Ngày 28-1, không lâu sau khi Đại hội toàn quốc lần thứ XIV của Đảng bế mạc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã có cuộc trả lời phỏng vấn báo chí.

Trước đó, trong văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XIV, đối ngoại lần đầu tiên được xác định là lĩnh vực "trọng yếu, thường xuyên" cùng với quốc phòng - an ninh.

Vinh dự và trách nhiệm lớn của ngành ngoại giao

Khi được hỏi về điều này, Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho biết việc Đại hội XIV lần đầu tiên khẳng định chính thức quan điểm chỉ đạo này trong văn kiện "vừa là vinh dự, vừa là trách nhiệm lớn đối với toàn ngành đối ngoại, ngoại giao", khẳng định bước chuyển mới về tư duy chiến lược của Đảng ta.

Nhìn lại lịch sử cách mạng của đất nước, ngay từ những ngày đầu nước nhà được độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh: "Sau vấn đề phòng thủ, ngoại giao là một vấn đề cần yếu cho một nước độc lập". Vì vậy, theo ông Trung, khẳng định đối ngoại, hội nhập quốc tế là "trọng yếu, thường xuyên" là sự phản ánh sinh động tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh.

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao giải thích "trọng yếu, thường xuyên" được hiểu là công việc có tầm quan trọng hàng đầu, liên quan đến sự tồn vong, an nguy, thịnh suy của đất nước.

"Với nhận thức đó, chúng tôi xác định rõ đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế không chỉ là công việc của các lực lượng làm công tác đối ngoại, càng không phải của riêng Bộ Ngoại giao mà là sự nghiệp chung của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị", ông Trung nhấn mạnh.

Cũng theo Bộ trưởng Ngoại giao, để đẩy mạnh triển khai chiến lược đối ngoại toàn diện ở tầm cao mới như Tổng Bí thư Tô Lâm đã chỉ đạo, toàn ngành đối ngoại, ngoại giao sẽ tập trung vào ba định hướng lớn.

Một là phối hợp chặt chẽ với quốc phòng, an ninh và các ban, bộ, ngành, địa phương cả nước giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc. Bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, giữ nước từ khi nước chưa nguy cũng như bảo vệ an ninh chế độ, bảo vệ nhân dân và các thành quả của công cuộc Đổi mới.

Hai là tranh thủ tối đa các nguồn lực và điều kiện thuận lợi bên ngoài, đặc biệt là đẩy mạnh ngoại giao kinh tế, trọng tâm là ngoại giao công nghệ. Qua đó góp phần phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là mục tiêu tăng trưởng 2 con số từ sau Đại hội Đảng XIV, hiện thực hóa 2 mục tiêu 100 năm vào năm 2030 và 2045.

Ba là góp phần nâng cao vai trò, vị thế, uy tín quốc tế của Đảng, của đất nước, nâng cao vai trò của Việt Nam trong nền chính trị thế giới, kinh tế toàn cầu và văn minh nhân loại. Phấn đấu để nước ta được "sánh vai các cường quốc năm châu" như Bác Hồ hằng mong mỏi.

Đổi mới tư duy mạnh mẽ

Theo Bộ trưởng Bộ Ngoại giao, Đại hội XIV xác định đẩy mạnh đối ngoại và hội nhập quốc tế là nhiệm vụ "trọng yếu, thường xuyên", tức là coi trọng và nâng tầm hội nhập quốc tế. Tiếp tục xem hội nhập quốc tế không chỉ là động lực phát triển quan trọng mà là "một trong những phương thức hàng đầu để thực hiện các mục tiêu chiến lược của đất nước".

Do đó, trong thời gian tới, công tác hội nhập quốc tế sẽ cần tập trung vào một số nhóm giải pháp mang tính đột phá. Trong đó đầu tiên là nâng cao tư duy, nhận thức và hành động, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng về đối ngoại và hội nhập quốc tế.

"Tư duy về hội nhập quốc tế chuyển mạnh theo hướng từ "tiếp nhận sang đóng góp", từ "hội nhập sâu rộng sang hội nhập đầy đủ", từ "vị thế một quốc gia đi sau, hội nhập vào thế giới sang một quốc gia tiên phong, đi đầu vào những lĩnh vực mới'", Bộ trưởng Lê Hoài Trung khẳng định.

Tư duy mới này đã và đang được cụ thể hóa, đưa vào triển khai tích cực, mạnh mẽ trong thực tế. Trong đó trọng tâm là thực hiện hiệu quả chương trình hành động của Chính phủ về triển khai Nghị quyết 59.

Tháng 12 vừa qua Quốc hội cũng đã ban hành Nghị quyết 250 về một số cơ chế đặc thù nhằm nâng cao hiệu quả hội nhập quốc tế, là bước đột phá giúp tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, cơ chế và nguồn lực đối với hội nhập quốc tế.

Hiện nay, Bộ Ngoại giao cùng với các bộ, ngành liên quan đang gấp rút hoàn thiện để trình, ban hành các nghị định của Chính phủ hướng dẫn chi tiết triển khai nghị quyết này ngay trong quý 1-2026. Những quy định mới này sẽ cho phép triển khai công tác hội nhập quốc tế có hiệu quả cả ở trong và ngoài nước, đặc biệt là xây dựng và huy động nhân lực chất lượng cao về hội nhập quốc tế.

Bên cạnh đó, cần tiếp tục phát huy sức mạnh ba trụ cột đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân, nâng cao chất lượng "tác chiến hiệp đồng", tinh thần phối hợp chặt chẽ, đồng bộ, nhịp nhàng trong toàn bộ hệ thống chính trị và giữa Trung ương với địa phương.

Đồng thời phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, tăng cường cơ chế chia sẻ thông tin, dữ liệu liên thông, tạo cục diện hội nhập thống nhất, đồng bộ vì mục tiêu chung.

"Để hội nhập hiệu quả trên các lĩnh vực, chúng tôi cũng xác định phải đẩy mạnh "văn hóa thực thi", "nói đi đôi với làm, làm đến cùng" như Tổng Bí thư Tô Lâm đã chỉ đạo, định hướng", Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho biết.

Trong hội nhập quốc tế, điều này đòi hỏi phải có sự thay đổi tư duy sang hướng ưu tiên tính thực chất, khả thi trong ký kết và thực thi các cam kết, thỏa thuận quốc tế. Cùng với đó, các cam kết, thỏa thuận quốc tế phải đi đôi với hoàn thiện thể chế, chính sách trong nước.

Ngoại giao kinh tế mang về Việt Nam gần 350 thỏa thuận trong năm 2025

Thông tin được nêu tại Hội nghị tổng kết công tác ngành ngoại giao năm 2025 ngày 29-12 tại Hà Nội. Thủ tướng Phạm Minh Chính đến dự và chỉ đạo.