Phóng to

Một khu nhà vệ sinh “giếng trời” ở phố Hàng Bạc - Ảnh: X.Long

Người dân nói trên cho biết bình thường 5-6 nhà phân chia nhau để làm vệ sinh tại khu vực nhà vệ sinh chung, nhưng tại những khu tập thể có quá nhiều người dùng chung một công trình vệ sinh thì tình trạng dơ bẩn, mất vệ sinh, mùi hôi vẫn phổ biến.

"Vẫn còn những gia đình sử dụng nhà vệ sinh “giếng trời”, tức là không có mái che, không có cánh cửa"

Phố cổ Hà Nội được mệnh danh đất trị giá ngàn vàng - có tiền không mua nổi. Tuy nhiên, nép sau những tuyến phố sầm uất, cửa hàng, cửa hiệu lộng lẫy, thời trang này là những khu nhà xập xệ mà ở đó 5-6 hộ dùng chung một nhà vệ sinh “già nua”.

Khu tập thể ba tầng ở địa chỉ 41 Hàng Buồm có hơn 20 hộ gia đình sinh sống. Một người dân ở đây nói nếu tính mỗi hộ có trung bình ba khẩu thì số người ở tại đây cũng hơn 60. Tuy nhiên, cả khu tập thể này vẫn phải sử dụng chung một công trình vệ sinh công cộng của tòa nhà.

Người dân này nói những gia đình ở tầng một còn có thể dành ra 1m2 để làm tạm một công trình vệ sinh trong nhà, còn những hộ ở tầng hai, tầng ba vẫn phải sử dụng nhà vệ sinh chung. “Nói bảo xếp hàng thì hơi quá nhưng nhìn ngóng nhau và… đợi là chuyện quá phổ biến vì từng đó con người chỉ có mấy phòng vệ sinh nhỏ sao giải quyết hết nhu cầu cùng một lúc” - người dân này than phiền.

Tế nhị đợi, nhường

Theo một số hộ dân, thực trạng dùng chung nhà vệ sinh nảy sinh quá nhiều chuyện bi hài. Cũng vì nhiều hộ, nhiều người quá nên đành phải chia nhỏ 5-6 hộ quản lý và sử dụng một phòng vệ sinh nhỏ. Cái tiện là bảo nhau được để giữ sạch sẽ hơn… nhưng khi đau bụng thì làm sao nhường nhịn hay đợi cho được. “Chỉ những người thường xuyên ở nhà hay buôn bán gần nhà mới chấp nhận dùng chung, còn những người đi làm xa, công tác đều chủ động giải quyết ở cơ quan” - một hộ dân hài hước.

Ông Nguyễn Huy Hùng - tổ trưởng tổ dân phố số 3, P.Hàng Bạc, Q.Hoàn Kiếm - nói tổ dân phố số 3 có 53 hộ trong 19 số nhà, từng nhà phố cổ đều có đặc trưng hình ống, thiết kế cho một hộ ở... Thời gian khiến đất không “đẻ” ra nhưng nhiều gia đình lại có thêm vài hộ nữa trong khi nhà vệ sinh vẫn thế và ngày càng cũ kỹ, già nua. Theo ông Hùng, nhà vệ sinh chỉ là công trình phụ của mỗi gia đình nhưng đây là “công trình quan trọng nhất và đặc biệt quan trọng” ở khu vực phố cổ. Ông bảo nó kinh khủng ở chỗ cái tế nhị nhất cũng đợi, cũng nhường.

Một người dân phố Hàng Bạc thừa nhận trên tuyến phố này vẫn còn những gia đình vẫn sử dụng nhà vệ sinh “giếng trời”, tức là không có mái che, không có cánh cửa, tường mốc, chất thải đọng thành cặn vàng ệch, mùi hôi hám nồng nặc. “Ở đây quen thì vẫn phải dùng, còn người ở nơi khác đến chỉ nhìn thôi cũng đã đủ sợ” - người dân này nói.

Chờ năm sau

Ông Nguyễn Quốc Hoa, phó chủ tịch UBND Q.Hoàn Kiếm, cho biết chủ trương của quận là tập trung xóa nhà vệ sinh hai ngăn (có một ngăn ủ phân) trong tất cả khu vực ở phố cổ, và theo báo cáo mới đây đã cơ bản xóa xong số nhà vệ sinh loại này để chuyển dần sang bán tự hoại và tự hoại.

Theo ông Hoa, thực trạng sử dụng chung nhà vệ sinh ở khu vực phố cổ là phổ biến và đây là vấn đề khó giải quyết. “Chúng tôi cũng đồng tình cần tháo gỡ vấn đề này cho người dân, nhưng khi các hộ gia đình sở hữu diện tích đan xen không thống nhất thì quận có muốn giải quyết cũng không được” - ông Hoa nói.

Ông Đào Xuân Dương, phó trưởng Ban văn hóa - xã hội HĐND TP Hà Nội, khẳng định đây là vấn đề mà người dân cảm thấy bức xúc vì đến thời điểm này vẫn tồn tại chuyện 5-7 hộ dùng chung một nhà vệ sinh, chuyện vệ sinh cũng phải chờ đợi, xếp hàng là điều rất khó chấp nhận. Ông Dương cho rằng vấn đề này cần nhìn nhận một cách nghiêm túc và quan tâm giải quyết ngay, nhưng trước hết ban sẽ nghe quận Hoàn Kiếm và ban quản lý phố cổ báo cáo về thực trạng nhà ở và cuộc sống của người dân ở đây vào cuối tháng 7-2009.

"Sau khi nghe báo cáo, vấn đề nâng cao chất lượng cuộc sống, nhà ở, trong đó có cả công trình nhà vệ sinh, sẽ được hội đồng xem xét trong năm 2009 để năm 2010 TP định ra các kế hoạch giải quyết” - ông Dương nói.