30/03/2009 08:07 GMT+7

Nhập xỉ đồng, chỉ lợi HVS...

Tiến sĩ MINH KHÁIP.S.N. ghi

TT - Tôi là một chuyên gia đang làm việc trong lĩnh vực hàng hải. Tôi có đọc thông tin trên Tuổi Trẻ về việc tỉnh Khánh Hòa kiến nghị cho Nhà máy tàu biển Hyundai Vinashin (HVS) tái nhập khẩu xỉ đồng để phun làm sạch vỏ tàu.

Tôi thấy đây là điều rất đáng lo ngại cho môi trường tại vùng vịnh Vân Phong, cho sức khỏe của hàng ngàn người lao động làm việc tại HVS và của hàng ngàn bà con cư dân ở gần nhà máy tàu biển này. Đây cũng là điều rất lạ và rất đáng buồn, một bước thụt lùi trong quản lý, thực thi pháp luật của các cơ quan chức năng tỉnh Khánh Hòa.

Phóng to

Xỉ đồng HVS sử dụng rồi thải ra còn phủ bạt chất đống đến nay chưa xử lý được -Ảnh: P.S.N.

Việc sử dụng xỉ đồng của HVS gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng tại Khánh Hòa đã kéo dài gần mười năm qua, mãi đến năm 2008 HVS mới chịu ngưng việc sử dụng xỉ đồng. Qua báo chí - đặc biệt là báo Tuổi Trẻ - tôi biết công luận đã phản ứng rất mạnh. Nếu như lần này đề nghị của tỉnh Khánh Hòa trở thành hiện thực, tức là cho HVS nhập xỉ đồng trở lại để sửa chữa tàu biển, thì coi như mọi nỗ lực phản ánh của báo chí, của người dân cùng các nhà khoa học đều bị đổ vỡ và xóa sạch.

Ai chịu trách nhiệm?

Theo các nhà y học, nguy cơ bị ung thư phổi đối với những người phải thường xuyên hít thở các loại bụi nguy hại như bụi cát hay xỉ đồng của HVS là rất cao, nó thường phát thành bệnh sau 10,15 năm. Ai sẽ là người phải chịu trách nhiệm, bồi thường, chữa trị cho công nhân của HVS cũng như hàng ngàn người dân (nhất là các cháu nhỏ) ở gần Nhà máy tàu biển HVS đã phải hít thở không khí chứa bụi thải xỉ đồng?

Thực tế cho thấy không phải không có phương pháp khác để làm sạch vỏ tàu biển thay cho việc dùng xỉ đồng như cách của HVS. Một trong những phương pháp tiên tiến mà các nước đang sử dụng là dùng máy phun nước áp lực cao. Phương pháp này HVS biết rất rõ.

Theo lãnh đạo HVS công bố, năm ngoái chính HVS đã nhập về các máy phun nước cùng bi thép để dùng thay thế việc phun xỉ đồng. Như thế việc cấm nhập khẩu và ngưng dùng xỉ đồng tại HVS đã có giải pháp thay thế. Khi sử dụng phương pháp mới này, nước không gây ra ô nhiễm không khí, chất thải rắn giảm được tới hơn 95%, việc ô nhiễm đất và nước gần như được loại bỏ hoàn toàn. Vậy tại sao tỉnh Khánh Hòa lại thuận theo HVS để đề nghị nhập khẩu và quay trở lại sử dụng xỉ đồng? Phải chăng nếu làm sạch vỏ tàu bằng công nghệ mới thì lợi nhuận của HVS sẽ bị giảm?

Tôi được biết các nhà máy sửa chữa tàu biển ở Trung Quốc trước đây cũng có sử dụng cát hoặc xỉ đồng để làm sạch vỏ tàu. Thế nhưng hiện nay họ đang chuyển sang sử dụng công nghệ phun nước áp lực cao. Còn ở Singapore, tôi có tìm hiểu và thấy rằng các nhà máy tàu biển ở nước này còn sử dụng xỉ đồng trong một số công đoạn. Nhưng có điều nhà nước của họ quản lý rất nghiêm ngặt đối với quá trình sử dụng và xử lý chất thải đó. Cụ thể, doanh nghiệp có sử dụng xỉ đồng, ngoài tiền bỏ ra để mua xỉ đồng còn phải nộp thêm 70 đôla Singapore/tấn (47 USD) để xử lý bảo vệ môi trường. Nếu ta làm theo Singapore, có lẽ việc xử lý gần 1 triệu tấn chất thải rắn từ xỉ đồng do HVS thải ra và đang chất thành núi hiện nay đã khác rồi.