Theo kết luận của Thanh tra tỉnh Kiên Giang, từ khi thành lập (tháng 5-2011) đến nay, Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc triển khai thực hiện 166 phương án bồi thường giải tỏa, trong đó có 132 phương án đã được phê duyệt với tổng số tiền bồi thường giải tỏa lên tới trên 3.400 tỉ đồng để chi trả cho 7.367 hộ dân phải di dời. Tính đến ngày 5-9-2013 (thời điểm bắt đầu thanh tra - PV) số tiền đã chi trả cho dân là trên 2.600 tỉ đồng, số tiền chưa chi trả trên 798,9 tỉ đồng, trong đó còn 43 nhà đầu tư không nộp đủ tiền chi trả bồi thường với số tiền nợ trên 548 tỉ đồng.

Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc đã tham mưu cho UBND huyện Phú Quốc ban hành 486 quyết định chi trả bồi thường, hỗ trợ đối với 14 phương án bồi thường giải tỏa mà không ghi ngày, tháng, năm chi trả. UBND huyện Phú Quốc còn cho hai nhà đầu tư của dự án Bắc Bãi Trường mượn tiền từ dự án Nam Bãi Trường để chi trả bồi thường, hậu quả đến nay Công ty Hồng An còn nợ trên 7,55 tỉ đồng, Công ty cổ phần Nhiệt Đới nợ trên 19,446 tỉ đồng.

Theo quy định, nhà đầu tư phải ứng trước tiền bồi thường giải tỏa và nộp vào tài khoản tiền gửi của kho bạc nhà nước cấp huyện, tuy nhiên Trung tâm phát triển quỹ đất không thực hiện điều này mà tiếp tục gửi tiền tại các ngân hàng, nhưng lại không mở sổ sách theo dõi cụ thể số tiền đã nộp của từng nhà đầu tư. Cơ quan thanh tra đối chiếu tại các ngân hàng và nhận thấy Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc đã “quên” 47 tài khoản tiền gửi tiết kiệm có kỳ hạn và 15 tài khoản không kỳ hạn.

Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc còn sai phạm trong việc lập biểu mẫu quyết toán không đúng quy định, không hạch toán tài khoản, không có báo cáo tài chính, không có bản cân đối kế toán, không trích lập quỹ dự phòng cải cách tiền lương, các khoản thu gửi tại ngân hàng và lãi phát sinh đơn vị này không báo cáo quyết toán với cơ quan tài chính. Do đó, đến nay việc quản lý sử dụng kinh phí của đơn vị chưa được phê duyệt quyết toán.

Theo quy định, Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc được giữ lại 2% kinh phí bồi thường giải tỏa để chi hoạt động và số tiền này phải gửi vào kho bạc, tuy nhiên Trung tâm phát triển quỹ đất lại gửi vào ngân hàng để hưởng lãi trên 1,81 tỉ đồng. Cũng theo quy định, lẽ ra kinh phí chi cho công tác xác định giá đất bồi thường phải chuyển cho Sở Tài chính, nhưng Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc vẫn trích và giữ lại để gửi ngân hàng trên 2,17 tỉ đồng.

Ngoài ra, Trung tâm phát triển quỹ đất còn sai phạm trong việc sử dụng nguồn lãi phát sinh từ kinh phí bồi thường giải tỏa để xây dựng trụ sở trị giá trên 4 tỉ đồng. Chi sai nguyên tắc tài chính kế toán, sai tiêu chuẩn, định mức của Nhà nước số tiền trên 3,21 tỉ đồng. Trong đó, có khoản chi thu nhập tăng thêm vượt quy định trên 2,2 tỉ đồng.

Với những sai phạm nêu trên, Thanh tra tỉnh Kiên Giang kiến nghị thu hồi nộp ngân sách trên 33,95 tỉ đồng và thu hồi trả lại cho Trung tâm phát triển quỹ đất Phú Quốc trên 5,2 tỉ đồng.

Về xử lý trách nhiệm tập thể, cơ quan thanh tra đề nghị UBND huyện Phú Quốc tổ chức kiểm điểm, nghiêm túc rút kinh nghiệm UBND huyện, hội đồng bồi thường, hội đồng thẩm định và tập thể ban giám đốc Trung tâm phát triển quỹ đất.

Đối với cá nhân, thanh tra yêu cầu UBND huyện Phú Quốc tổ chức kiểm điểm đối với ông Phạm Mỹ - nguyên giám đốc Trung tâm phát triển quỹ đất, ông Trương Quang Thủ - giám đốc Trung tâm phát triển quỹ đất và ông Dương Công Thành - kế toán trưởng Trung tâm phát triển quỹ đất. Qua kiểm điểm, tùy theo tính chất và mức độ vi phạm mà có hình thức xử lý phù hợp theo quy định của pháp luật.