Phóng to

Quyết định cho thôi việc tạm thời của Công ty Hồng Cơ cùng đơn phản ảnh của tập thể lao động và danh sách của 10 lao động được tham gia BHXH trên tổng số 123 lao động hiện nay - Ảnh: Đ.HƯNG

TT - Là một công ty đã đi vào hoạt động cả chục năm nay, có uy tín trên thương trường trong lĩnh vực công nghệ thông tin, đã được cấp chứng nhận ISO 9001:2000, thế nhưng Công ty TNHH tin học và thương mại Hồng Cơ (4 Nam Quốc Cang, Q.1, TP.HCM) lại cũng là nơi có nhiều vi phạm Luật lao động.

Những vi phạm Luật lao động

Tài xế Tô Điền Sơn là điển hình rõ nét nhất về cách ký hợp đồng tùy tiện của công ty đối với lao động. Làm việc tại công ty từ tháng 2-1997 tới tháng 12-2002, anh được ký tổng cộng 14 hợp đồng lao động liên tiếp trong đó có hợp đồng đầu tiên là hợp đồng thử việc, chín hợp đồng lao động với thời hạn ba tháng, sáu hợp đồng có thời hạn sáu tháng.

Từ 12-2002 tới 2-2004 thì làm việc không có hợp đồng. Tới đầu năm 2004, từ một lái xe Sơn bị điều chuyển sang làm nhân viên kho và giao nhận. Chịu không thấu, anh Sơn phải làm đơn xin nghỉ việc. Thực chất của việc ký liên tiếp các hợp đồng ngắn hạn này chỉ để không phải đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) cho người lao động.

C., nhân viên bộ phận kho và giao nhận, làm việc tại Hồng Cơ được ba năm, chỉ được ký một hợp đồng một năm sau đó ngưng luôn. Ngày 8-5-2004, C. bị xử lý bằng một quyết định “cho thôi việc tạm thời” cho tới khi sắp xếp được công việc mới với lý do không đạt yêu cầu công việc hiện tại.

Chúng tôi đã đưa quyết định “cho thôi việc tạm thời” này ra tham khảo ý kiến cán bộ Sở Lao động - thương binh & xã hội TP.HCM, các cán bộ phụ trách về lao động cũng lắc đầu chào thua vì không thể có chuyện thôi việc tạm thời với lý do chung chung “không đạt yêu cầu” như vậy.

Theo anh Đ.T.B., nguyên chủ tịch công đoàn, phụ trách nhân sự của Công ty Hồng Cơ, một điều mà tất cả nhân viên ở Công ty Hồng Cơ đều phải biết và chấp nhận như một sự hiển nhiên là có thể bị cho nghỉ việc bất kỳ lúc nào chỉ với lý do “không hoàn thành công việc”. Nhiều lao động đã bị cho nghỉ việc theo cách trên.

Việc trả lương cho lao động của công ty cũng không theo qui chuẩn nào. Mức lương ghi trên hợp đồng chỉ được tính hệ số 1 cho mức độ hoàn thành công việc. Hằng tháng trưởng bộ phận, lãnh đạo công ty sẽ đánh giá mức độ hoàn thành công việc để cho điểm, căn cứ vào đó sẽ tính hệ số. Trong thực tế hệ số này hầu hết đều thấp hơn 1 nên lương người lao động luôn thấp hơn so với hợp đồng.

Chính vì cách hành xử như thế nên không ít lao động phải im lặng nghỉ việc, thậm chí bỏ luôn cả các khoản trợ cấp. Kỷ lục là có lần gần như toàn bộ bộ phận kinh doanh đồng loạt bỏ việc vì không chịu nổi cách hành xử của phía công ty.

Công ty biết nhưng chưa có thời gian thực hiện?

Ông Đỗ Quý Hùng, giám đốc BHXH Q.1, cho biết từ tháng 8-1996, Công ty TNHH Hồng Cơ bắt đầu tham gia BHXH cho lao động tại công ty với số lượng 17 người. Số lượng này biến động trong khoảng trên dưới 20 người trong suốt thời gian qua, tới đầu năm 2004 công ty chỉ còn tham gia BHXH cho 10 người - một con số hết sức nhỏ bé so với số lượng trên 120 lao động đang làm việc tại công ty hiện nay.

Ngày 10-6-2004, chúng tôi đã có cuộc tiếp xúc với bà Nguyễn Thị Hoa, phó giám đốc Công ty Hồng Cơ, để tìm hiểu thêm. Bà Hoa cho rằng công ty hiện có 123 lao động, thu nhập của người lao động cũng khá. Qua lời bà Hoa, chúng tôi tạm tính: nếu lấy thấp nhất là 1,5 triệu đồng/người và lấy con số tròn là 100 lao động thì mỗi tháng riêng tiền BHXH cho người lao động mà công ty không chịu thực hiện đã vào khoảng 30 triệu đồng; theo đó thì hàng loạt chế độ, quyền lợi chính đáng của người lao động bị tước mất.

Trao đổi kỹ hơn, bà Hoa nhìn nhận do quá tập trung cho vấn đề kinh doanh nên còn có nhiều thiếu sót trong thực hiện Luật lao động. Một sự lý giải rất khó chấp nhận đối với một doanh nghiệp hoạt động trên 10 năm và đã có chứng chỉ ISO.