Các ngân hàng (NH) đã bắt đầu mạnh tay đưa vốn vào thị trường bất động sản thông qua hình thức cho vay cá nhân với mức lãi suất khá hấp dẫn. Và cũng từ đó, niềm hy vọng về một làn gió ấm cho thị trường vốn đã đóng băng quá lâu đang được nhen nhóm lên.

Cho vay tới 70% giá trị nhà vẫn không sợ rủi ro

Vốn, yếu tố quan trọng đối với người mua nhà có mức thu nhập trung bình (khả năng mua ở giá dưới 25 triệu đồng/m2) đang được hỗ trợ đáng kể từ các chương trình cho vay ưu đãi của ngân hàng. Dù mặt bằng lãi suất cho vay mua nhà bình quân hiện vẫn đang dao động ở mức thực tế từ 15-16%/năm, nhưng nó đã “dễ chịu” hơn nhiều so với trước đây.

Khi tham gia chương trình cho vay ưu đãi “5.000 tỷ đồng chung tay xây nhà mơ ước” của VietinBank, khách hàng sẽ được hưởng mức lãi suất 12%/năm trong thời hạn ưu đãi. Mức cho vay tối đa đáp ứng 70% nhu cầu của khách hàng, có thể lên tới 25 tỷ đồng/món vay tùy theo từng khu vực, địa bàn.

Đối với các khoản vay ngắn hạn, VietinBank sẽ ưu đãi lãi suất tối đa 3 tháng. Đối với khách hàng vay trung, dài hạn, mỗi năm vay vốn, khách hàng sẽ được hưởng 2 tháng ưu đãi lãi suất, thời gian hưởng lãi suất ưu đãi tối đa là 6 tháng trong quá trình vay vốn. Thời hạn vay vốn tối đa lên tới 20 năm và thời gian trả nợ linh hoạt.

Ngân hàng Quốc tế (VIB) bắt đầu triển khai gói cho vay ưu đãi bất động sản từ ngày 21-6-2012. Theo đó, mức lãi suất thấp nhất được ngân hàng này hạ xuống chỉ còn 9,9%/năm trong 3 tháng đầu dành cho khách hàng vay vốn mua, xây dựng và sửa chữa nhà. Tổng giá trị khoản vốn này lên tới 1.000 tỷ đồng với hạn mức cho vay tối đa bằng 90% giá trị tài sản thế chấp, thời hạn vay tối đa 180 tháng.

Một ngân hàng ngoại là ANZ Việt Nam cũng công bố chương trình cho vay mua nhà với mức lãi suất 13%/năm đối với khách hàng cá nhân. ANZ công bố áp dụng mức lãi suất thống nhất này trong vòng 1 năm, thay vì đưa ra lãi suất thấp hơn nhưng chỉ kéo dài trong 3 tháng. ANZ lý giải, một khoản vay mua nhà thường có thời hạn khoảng 5 năm hay lâu hơn, người đi vay cần quan tâm đến nghĩa vụ tài chính phải trả trong một khoảng thời gian tương đối dài.

Vì thế, điều họ cần nhất ở ngân hàng là sự tư vấn chính xác về các giải pháp tài chính tối ưu trong suốt kỳ hạn của khoản vay, nhằm đảm bảo khả năng trả nợ đúng hạn. Theo ông Dương Đức Hùng, Giám đốc khối Ngân hàng bán lẻ của Ngân hàng ANZ Việt Nam, trong vòng 2 tháng vừa qua, ANZ đã nhiều lần giảm lãi suất với tổng tỷ lệ giảm là 7%. Sản phẩm vay mua nhà của ANZ có đặc tính "vay lại khoản trả trước", nhờ vậy người vay có thể linh hoạt hơn trong việc kiểm soát, điều chỉnh khả năng thanh toán hàng tháng của họ mà không lo ngại về sự biến động lãi suất của thị trường.

Thạc sĩ Nguyễn Xuân Thành, Giám đốc Chính sách công- Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright, nhận xét nền kinh tế đang trong giai đoạn gần như đình trệ nên những doanh nghiệp đang ổn định sẽ không muốn sử dụng vốn vay để mở rộng sản xuất; trong khi đó, các doanh nghiệp khó khăn, cần vốn thì NH e ngại cho vay vì quá rủi ro. Vì vậy, rót vốn cho cá nhân vay để mua, xây, sửa chữa nhà được xem là an toàn nhất hiện nay. Bởi thực tế, giá bất động sản đã ở mức hợp lý nên khi định giá để cho vay với tỉ lệ 70% giá trị nhà thì các NH không sợ rủi ro.

Vẫn ngại vay

Thời gian trước đây, các chủ đầu tư dự án cho rằng nguyên nhân thị trường đóng băng là do lãi suất lên cao, NH siết chặt tín dụng nên người dân không có tiền mua nhà. Và khi NH bắt đầu “mở lỏng”, ai cũng nghĩ rằng thị trường sẽ được hâm nóng nhưng không, thị trường vẫn lặng sóng và khá “dè dặt”. Song song với các gói tín dụng của các ngân hàng thương mại dưới hình thức hỗ trợ, nhiều chủ đầu tư còn hỗ trợ thêm phần lãi suất từ 4-5% cho khách hàng. Động thái này được đánh giá là đã thu hút được sự chú ý của những người mua nhà đang “khát vốn”. Tuy nhiên, theo nhận xét từ một số chủ đầu tư thì nhiều khách hàng vẫn tỏ ra thận trọng.

Chủ một dự án nhà ở tại quận Bình Tân cho biết, mặc dù đã công bố chương trình hỗ trợ đó là: Chỉ đóng 35% và được NH cho vay mua nhà có hỗ trợ lãi suất nhưng khách hàng cũng chỉ tìm hiểu là chính, chứ để đi đến hợp đồng mua bán thì chưa có nhiều. Hơn 1 tháng kể từ khi công bố chương trình, số hợp đồng đã ký kết chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Vấn đề được nhiều người vay tiền mua nhà hiện nay quan tâm là sau thời gian hỗ trợ lãi suất thì NH sẽ điều chỉnh lãi suất như thế nào, và chẳng có gì chắc chắn rằng lãi suất mới không tăng vọt. Bên cạnh đó, các NH chưa thực sự “cởi mở” với khách hàng vay tiền mua nhà, bởi các NH chỉ để thời gian vay vốn với mức lãi suất “rẻ” khoảng 3 - 6 tháng, trong khi thời gian trả nợ thường kéo dài 3 - 5 năm. Hơn nữa, tại nhiều NH chưa giảm lãi theo đúng cam kết. Vì vậy, khách hàng vẫn không dám vay tiền để mua nhà.