Phóng to

Rác thải theo miệng cống tràn vào các khu dân cư - Ảnh: V.Mịnh

Đó là tình trạng ở tuyến kè chắn sóng đông nam đảo Lý Sơn dài hơn 5km, chạy từ cầu cảng cá Lý Sơn xuống vũng neo trú tàu thuyền xã An Hải (huyện Lý Sơn, Quảng Ngãi). Công trình do Bộ chỉ huy quân sự tỉnh Quảng Ngãi xây dựng với vốn đầu tư gần 200 tỉ đồng, nhằm chống nạn sạt lở triều cường mùa mưa bão.

Đến tháng 6-2009, tuyến kè đưa vào sử dụng. Song việc thiết kế hệ thống cống thoát nước tuyến kè không phù hợp, không tính đến độ lên xuống của mực nước thủy triều nên hàng chục cống thoát nước dọc tuyến kè có nhiệm vụ tiêu úng thoát nước mưa, nước thải từ đảo ra biển, thì nay lại trở thành cống dẫn nước từ biển vào, gây nên cảnh ngập úng cục bộ nhiều khu dân cư. Đồng thời gây ra ô nhiễm môi trường bởi rác thải sinh hoạt được người dân đổ xả dọc tuyến bờ biển, nay lại theo con nước thủy triều tràn vào miệng cống, tấp vào các khu đông dân cư sinh sống. Khảo sát cho thấy hệ thống cống thoát nước của tuyến kè dưới mực nước biển từ 1-1,5m.

Ông Mai Văn Nhân (65 tuổi, thôn Tây, xã An Hải) cho biết khi chưa có tuyến kè, hàng chục hộ dân trong xóm không có cảnh phải lội bì bõm vì nước biển tràn vào. “Khi thi công, người dân thấy làm cống thấp hơn mực nước biển nên đã kiến nghị với xã đề nghị chủ đầu tư điều chỉnh thiết kế cho phù hợp. Nhưng xã trả lời công trình này không thuộc địa phương quản lý nên phải có văn bản kiến nghị lên trên để giải quyết” - ông Nhân bức xúc nói. Tại thôn Đông, xã An Vĩnh, nước biển tràn vào theo miệng cống thoát nước của công trình đã gây không ít bức xúc cho người dân. Bà Lê Thị Nhành, ở khu dân cư số 3, nói những hôm nước ròng thủy triều lên, nước biển tràn vào, rác thải sinh hoạt cuốn theo miệng cống tấp vào gây ô nhiễm môi trường, cả xóm hôi thối.

Bà Phạm Thị Hương - phó chủ tịch UBND huyện Lý Sơn - cho biết: “Huyện đã có văn bản kiến nghị với Bộ chỉ huy quân sự tỉnh. Họ cho biết nếu thay đổi thiết kế là thay đổi toàn bộ cấu trúc tuyến kè nên vẫn giữ nguyên thiết kế để đảm bảo thời gian thi công”. Ông Mai Văn Sơn - chủ tịch UBND xã An Hải - bức xúc: “Xã sẽ tiếp tục đề nghị điều chỉnh các cống này để người dân yên tâm sinh sống”.

Theo đại tá Trịnh Đình Thạch - chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy quân sự tỉnh Quảng Ngãi: có những bất cập trong việc bố trí các khe, cống thoát nước nên khi nước biển dâng cao đi qua các cống vào khu vực dân cư, ở những nơi thấp hơn mặt đường hiện tại nên gây ra tình trạng nước đọng. Còn nguyên nhân rác đọng do ý thức người dân xả rác không đúng nơi đúng chỗ, nên khi nước dâng cao, rác theo đó tràn vào. Bộ chỉ huy quân sự đã làm việc với huyện Lý Sơn để quán triệt vấn đề này. “Hiện công trình đã được bàn giao cho huyện Lý Sơn quản lý sử dụng. Tuy nhiên, đang trong thời gian bảo hành nên chủ đầu tư đã đổ đất lấp các vùng trũng để nước và rác không tràn vào, chứ không thể mở rộng cống hay khe thoát nước được vì đã được xây dựng chắc chắn, nằm trong thiết kế” - đại tá Thạch khẳng định. Ông Thạch cũng cho biết: khi thi công giai đoạn 2 (chiều dài tương tự bao quanh đảo) sẽ rút kinh nghiệm và bố trí các vị trí cống hợp lý hơn. Bên cạnh đó, khi làm tuyến đường bao quanh đảo (song song với bờ kè) sẽ thiết kế cao hơn mặt đường hiện tại để tầm nhìn không bị kè che khuất cũng như khi nước biển dâng cao sẽ không ảnh hưởng đến khu vực dân cư.