Phóng to

Một khách hàng (bên trái) trả lại nước tương Nam Dương có chứa chất 3-MCPD tại cửa hàng bách hóa HTX Cầu Kinh trên quốc lộ 13, Q.Bình Thạnh, TP.HCM - Ảnh: Tự Trung

TT - Sáng 5-6, tại hội thảo “Một số giải pháp hạn chế nhiễm 3-MCPD trong nước tương” do báo Sài Gòn Giải Phóng phối hợp với một số đơn vị tổ chức, các doanh nghiệp (DN) sản xuất (SX) nước tương lại đổ lỗi cho giới truyền thông...

Ông Nguyễn Trí Nguyện - tổng thư ký Hội Lương thực thực phẩm - nói: “Để gầy dựng được một thương hiệu có khi DN phải mất 3-4 đời người, như Mèo Đen của Nam Dương chẳng hạn. Nhìn lại tình hình SX, phân phối của các DN trong những ngày qua mới thấy cách thông tin không đầy đủ có khi sẽ làm chết cả thương hiệu này... Không phải là các nhà SX chà đạp lên sức khỏe người tiêu dùng đâu. Mong giới truyền thông đại chúng đồng hành, cảm thông cho DN”.

Bà Lưu Đường - chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Thực phẩm Gò Vấp - biện minh: “Các DN SX nước chấm không ai muốn làm vậy, một số báo đài nói nặng quá. Chúng tôi có sống lại được hay không là nhờ quí vị”. Giám đốc Xí nghiệp Mekong cũng mở đầu ý kiến bằng việc “nhắc nhở” việc thông tin của cơ quan truyền thông đại chúng rằng “quí vị công bố cho đúng để không ảnh hưởng đến SX”, rồi mới nói: “Không phải chúng tôi chỉ nghĩ đến lợi nhuận. Chúng tôi rất khó khăn trong việc làm ăn, xây dựng thương hiệu của mình...”.

Cần được hỗ trợ công nghệ

Tại hội thảo, có DN nói: “Chúng tôi tha thiết cầu thị mong các nhà nghiên cứu khoa học, các trường, các cơ quan nghiên cứu hỗ trợ nhanh chóng áp dụng phương pháp SX mới để có sản phẩm nước tương sạch cho người tiêu dùng”. Nhiều DN kiến nghị về việc nên có một đầu mối cung cấp thông tin công nghệ mới cho DN, đừng để DN phải tự bươn chải, tự đi tìm nhà khoa học. Bà Lý Kim Chi - chủ tịch Hội Lương thực thực phẩm - cho rằng tình hình SX của các DN nước tương rất bi đát, hiện nay gần như các DN phải ngưng SX, đóng cửa. Bà đề nghị Sở Khoa học - công nghệ có hướng dẫn, đổi mới công nghệ SX. Có DN còn đề nghị ngân sách thành phố hỗ trợ một phần cho DN chuyển giao công nghệ.

Giám đốc Xí nghiệp Mekong cho rằng rất nhiều lần Câu lạc bộ nước chấm TP đề nghị Sở Khoa học - công nghệ, Xí nghiệp nước chấm Nam Dương chuyển giao (mua chứ không xin) công nghệ nhưng cũng chưa được. DN SX nước tương các tỉnh đang mắc mứu chỗ này (công nghệ SX - PV). Tuy nhiên, giám đốc Xí nghiệp Nam Dương Nguyễn Thế Hưng nói ngay: “Từ năm 2005, Nam Dương đã công bố chính thức việc chuyển giao nước tương sạch cho các DN có nhu cầu. Bây giờ chúng tôi xác định một lần nữa là sẵn sàng chuyển giao công nghệ này”.

Giáo sư Chu Phạm Ngọc Sơn - đại diện Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật TP.HCM - nói rằng các phòng thí nghiệm không có quyền công bố kết quả kiểm nghiệm. Các kết quả này chỉ được báo cáo cho cơ quan chức năng. GS Ngọc Sơn khẳng định nếu tiếp tục dùng axit để thủy phân bánh dầu thì không thể tránh khỏi có 3-MCPD. Tuy nhiên, chọn phương pháp lên men truyền thống không có 3-MCPD thì cũng cần phải quan tâm đặc biệt tới thành phần aflatoxin khi sử dụng nguồn enzym từ nấm mốc. Theo GS Ngọc Sơn, nếu aflatoxin tồn tại trong nước tương thì còn độc hại và nguy hiểm hơn 3-MCPD gấp nhiều lần. Ông đề nghị các DN SX phải theo dõi, thận trọng chỉ tiêu nấm mốc này.

Phải thấy trách nhiệm

Sau ý kiến của các DN, ông Vũ Minh Thương - phó chủ tịch Hiệp hội Người tiêu dùng Cần Thơ - nói: “Tôi thấy người tiêu dùng chưa được tôn trọng. Ở góc độ nhà quản lý, người SX chúng ta viện dẫn đủ thứ lý do khách quan để giảm trách nhiệm của mình. Chúng tôi rất chia sẻ với thiệt hại của nhà SX, nhưng quí vị cũng phải thấy người dân khi nghe nói đến nước tương có chứa chất gây ung thư là ai cũng bần thần cả người. Tôi nghĩ quí vị phải có trách nhiệm với xã hội, với người tiêu dùng, đó là văn hóa DN. Nếu đưa ra sản phẩm có lỗi thì phải tự công bố và thu hồi, đừng sợ mất uy tín”.

Kết thúc cuộc họp, ông Lê Trường Giang - phó giám đốc Sở Y tế TP.HCM - một lần nữa đứng ra nhận các thiếu sót của ngành y tế và xin lỗi người dân, xin lỗi người tiêu dùng. Ông Giang nói ngành y tế đang quyết liệt thực hiện các biện pháp mạnh để chấn chỉnh tình hình vệ sinh an toàn thực phẩm, trong đó có nước tương.

Phát hiện nước tương “đen”, thu hồi ngay không cần báo cáo! Ngày 5-6, Thứ trưởng Bộ Y tế Cao Minh Quang đã ký văn bản gửi UBND các địa phương, yêu cầu triệt để thu hồi nước tương chứa hàm lượng 3-MCPD cao (của 17 DN đã được kiểm nghiệm trong thời gian qua); công bố danh sách DN, sản phẩm vi phạm lên các phương tiện thông tin đại chúng tại địa phương để người tiêu dùng biết và lựa chọn. Thứ trưởng Quang cũng đề nghị các địa phương thường xuyên lấy mẫu nước tương gửi các labo có khả năng xét nghiệm hàm lượng 3-MCPD. Trường hợp phát hiện sản phẩm vi phạm qui chế có thể thu hồi và tiêu hủy ngay không cần báo cáo. Đây là văn bản thứ ba trong vòng một tuần qua của Bộ Y tế về nội dung này. Kiểm tra cơ sở nước mắm Phát Lợi Chiều 5-6, Trung tâm Y tế dự phòng TP.HCM đã tiến hành kiểm tra cơ sở sản xuất nước mắm Phát Lợi ở phường Bình Trị Đông, Q.Bình Tân. Đoàn kiểm tra đánh giá cơ sở còn một số vi phạm việc súc rửa chai nước mắm chưa đảm bảo; vệ sinh nhân viên không đảm bảo và chưa được tập huấn kiến thức về vệ sinh an toàn thực phẩm; hạn sử dụng đăng ký sáu tháng nhưng ghi trên bao bì 24 tháng...