Phóng to

Phụ huynh và học sinh xem kết quả thi vào lớp 10 tại Trường THCS Hoàng Văn Thụ, Q.10, TP.HCM - Ảnh: Như Hùng

TT - Nhiều học sinh (HS) có điểm cao vẫn không có chỗ học, rủi ro thi rớt đổ dồn về một số quận. Và dù Sở GD-ĐT TP.HCM đã nói "không" với tất cả những trường hợp rớt cả ba nguyện vọng, phụ huynh của hơn 12.700 HS diện này vẫn cứ cầm đơn chạy khắp nơi với hi vọng xin được một chỗ học công lập cho con.

11g ngày 16-7. Người cha làm nghề xe ôm ở Q.3 vẫn kiên nhẫn ôm bộ hồ sơ của con mình đứng trước dãy phòng làm việc của ban giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM. Ông đã đứng đó hàng giờ, chờ gặp bằng được một phó giám đốc sở với hi vọng sẽ giúp được con ông có chỗ học lớp 10 công lập. Ông chưa quen cũng không biết mặt phó giám đốc sở, nhưng vẫn cứ đánh liều tìm đến "cầu may".

Khá giỏi cũng không có "cửa"

Hà Nội: có 41.704 thí sinh dự thi vào lớp 10 đăng ký NV1 vào các trường THPT công lập, trong số này có 38.993 thí sinh đăng ký NV2. Nhưng tổng chỉ tiêu vào các trường công lập chỉ có 23.850 (bao gồm cả NV1, NV2 và NV3). Như vậy, chỉ có hơn 50% số thí sinh dự thi đủ điểm vào 43 trường THPT công lập, trong đó có 11 trường tuyển cả ba nguyện vọng. Thí sinh không trúng tuyển vào trường công lập có thể tham gia xét tuyển vào gần 40 trường ngoài công lập khác trên địa bàn với hơn 18.000 chỉ tiêu.

Tay giơ bộ hồ sơ, học bạ của con, người cha chạy xe ôm ấy ngậm ngùi: "Con tôi học lớp 9 ở Q.3, HS khá, 28 điểm, rớt cả ba nguyện vọng rồi, không có trường nào nhận bộ hồ sơ này nữa. Lát nữa gửi tất cả cho thầy, biết đâu thầy sắp xếp được cho nó đi học tiếp... Muốn học trường gần nhà, sợ rớt, nó chọn nguyện vọng vào ba trường điểm chuẩn thấp trong quận. Bữa đi thi tuyển về, nhẩm tính điểm nó cứ đinh ninh sẽ đậu vào Trường THPT Nguyễn Thị Diệu, năm ngoái trường này tuyển 21,5 điểm. Ngờ đâu năm nay điểm vọt lên tới 29,5!".

Cũng chọn trường gần nhà, H.T.N. gửi tất cả hi vọng vào Trường THPT Nam Kỳ Khởi Nghĩa, vốn là trường điểm chuẩn thấp nhất Q.11 (năm ngoái trường này tuyển 17,75 điểm). N. được 24 điểm nhưng điểm chuẩn trường này năm nay tăng cao ngất ngưởng ở mức 26 điểm.

Trường hợp của T.T.P. còn đáng tiếc hơn. HS giỏi bốn năm liền bậc THCS, nhà Q.Bình Thạnh, P. chọn nguyện vọng theo "trật tự" điểm từ cao xuống thấp của các trường quận nhà: NV1 vào Trường THPT Gia Định, NV2 vào Trường THPT Phan Đăng Lưu, NV3 vào Trường THPT tự chủ tài chính Hoàng Hoa Thám. Năm ngoái điểm Trường Hoàng Hoa Thám là 27,25, ngờ đâu năm nay tăng lên đến 31 điểm. 30,5 điểm, em đành "trắng tay" vì thiếu điểm cả ba trường.

Với bộ dạng rầu rĩ ở cổng Trường THPT Hàn Thuyên, chị Trần Thị Đào cho biết con chị được 26,5 điểm, rớt cả ba nguyện vọng, giờ phải tìm cách gặp hiệu trưởng trường này coi có thể xin được chỗ cho con không. Chị Đào vẫn hi vọng vì điểm chuẩn trường này thấp hơn điểm thi của con. Khi chúng tôi hỏi chị tính cho con học ở đâu, người mẹ lam lũ ngậm ngùi: "Tôi chưa tính được. Học trường tư học phí bạc triệu, thu nhập cả hai vợ chồng góp lại mới đủ, rồi lấy gì lo cơm gạo!". Khi được khuyên chọn trung tâm giáo dục thường xuyên cho con học tiếp lớp 10, chị lặng thinh.

Lượng sức mà vẫn rớt

Theo ông NGUYỄN VĂN NGAI - phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, tổng chỉ tiêu tuyển sinh vào các trường thi tuyển năm nay là 44.212. Với phương án điểm chuẩn đã công bố, có khoảng 45.000 HS trúng tuyển. Ngoại trừ Trường THPT Long Thới (huyện Nhà Bè) còn dư khoảng 200 chỉ tiêu, tất cả trường còn lại đã đủ hoặc đã tuyển quá chỉ tiêu. Theo kết luận cuộc họp tuyển sinh đầu cấp tại TP.HCM (tháng 3-2008), năm nay sở sẽ không giải quyết các trường hợp thay đổi nguyện vọng sau khi trúng tuyển, không hạ điểm chuẩn để nhận thêm và cũng không giải quyết chỗ học các trường hợp rớt cả ba nguyện vọng (dù điểm cao).

Theo số liệu của Sở GD-ĐT, tổng số HS rớt cả ba nguyện vọng kỳ thi tuyển lớp 10 năm nay là 12.716, trong đó có 466 trường hợp đạt 30 điểm trở lên. Cho đến lúc này, nhiều phụ huynh dường như vẫn chưa thể tin sự thật: không còn chỗ ở trường công cho những HS rớt cả ba nguyện vọng!

Trong số 64 trường THPT thi tuyển năm nay có đến 16 trường có điểm chuẩn dưới 25, nhưng tất cả trường này đều ở các quận ven và ngoại thành. Ngoại trừ các trường năng khiếu, tất cả quận nội thành (1, 3, 5, 6, 11, Bình Thạnh, Tân Bình) đều có điểm chuẩn từ 25, thậm chí 30 điểm trở lên. Như vậy, HS chọn trường ở các quận này có điểm từ 25 trở xuống đều rơi vào "cửa tử".

Phần lớn rủi ro dồn cả vào những HS đăng ký nguyện vọng vào các trường ở các quận nội thành. Được tư vấn kỹ ở trường THCS, HS khá trở xuống thường nhắm đến các trường vừa sức, gần nhà, trường tự chủ tài chính (đóng học phí cao). Nhưng điều nằm ngoài dự đoán: điểm tuyển ở hầu hết các trường tự chủ tài chính đều tăng từ 6 đến hơn 9 điểm so với năm ngoái, trong khi các trường còn lại chỉ tăng vài điểm.

Hiệu trưởng một trường THCS ở Q.3 không giấu được nỗi buồn: "Năm nay HS được chọn ba nguyện vọng nhưng cũng không dễ dàng gì so với hai nguyện vọng năm ngoái. Trường chúng tôi mọi năm chỉ rớt vài HS, có năm không rớt HS nào, nhưng năm nay chỉ 70% HS có chỗ học lớp 10".

Điểm tuyển của mỗi trường cao hay thấp tùy thuộc số lượng và điểm số của những HS cùng đăng ký vào trường đó. Năm nay ngành giáo dục tăng thêm một nguyện vọng để phụ huynh an tâm hơn, nhưng rốt cuộc vẫn không thể thay đổi số lượng HS rớt sau kỳ thi tuyển. Cho đến nay, việc đăng ký chọn trường vào lớp 10 vẫn cứ còn chuyện "may rủi, hên xui", các trường THCS vẫn nặng nề với trách nhiệm trong việc tư vấn cho HS nếu cứ tiếp tục duy trì kiểu xét tuyển này.

Cách xét tuyển này cũng để lại một thực tế: những trường có điểm tốp trên cao luôn thuận lợi với đầu vào toàn HS giỏi. Những trường có điểm chuẩn "cuối bảng" bao năm vẫn cứ khổ sở trong cái vòng luẩn quẩn: đầu vào yếu kém, đầu ra tỉ lệ tốt nghiệp thấp, phụ huynh chê trường và đầu vào lại kém! Còn những trường tốp giữa đầu vào cứ phập phồng lên xuống tùy vào sự chọn lựa từng năm của HS.