Theo cơ quan quản lý, việc siết chặt chuẩn công bố thông tin, tăng cường giám sát và hoàn thiện hạ tầng giao dịch là nền tảng để xây dựng một thị trường lành mạnh, bền vững đến năm 2030.

Đây là cam kết được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đưa ra tại lễ ra mắt Trang Chứng khoán trên Tuổi Trẻ Online và tọa đàm "Nâng hạng thị trường chứng khoán: Lộ trình 2026 và những bước đi tiếp theo", do báo Tuổi Trẻ phối hợp Công ty cổ phần Chứng khoán KAFI tổ chức chiều 5-1.

Hướng đến giao dịch chứng khoán trong ngày T+0

Bà Phạm Thị Thùy Linh - Trưởng Ban Phát triển thị trường chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước - cho biết trong năm vừa qua, thị trường đã chính thức đưa hệ thống công nghệ thông tin KRX vào vận hành, đồng thời thực hiện tích hợp các chức năng, để từng bước triển khai các phương thức giao dịch mới theo đúng quy định tại các văn bản pháp luật và thông tư hiện hành.

Các nội dung này bao gồm giao dịch trong ngày (T+0) và bán chứng khoán chờ về, vốn là những tiện ích quan trọng đối với nhà đầu tư. Đặc biệt, nhà đầu tư trong nước đang rất quan tâm đến sự thay đổi về phương thức và trải nghiệm giao dịch.

Tuy nhiên theo bà Linh, từ góc độ cơ quan quản lý, việc triển khai các nghiệp vụ này cần bảo đảm đầy đủ các điều kiện cần và đủ.

Theo đó, hệ thống công nghệ thông tin phải đủ mạnh. Đồng thời có cơ chế kiểm soát rủi ro chặt chẽ, đặc biệt trong trường hợp phát sinh rủi ro đối với giao dịch trong ngày và giao dịch bán chứng khoán chờ về. Nhằm không ảnh hưởng đến tính an toàn của khâu thanh toán - bù trừ trên toàn thị trường.

Bước sang năm 2026, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đang gấp rút triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (Central Counterparty - CCP). Hiện nay, hành lang pháp lý cho cơ chế này đã được xây dựng, song việc đưa vào triển khai thực tế vẫn đòi hỏi nhiều nỗ lực về mặt kỹ thuật, vận hành và phối hợp giữa các bên liên quan.

Theo lộ trình, sau khi cơ chế đối tác bù trừ thanh toán được triển khai ổn định, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục triển khai các nghiệp vụ giao dịch bán chứng khoán chờ về và giao dịch trong ngày (T+0). Qua đó từng bước tiệm cận với thông lệ của các thị trường chứng khoán phát triển, đồng thời bảo đảm an toàn, minh bạch cho hệ thống.

Chia sẻ về cơ chế giao dịch mới CCP (Bù trừ và Thanh toán trung tâm), ông Vũ Chí Dũng - Trưởng Ban Pháp chế - Đối ngoại, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước - cho biết đây là một trong những nội dung quan trọng trong lộ trình hoàn thiện hạ tầng thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn tới.

Theo Dũng, từ năm 2026, các công ty chứng khoán sẽ bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến sự vận hành và mức độ sẵn sàng của cơ chế CCP, khi thị trường bước vào giai đoạn triển khai các chuẩn mực mới theo thông lệ quốc tế.

Ông cho biết theo các quy định mới của luật, việc tham gia cơ chế CCP cho phép nhà đầu tư tham gia trực tiếp thông qua CCP, với yêu cầu cao về an toàn tài sản.

Cơ chế này gắn liền với các dịch vụ mà tổ chức lưu ký toàn cầu đang tuân thủ, trong đó tài sản của nhà đầu tư nước ngoài được nắm giữ và bảo vệ thông qua các chuẩn mực quốc tế, thay mặt cho nhà đầu tư.

Theo kế hoạch, mô hình CCP được kỳ vọng sẽ chính thức vận hành vào đầu năm 2027. Trong quá trình chuẩn bị, các cơ quan quản lý và đơn vị liên quan đang tham gia xây dựng và hoàn thiện mô hình theo hướng phù hợp với thông lệ, quy trình vận hành của các quỹ đầu tư quốc tế.

Ông Dũng nhấn mạnh các quy trình bù trừ và thanh toán phải được thiết kế đồng bộ và tương thích với thông lệ quốc tế. Do đó trong quá trình xây dựng mô hình CCP, các cơ quan chức năng đang trao đổi chặt chẽ với các trung tâm lưu ký, nhằm bảo đảm mô hình này có thể đáp ứng các yêu cầu vận hành trên phạm vi toàn cầu.

Theo ông, CCP là một cơ chế giao dịch mới, đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc hỗ trợ triển khai các sản phẩm tài chính mới trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Việc áp dụng CCP cũng được đặt trong bối cảnh thị trường bước sang giai đoạn hội nhập sâu hơn, với yêu cầu ngày càng cao từ các nhà đầu tư và tổ chức quốc tế.

Về việc sắp có hành lang pháp lý để nhà đầu tư nước ngoài được đặt lệnh thông qua kênh toàn cầu, thay vì cố định mở tài khoản tại công ty chứng khoán ở Việt Nam, ông Trịnh Thanh Cần - Tổng giám đốc Công ty cổ phần Chứng khoán KAFI - cho rằng sẽ giúp nhà đầu tư nước ngoài tham gia vào thị trường chứng khoán Việt Nam năng động hơn, tăng sức hấp dẫn, tăng thanh khoản. 

"Thẳng thắn, vẫn có một số thách thức nhất định đối với công ty chứng khoán trong nước nói chung, nhưng tổng thể thì đây là thông lệ tốt cho toàn thị trường", ông Cần nhận định.

Tăng chất lượng hàng hóa trên sàn chứng khoán, nâng cao minh bạch

Bà Phạm Thị Thùy Linh cũng chia sẻ thêm trong chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030, cơ quan quản lý xác định mục tiêu phát triển song hành cả về quy mô và chất lượng hàng hóa trên thị trường. Theo đó, nhà đầu tư khi tham gia thị trường cần có hàng hóa, sản phẩm và dịch vụ đầu tư đủ chất lượng để lựa chọn.

Việc đưa chứng khoán lên giao dịch không chỉ dừng ở yếu tố số lượng doanh nghiệp niêm yết hay đăng ký giao dịch, mà quan trọng hơn là chất lượng của các công ty đại chúng và mức độ minh bạch thông tin.

Để đạt được mục tiêu này, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước thường xuyên rà soát và điều chỉnh chính sách công bố thông tin, đồng thời tăng cường công tác thanh tra, giám sát và xử lý vi phạm. Cũng như hướng tới nâng cao chất lượng đầu vào của thị trường.

Bước sang năm 2026, dự kiến sẽ có những sửa đổi liên quan đến Thông tư 96 về công bố thông tin trên thị trường chứng khoán, qua đó góp phần nâng cao chất lượng công ty đại chúng, tăng tính minh bạch và kỷ luật thị trường.

"Vai trò trung tâm của các công ty chứng khoán trong hệ sinh thái thị trường. Bởi các công ty này không chỉ cung cấp sản phẩm, dịch vụ và nghiệp vụ cho nhà đầu tư, mà còn phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu pháp lý. Việc này giúp quản trị rủi ro và bảo đảm sự ổn định, an toàn của thị trường trong dài hạn", bà Linh nhận định. 

Ông Nguyễn Đại Hiệp - Giám đốc tư vấn đầu tư khách hàng cá nhân, Trung tâm Phân tích Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) - cho biết năm 2025 ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực về niềm tin thị trường.

Thanh khoản duy trì sôi động, hoạt động IPO gắn liền với niêm yết, đặc biệt có tới 3 công ty chứng khoán đăng ký mua vượt khối lượng phát hành, cho thấy mức độ quan tâm cao của nhà đầu tư.

Theo ông Hiệp, cấu trúc vốn hóa thị trường hiện vẫn tập trung chủ yếu vào các nhóm ngành tài chính - ngân hàng, chứng khoán và bất động sản. "Thị trường chứng khoán giống như một bữa buffet, nhà đầu tư luôn mong muốn có nhiều 'món ăn' hơn để lựa chọn", ông nói, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu đa dạng hóa hàng hóa niêm yết.

Triển vọng thị trường cũng được hỗ trợ bởi các yếu tố thể chế, như định hướng phát triển trung tâm tài chính, việc sửa đổi, bổ sung Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, cũng như lộ trình đẩy mạnh thoái vốn tại doanh nghiệp nhà nước nhằm thu hút thêm dòng vốn đầu tư.

Về nguồn cung mới, ông Hiệp kỳ vọng các thương vụ IPO trong những lĩnh vực mới sẽ góp phần cải thiện cơ cấu hàng hóa, như kế hoạch IPO mảng nông nghiệp của Hòa Phát, hay các đơn vị thành viên của Thế Giới Di Động như Điện Máy Xanh, Bách Hóa Xanh trong những năm tới.

Bên cạnh đó, việc triển khai giao dịch xuyên trưa được đánh giá là bước tiến quan trọng, giúp cung - cầu gặp nhau hiệu quả hơn, gia tăng thanh khoản và qua đó đóng góp tích cực cho sự phát triển của thị trường chứng khoán cũng như nền kinh tế vĩ mô trong năm 2026.

Ông Lê Hữu Thoại - Giám đốc phòng khách hàng trực tuyến Công ty cổ phần Chứng khoán Rồng Việt - nói rất nhiều nhà đầu tư đặt vấn đề về sự đa dạng sản phẩm trong giao dịch chứng khoán, giao dịch xuyên trưa hay thanh toán nhanh sẽ tạo ra sự thuận lợi nhất định. Lợi ích có thể nhìn thấy đó là tăng thanh khoản của thị trường chứng khoán.

"Tôi có cảm nhận rằng hiện khách hàng, thị trường mong muốn cái gì cũng phải nhanh, tốc độ giao dịch nhanh, thanh toán nhanh, sự hài lòng của nhà đầu tư cũng tăng lên, từ đó sự tín nhiệm của nhà đầu tư cũng tăng theo", ông Thoại chia sẻ tại buổi tọa đàm. 

VN-Index tăng 3,91 điểm phiên đầu năm, nhóm Vingroup ngập sắc xanh tím

VN-Index tăng nhẹ trong phiên giao dịch đầu năm nhờ sự dẫn dắt của nhóm Vingroup và dầu khí.