25/12/2003 08:35 GMT+7

Nâng thành luật thuế thu nhập cá nhân ngay trong năm 2004

ĐÀ TRANG
ĐÀ TRANG

TT (Hà Nội) - Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của pháp lệnh thuế thu nhập đối với người có thu nhập cao đã vấp phải sự phản biện mạnh mẽ của các thành viên Ủy ban thường vụ Quốc hội (QH) trong buổi làm việc chiều qua 24-12. Cuối cùng, dự án này không được thông qua và Chủ tịch QH Nguyễn Văn An “chốt” lại: nâng pháp lệnh lên thành Luật thuế thu nhập cá nhân, trình QH bổ sung vào chương trình làm luật để xem xét thông qua ngay trong năm 2004.

Mức khởi điểm chịu thuế: không thuyết phục!

Bằng một loạt luận cứ, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trương Chí Trung khẳng định việc nâng khởi điểm chịu thuế từ 3 triệu đồng/tháng hiện nay lên 4 triệu đồng/tháng là hợp lý. Theo lộ trình cải cách tiền lương, mức lương cao nhất áp dụng từ 1-7-2004 là 3,77 triệu đồng - vẫn chưa phải nộp thuế.

Nhưng không đợi Thứ trưởng Trung trình bày xong tờ trình của Chính phủ, Chủ tịch QH Nguyễn Văn An đã “cắt” ngang: “Tôi xin hỏi anh Trung, mức bốn triệu liệu có phù hợp và thể hiện đúng tinh thần “dân giàu nước mạnh”, đảm bảo công bằng dân chủ hay chưa? Nếu không tính toán kỹ, không khéo lại bóc ngắn cắn dài. Không phải chúng ta có quyền ấn định thuế nên cứ ấn định bao nhiêu cũng được. Đã làm là phải thuyết phục”.

Giải trình, Thứ trưởng Trương Chí Trung cho biết khi thảo luận, đa số thành viên Chính phủ đều thống nhất mức 4 triệu, tuy cũng có người đề nghị nâng lên 5-7 triệu đồng. Thế nhưng thực tế cho thấy việc điều chỉnh khởi điểm chịu thuế từ 2 triệu lên 3 triệu đồng vào năm 2001 đã làm giảm số lượng đối tượng nộp thuế là người VN khoảng 160.000 người. Nếu nay nâng thêm thành 5 triệu, mức độ chắc còn giảm mạnh hơn nhiều. Như vậy sẽ không phù hợp với dự kiến xây dựng Luật thuế thu nhập cá nhân (vào năm 2006) là mở rộng diện nộp thuế đi đôi với giảm mức thuế suất và mở rộng mức giãn cách về thu nhập chịu thuế.

“Đa số ý kiến của cơ quan thẩm tra cho rằng việc điều chỉnh mức khởi điểm lên 4 triệu đồng như tờ trình của Chính phủ chưa phù hợp với tình hình khi chỉ số giá sinh hoạt cũng như cơ cấu tiêu dùng của nhân dân đang có sự thay đổi” - Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và ngân sách Nguyễn Đức Kiên lập tức bày tỏ quan điểm. Ông Kiên cho rằng mức từ 5-6 triệu đồng mới có thể chấp nhận được.

Cũng không tán thành con số 4 song chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa - giáo dục - thanh niên, thiếu niên và nhi đồng Trần Thị Tâm Đan dường như vẫn chưa hài lòng với con số 5, 6 hay 7. Tại sao? Bà Tâm Đan phân tích: căn cứ tính thuế thu nhập cao phải dựa vào thực tế cuộc sống chứ không thể nhìn vào lương. Một anh cán bộ công chức không chỉ nuôi mình mà còn gánh vác cả vợ con... Ngoài nhu cầu ăn, mặc, học hành của gia đình, anh ta còn phải dành dụm cho nhu cầu ở. “Đánh thuế kiểu này, các anh định không cho cán bộ công chức có nhà để ở à?”-vừa đặt câu hỏi, bà Đan vừa “ra đề bài” hóc búa: ban soạn thảo cần tính toán thế nào để một anh công chức có thể tích lũy khoảng 20 năm thì đủ mua được một căn hộ trị giá chừng 500 triệu. Nghĩa là những khoản chi tiêu, góp nhặt hợp tình hợp lý trong cuộc sống đều phải được khấu trừ thỏa đáng khi áp thuế thu nhập.

“Nếu dân có hỏi, tôi cũng không sao lý giải nổi”

“Giá vé máy bay dành cho người VN và nước ngoài sẽ hòa đồng từ năm sau. Cớ gì mức khởi điểm chịu thuế thu nhập cá nhân của hai đối tượng này lại chênh lệch cao và kéo dài lâu đến thế?”-Phó chủ tịch QH Nguyễn Văn Yểu thắc mắc. Ông nói: thật bất hợp lý khi một kỹ sư VN và một kỹ sư nước ngoài cùng làm việc cho một liên doanh nhưng anh VN thu nhập trên 4 triệu đã phải nộp thuế, còn anh nước ngoài hơn 8 triệu mới phải nộp. “Nếu người dân có hỏi, tôi cũng chịu, không sao lý giải nổi”-Phó chủ tịch Yểu lắc đầu. Và ông cũng tiếp tục lắc đầu như thế khi đề cập nội dung mới được Chính phủ đề xuất bổ sung: áp dụng mức thuế suất thuế thu nhập từ chuyển quyền sử dụng đất của hộ gia đình, cá nhân là 28%. Lý do: phạm vi áp dụng của pháp lệnh là “cá nhân”, không thể đưa cả “hộ gia đình” vào được

Về phần mình, Chính phủ dự định chia hai loại đối tượng chính cho loại thuế này: nếu người dân chuyển quyền sử dụng đất nhằm mục đích kinh doanh thì nộp đủ thuế, nếu nhằm mục đích chuyển chỗ ở mới thì được giảm 70%. Nhưng vậy thì tiêu chí nào để phân loại? Thứ trưởng Bộ Tài nguyên & môi trường Đặng Hùng Võ thừa nhận “vấn đề rất phức tạp”. Kinh nghiệm một số nước xác định trường hợp “không kinh doanh” dựa vào một trong hai yếu tố: trong mười năm liền mảnh đất không được chuyển nhượng hoặc người chuyển nhượng đất có hộ khẩu gắn liền địa chỉ với đất.

“Còn ở ta, tỉ lệ giao dịch ngầm trong thị trường bất động sản chiếm tới 60-70%. Việc áp thuế cao sẽ làm cho tình trạng trốn lậu thuế càng thêm trầm trọng. Hơn nữa, chính sách thuế chỉ cần hơi sốc một chút là dễ gây đông cứng thị trường, kéo theo những tác động dây chuyền đến các lĩnh vực khác” - đại diện Bộ Kế hoạch & đầu tư lên tiếng.

Dẫn qui định của hiến pháp, chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, công nghệ và môi trường Hồ Đức Việt lưu ý: quyền sửa đổi các chính sách thuế, tài chính, ngân sách... đã được giao về QH chứ không phải do Ủy ban thường vụ QH quyết định. Hơn nữa, nếu sửa kiểu này thì đến 2005 lại phải sửa nữa vì chúng ta sẽ gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), tốt nhất là nâng luôn lên thành luật.

Phó chủ tịch QH Trương Quang Được lẫn Chủ tịch QH Nguyễn Văn An đều thống nhất quan điểm này. “Thường vụ QH rất nhất trí với Chính phủ phải sửa thuế thu nhập cá nhân nhưng đụng đến thuế là phải QH, thường vụ không thể tùy tiện được. Tôi đề nghị Chính phủ khẩn trương nâng pháp lệnh lên thành Luật thuế thu nhập cá nhân. Thường vụ QH sẽ đảm bảo việc trình QH cho bổ sung vào chương trình làm luật để xem xét thông qua ngay trong năm 2004”-Chủ tịch Nguyễn Văn An kết luận.

Liệu tiến độ soạn thảo Luật thuế thu nhập cá nhân có kịp trình QH vào kỳ họp tháng 5-2004? Trả lời câu hỏi của phóng viên Tuổi Trẻ, Thứ trưởng Trương Chí Trung khẳng định: “kịp”, vì đây là công việc mà Bộ Tài chính đã chủ động từ lâu. Tuy nhiên ngành thuế chắc chắn sẽ gặp không ít khó khăn trong việc thực thi và quản lý. Bởi theo nguyên tắc của Luật thuế thu nhập cá nhân, diện chịu thuế sẽ rộng hơn, đối tượng người VN và người nước ngoài cùng chung “mặt bằng” thuế, cách thu thuế là khấu trừ tại nguồn và thu theo năm (chẳng hạn anh A hưởng thu nhập từ cơ quan B thì B sẽ khấu trừ ngay phần trăm thuế của A, đến cuối năm nếu tổng thu nhập của A dưới một mức nhất định nào đó thì không phải nộp thuế và số thuế tạm nộp sẽ hoàn trả thông qua tài khoản thuế thu nhập của A-PV).

Ông Trung cho rằng cần phải đẩy thật nhanh các khâu chuẩn bị, đặc biệt là công tác hiện đại hóa hệ thống quản lý thuế và cấp mã số, mở tài khoản để “mỗi đối tượng một mã số thuế”. Một phần việc hoàn toàn không đơn giản!

Sáng 24-12, Chính phủ cũng đã trình xin ý kiến Ủy ban thường vụ Quốc hội (UBTVQH) về vấn đề đưa người nghiện ma túy, người bán dâm không có nơi cư trú nhất định vào tạm thời cư trú tại cơ sở chữa bệnh trong thời gian lập hồ sơ. Theo thứ trưởng Bộ Lao động - thương binh - xã hội Đàm Hữu Đắc, hiện có khoảng 80% người bán dâm ở các địa phương đến từ tỉnh ngoài. Khi bị phát hiện, số này hầu hết không có giấy tờ tùy thân, khai báo không đúng tên, địa chỉ, do vậy cơ quan chức năng gặp nhiều khó khăn và mất nhiều thời gian trong việc xác minh, lập hồ sơ đối tượng để trình cấp thẩm quyền ra quyết định tập trung cai nghiện, chữa bệnh bắt buộc.

Trong khi đó, pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính qui định thời gian tạm giữ người không được quá 12 giờ, trường hợp đặc biệt không quá 24 giờ, như vậy quá ngắn để xác minh, lập hồ sơ, vì vậy các địa phương thường chỉ phạt hành chính rồi thả. Những đối tượng bán dâm này sau đó chuyển qua địa bàn khác tiếp tục hoạt động, dẫn đến tình trạng “bắt cóc bỏ đĩa” như nhiều đại biểu QH phàn nàn. Từ “thực tế bức xúc” trên, Chính phủ đề xuất giải pháp đưa người bán dâm, người nghiện ma túy bị bắt quả tang không có nơi cư trú nhất định vào tạm cư trú tại cơ sở chữa bệnh để cơ quan chức năng có thời gian xác minh, lập hồ sơ, nhưng tối đa không quá 30 ngày.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
Bình luận (0)
    Xem thêm bình luận