Đừng quên biên lai tạm!

Anh Tuấn Anh ở Bình Chánh (TP.HCM) cho biết anh mua một hợp đồng BH cho con trai tám tuổi. Cứ mỗi sáu tháng đại lý của công ty ghé nhà anh một lần để thu phí. Mới đây, anh nhận được thông báo rằng hợp đồng của anh mất hiệu lực vì đã không đóng phí đúng hạn. Không liên lạc được với đại lý BH đã nhận tiền phí, anh gọi điện lên công ty thì được biết đại lý đã xin nghỉ việc. Cô nhân viên hướng dẫn anh làm đơn khiếu nại và nhắc anh nhớ mang theo biên lai nộp phí, nếu không sẽ "rất khó giải quyết".

Trong một trường hợp tương tự, Công ty BH AIA cho biết vừa chuyển hồ sơ của một đại lý chiếm đoạt tiền phí của khách hàng sang cơ quan cảnh sát điều tra. Tuy nhiên, trong lúc chờ kết luận của cơ quan chức năng, công ty đã đồng ý hoàn lại toàn bộ số tiền do đại lý chiếm đoạt dựa trên các "bằng chứng xác thực" là các biên lai tạm mà đại lý đã giao cho khách hàng.

Tuy nhiên, các công ty BH đều dè dặt khi đề cập đến trường hợp phía khách hàng không còn giữ biên lai tạm. “Biên lai tạm được xem là biên nhận chính thức của công ty vì hóa đơn tài chính chỉ được gửi về nhà khách hàng qua đường bưu điện 7-10 ngày sau đó. Vì vậy, nếu khách hàng làm mất (biên lai) sẽ rất khó khẳng định ngay lúc đó là họ đã nộp tiền khi nào và nộp tiền cho ai một khi đại lý đã cao chạy xa bay” - lãnh đạo một công ty BH cho biết.

Theo các doanh nghiệp (DN) BH, nếu đến thời hạn đóng phí BH nhưng bên mua BH không thực hiện thì sẽ được gia hạn thêm 60 ngày. Hết thời hạn này mà khách hàng vẫn chưa đóng thì hợp đồng sẽ tự động chấm dứt và không còn giá trị (nếu hợp đồng chưa có giá trị hoàn lại). Chính vì thế, khi công ty chưa xuất hóa đơn tài chính và người tham gia BH không còn giữ biên lai tạm thì rủi ro có thể xảy ra nếu gặp đại lý không trung thực.

Thêm nhiều biện pháp phòng ngừa

Theo Hiệp hội BH VN (AVI), hiện nay số lượng đại lý tư vấn BH đã lên đến khoảng 110.000 người, gần như một “xã hội thu nhỏ” nên các DN BH rất khó lòng kiểm soát. Dần dần các DN chỉ cho phép đại lý tư vấn được thu phí lần đầu khi ký hợp đồng, còn những lần kế tiếp thì giao cho đội ngũ thu phí chuyên nghiệp.

Các nhân viên thu phí có số lượng ít và được chọn lọc kỹ càng, thường phải đặt cọc hoặc có người quen “kỳ cựu” trong công ty bảo lãnh. Họ thường bị buộc phải nộp tiền lại trong vòng ba ngày, thậm chí có DN còn buộc phải nộp ngay trong ngày. “Chúng tôi cũng tính toán sao cho số tiền họ thu được chỉ ở trong một giới hạn nhất định để giảm thiểu rủi ro” - ông Lê Đình Bửu Trí, luật sư của Công ty BH Manulife VN, cho biết.

Ông Phùng Đắc Lộc, tổng thư ký AVI, cho biết theo qui định hiện hành, nếu một đại lý bị sa thải vì vi phạm kỷ luật của công ty thì sẽ bị cấm hành nghề ba năm, nhưng rắc rối hiện nay là nhiều khi công ty này sa thải nhưng công ty khác lại nhận vì thiếu thông tin.

“Hiện nay chúng tôi đang cùng các DN xây dựng cơ sở dữ liệu chung quản lý hệ thống đại lý gọi là AVICAD, dự kiến đưa vào hoạt động từ tháng mười một. Khi đó nếu muốn tuyển một người làm đại lý, DN chỉ cần đánh tên và số chứng minh nhân dân của người này thì sẽ biết người này đã được DN nào tuyển chưa và “lý lịch” có vấn đề gì không” - ông Lộc cho biết.

Cùng lúc này, các DN đang chú trọng đẩy mạnh thanh toán phí BH qua ngân hàng để bớt áp lực cho các kênh thanh toán khác. Prudential đang tiến hành những bước cuối cùng để khách hàng có thể thanh toán qua Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn bên cạnh Vietcombank.

AIA đã hợp tác với Sacombank, Vietcombank, ACB... nay tiếp tục mở rộng sang các ngân hàng khác. Tuy nhiên, điểm hạn chế là hiện nay đa số khách hàng ở các thành phố lớn mới sử dụng dịch vụ ngân hàng, trong khi sản phẩm BH đã có mặt ở hầu hết tỉnh, thành trong cả nước.