Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu đã khởi tố 14 bị can tại Hóa chất Đức Giang và các đơn vị liên quan, trong đó có ông Đào Hữu Huyền.

Các bị can bị điều tra về các hành vi gồm: gây ô nhiễm môi trường; vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên; vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng.

Trước khi bị khởi tố, ông Huyền được xem là nhân vật trung tâm trong quá trình phát triển của doanh nghiệp này suốt gần hai thập kỷ.

Từ kỹ sư hóa học đến cổ đông chi phối DGC

Ông Đào Hữu Huyền (sinh năm 1956, quê Hưng Yên) được đào tạo ngành hóa học tại Áo. Sau khi về nước, ông hoạt động trong lĩnh vực hóa chất và thành lập Công ty TNHH Văn Minh vào năm 1993, chuyên nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc phân phối trong nước.

Giai đoạn này giúp ông tích lũy vốn, xây dựng mạng lưới khách hàng và từng bước mở rộng ảnh hưởng trong ngành.

Hóa chất Đức Giang vốn là doanh nghiệp nhà nước thành lập từ năm 1963, chuyển đổi sang mô hình công ty cổ phần vào năm 2004. Trong quá trình cổ phần hóa, ông Huyền tham gia điều hành và dần nắm vai trò quan trọng.

Đến năm 2007, khi nhà nước giảm sở hữu xuống còn 20%, ông cùng gia đình mua vào lượng lớn cổ phần, trở thành nhóm cổ đông chi phối. Từ đó, ông giữ vị trí Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc, trực tiếp điều hành doanh nghiệp trong nhiều năm.

Trước năm 2014, hoạt động kinh doanh của Đức Giang chủ yếu xoay quanh bột giặt và chất tẩy rửa, chiếm gần 70% doanh thu giai đoạn 2012-2013.

Bước ngoặt đến khi doanh nghiệp đầu tư khoảng 2.000 tỉ đồng vào tổ hợp hóa chất tại Lào Cai, đi vào vận hành năm 2014. Cùng với nhà máy phốt pho vàng sẵn có, dự án giúp doanh nghiệp mở rộng sang chế biến sâu quặng apatit.

Danh mục sản phẩm được mở rộng sang chuỗi giá trị phốt pho gồm: phốt pho vàng (P4), axit phosphoric, phân bón (SSP, DAP, MAP) và phụ gia thức ăn chăn nuôi (DCP).

Nguồn nguyên liệu chính là quặng apatit tại Lào Cai, với sản lượng khai thác dự kiến khoảng 3,7 triệu tấn trong 6 năm.

Sau chuyển dịch, cơ cấu doanh thu thay đổi rõ rệt. Đến năm 2021, nhóm hóa chất phốt pho chiếm khoảng 60% doanh thu và đóng góp tới 80% kim ngạch xuất khẩu. Sản phẩm của doanh nghiệp có mặt tại nhiều thị trường, với các khách hàng lớn như Mitsubishi, UPL, CJ, Cargill, Wilmar…

Tăng trưởng mạnh và nổi tiếng trên sàn chứng khoán

Năm 2014, cổ phiếu DGC chính thức niêm yết trên Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội. Từ mức giá khoảng 7.000 đồng/cổ phiếu, thị giá có thời điểm tăng hơn 10 lần, đưa DGC trở thành một trong những cổ phiếu tăng trưởng đáng chú ý trong ngành hóa chất.

Kết quả kinh doanh ghi nhận sự bứt phá, đặc biệt sau khi sáp nhập Công ty cổ phần Hóa chất Đức Giang Lào Cai năm 2018. Lợi nhuận trước thuế đạt 907 tỉ đồng, tăng hơn 5 lần; doanh thu vượt 6.000 tỉ đồng, trong đó hơn 90% đến từ xuất khẩu.

Giai đoạn 2020-2021, tổng tài sản doanh nghiệp tăng từ khoảng 5.800 tỉ lên 8.500 tỉ đồng. Đến năm 2025, doanh thu thuần đạt 11.262 tỉ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt 3.189 tỉ đồng, đều vượt kế hoạch đề ra.

Trong chu kỳ tăng trưởng mạnh của ngành hóa chất, đặc biệt năm 2022, ông Huyền từng lọt top 10 người giàu nhất thị trường chứng khoán Việt Nam.

Tính đến cuối năm 2025, ông Đào Hữu Huyền nắm giữ khoảng 69,8 triệu cổ phiếu DGC (18,38% vốn điều lệ), với giá trị ước hơn 6.000 tỉ đồng theo thị giá.

Ngoài ra ông còn sở hữu 1,92 triệu cổ phiếu PAT (7,687%), trị giá khoảng 145 tỉ đồng. Tổng danh mục cổ phiếu niêm yết đứng tên cá nhân vào khoảng 5.000 tỉ đồng, chưa bao gồm phần sở hữu gián tiếp.

Nhóm cổ đông liên quan đến gia đình ông cũng nắm giữ khoảng 40,7% vốn tại Đức Giang, tương đương hơn 154 triệu cổ phiếu, với giá trị thị trường ước trên 11.000 tỉ đồng.

Tuy nhiên trong phiên giao dịch ngày 17-3, cổ phiếu DGC giảm kịch sàn xuống 68.800 đồng/cổ phiếu, khiến giá trị tài sản của nhóm cổ đông liên quan giảm khoảng 800 tỉ đồng.

So với vùng đỉnh khoảng 103.000 đồng/cổ phiếu cùng kỳ năm trước, giá trị phần sở hữu của gia đình chủ tịch đã "bốc hơi" khoảng 5.300 tỉ đồng.

Trong vòng một năm, cổ phiếu này mất gần 33% thị giá, kéo theo mức sụt giảm đáng kể đối với các nhà đầu tư nắm giữ.

Khối tài sản Chủ tịch Hóa chất Đức Giang cùng người thân 'bốc hơi' nhiều nghìn tỉ

Gia đình Chủ tịch Đào Hữu Huyền nắm tới hơn 40% vốn Hóa chất Đức Giang. Khi cổ phiếu lao dốc, tài sản ròng của họ đã "bốc hơi" hàng nghìn tỉ đồng.