Theo Reuters ngày 12-3, dầu thô của Iran vẫn được vận chuyển qua eo biển Hormuz với nhịp độ gần như bình thường, dù các cuộc tấn công của Tehran nhắm vào tàu thuyền tại tuyến đường thủy này đã khiến hoạt động xuất khẩu của nhiều quốc gia vùng Vịnh khác bị đình trệ.

Công ty tình báo hàng hải TankerTrackers.com - chuyên theo dõi đội tàu bóng tối, tức mạng lưới tàu vận chuyển dầu của các quốc gia bị phương Tây trừng phạt - cho biết Iran đã xuất khẩu khoảng 13,7 triệu thùng dầu thô kể từ khi Israel và Mỹ phát động các cuộc tấn công vào nước này ngày 28-2. Dịch vụ theo dõi tàu Kpler đưa ra con số cao hơn: khoảng 16,5 triệu thùng trong 11 ngày đầu tháng 3.

Để trả đũa Mỹ và Israel, Iran đã tấn công tàu thuyền tại eo biển Hormuz và cơ sở hạ tầng năng lượng trong khu vực. Động thái này khiến việc lưu thông của các tàu không thuộc Iran qua cửa ngõ dầu mỏ then chốt của Trung Đông gần như tê liệt, buộc nhiều nhà sản xuất phải cắt giảm sản lượng.

Việc Iran duy trì xuất khẩu dầu mà không gặp trở ngại đáng kể tạo nên sự tương phản với chiến dịch trước đây của Mỹ đối với Venezuela - khi Washington từng phong tỏa hải quân và bắt giữ các tàu ra vào vùng biển nước này.

"Tôi khá ngạc nhiên khi Mỹ chưa triển khai chiến dịch tương tự trong xung đột lần này, nhất là sau khi họ đã bắt giữ thành công các tàu liên quan đến Venezuela hồi tháng 12 năm ngoái", ông David Tannenbaum, Giám đốc Công ty tư vấn Blackstone Compliance Services, nhận định.

Tuy nhiên, nhà phân tích dầu khí và vận tải biển Matias Togni cho rằng nỗ lực ngăn chặn tàu dầu liên quan đến Iran có thể làm bùng phát thêm các cuộc tấn công vào tàu thuyền khác đi qua eo biển Hormuz. 

Chuyên gia tài chính hàng hải James Lightbourn cũng lưu ý: chừng nào Iran còn vận chuyển dầu qua khu vực này, họ vẫn có động lực giữ cho eo biển mở cửa ở mức độ nhất định.

"Nếu Mỹ bắt giữ các tàu dầu, Iran có thể không còn gì để mất và thậm chí đóng cửa hoàn toàn eo biển - chẳng hạn bằng cách rải thủy lôi", ông Lightbourn cảnh báo.

Nhà Trắng hiện chưa phản hồi về việc liệu Washington có kế hoạch nhắm vào hoạt động xuất khẩu dầu của Iran hay không.

Dữ liệu từ TankerTrackers.com và Kpler cho thấy lượng dầu thô xuất khẩu của Iran dao động từ 1,1 đến 1,5 triệu thùng/ngày trong giai đoạn 28-2 đến 11-3, thấp hơn mức trung bình khoảng 1,69 triệu thùng/ngày của năm ngoái. 

Hình ảnh vệ tinh từ TankerTrackers.com cũng ghi nhận nhiều tàu chở dầu siêu lớn vẫn đang tiếp nhận hàng tại đảo Kharg - trung tâm xuất khẩu dầu chủ lực của Iran.

Theo Kpler và Lloyd's List Intelligence, sáu tàu chở dầu thô đã rời Iran kể từ ngày 28-2, thường di chuyển trong vùng đặc quyền kinh tế của Iran - được xem là biện pháp nhằm tăng mức độ an toàn cho hành trình.

Ít nhất 16 tàu bị tấn công ở vùng Vịnh, Iraq đóng cửa cảng xuất khẩu dầu

Ít nhất sáu tàu thương mại bị tấn công ngày 11-3 tại vùng Vịnh và eo biển Hormuz. Trong đó hai tàu chở nhiên liệu bốc cháy tại vùng biển Iraq, khiến một thủy thủ thiệt mạng.