao Bảo để mua thuốc lá Jet và các loại hàng nhập lậu khác mang đi tiêu thụ kiếm hoa hồng.

Số người này chỉ mua bán với số lượng ít từ 1.000 gói trở xuống. Họ xé nhỏ từng cây thuốc Jet để cho vào tay nải cột lên người hoặc gùi cắt rừng đi bộ. Vì vậy, người dân ở dọc tuyến quốc lộ 9 gọi họ là “dân cua rạm” (mang hàng đầy mình và bò như con cua, con rạm) hay “dân robot” (bó hàng khắp mình trông như robot).

Hầu hết lượng thuốc lá Jet được vận chuyển từ vùng biên giới về Đông Hà đều được tập trung bán cho các đầu nậu ở bến xe Đông Hà và ga Đông Hà (Quảng Trị). Tại đây, hàng lậu vận chuyển bằng đường bộ hoặc đường sắt mang vào tiêu thụ ở các tỉnh phía Nam VN.

Câu hỏi còn bỏ ngỏ

Trên đường 9, hàng loạt lực lượng như hải quan, quản lý thị trường, thuế, cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự kinh tế và chức vụ, bộ đội biên phòng được bố trí nhằm hạn chế hàng hóa nhập lậu trên tuyến đường này.

Có thể kể ngoài lực lượng hải quan và bộ đội biên phòng làm nhiệm vụ tại cửa khẩu Lao Bảo, từ cửa khẩu Lao Bảo về xuôi trên đường bộ có: trạm hải quan làng Vây, đội đặc nhiệm của bộ đội biên phòng tỉnh Quảng Trị, đội quản lý thị trường lưu động, trạm hải quan cổng B, trạm kiểm soát liên ngành Tân Hợp và đội chống buôn lậu của lực lượng Hải quan tỉnh Quảng Trị. Trên tuyến đường sông Sêpôn có trạm kiểm soát liên ngành đường sông và trạm bộ đội biên phòng Long Thành… Tất cả lực lượng này đều có thể phát hiện và bắt giữ hàng hóa nhập lậu.

Thoạt trông vào bức tranh bố phòng của các lực lượng chống buôn lậu trên chiều dài 83km của quốc lộ 9 này, tưởng rằng sẽ khó có kẽ hở nào cho hàng nhập lậu. Thế nhưng trên thực tế hàng lậu vẫn chảy qua đây như thác lũ. Nhưng số những vụ bắt giữ hàng nhập lậu mỗi năm cũng chỉ dừng lại ở con số hàng trăm và điều đáng phải suy ngẫm là những người bị bắt giữ cũng chỉ... “dân cua rạm” là chính. Tại sao các lực lượng hùng hậu hoạt động suốt đêm ngày trên quốc lộ 9 mà không chống được hàng nhập lậu là câu hỏi còn bỏ ngỏ!