Mẹo chống nóng tưởng chừng đơn giản này đang được người dân Pháp tận dụng giữa những đợt nắng nóng liên tiếp và ngày càng khắc nghiệt.

Bột trắng giá rẻ bất ngờ 'cháy hàng' tại Pháp

Loại bột được săn lùng có tên Blanc de Meudon, có thể gọi là bột trắng Meudon, với thành phần chủ yếu là canxi cacbonat. Sản phẩm thường được bán tại các cửa hàng vật liệu, đồ gia dụng để làm sạch kính, đánh bóng bề mặt hoặc pha vào một số loại sơn.

Người sử dụng hòa bột với nước thành hỗn hợp sệt, sau đó quét lên mặt ngoài cửa kính. Lớp phủ khô tạo thành một màn trắng đục, cản bớt ánh nắng chiếu xuyên qua kính và làm chậm quá trình tích tụ nhiệt bên trong căn phòng.

TF1 Info ghi nhận bột trắng Meudon, quạt điện và máy điều hòa đồng loạt hết hàng tại một số cửa hàng trong đợt nắng nóng tháng 6-2026. Sản phẩm có giá dưới 10 euro đặc biệt được quan tâm sau khi các video hướng dẫn cách quét lên cửa sổ lan truyền mạnh trên mạng xã hội.

Một số người khẳng định lớp bột trắng có thể giúp căn phòng giảm ít nhất 4 độ C. Tuy nhiên, thông tin này chủ yếu xuất phát từ trải nghiệm cá nhân và chưa được xác nhận bằng một thử nghiệm khoa học quy mô lớn trên nhà ở. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc hướng cửa sổ, cường độ nắng, loại kính, độ dày lớp phủ, khả năng thông gió và chất lượng cách nhiệt của mái, tường. 

Cơn sốt mua bột trắng diễn ra trong bối cảnh Pháp trải qua tháng 6 nóng nhất kể từ khi có số liệu thống kê. Theo Météo-France, nhiệt độ trung bình cả tháng đạt 22,7 độ C, cao hơn 3,8 độ C so với mức trung bình giai đoạn 1991-2020.

Đợt nắng nóng từ ngày 17 đến 30-6 được cơ quan khí tượng Pháp đánh giá là sớm, kéo dài và đặc biệt dữ dội. Hơn 40% lãnh thổ nước này có nhiệt độ vượt 40 độ C ít nhất một lần, 72 tỉnh từng được đặt trong tình trạng cảnh báo đỏ, mức cao nhất kể từ lúc hệ thống cảnh báo nắng nóng được triển khai năm 2004.

Vì sao bột trắng có thể chống nóng?

Cơ chế của phương pháp này khá đơn giản: bề mặt sáng màu phản xạ nhiều bức xạ Mặt trời hơn bề mặt tối. Canxi cacbonat có màu trắng, hấp thụ rất ít ánh sáng trong vùng khả kiến và có khả năng tán xạ một phần bức xạ chiếu tới.

Cửa kính là một trong những vị trí khiến nhiệt dễ xâm nhập vào nhà. Ánh sáng Mặt trời đi qua kính, làm nóng sàn, tường và đồ nội thất. Các bề mặt này sau đó tiếp tục tỏa nhiệt vào không gian bên trong, tạo ra hiệu ứng tương tự nhà kính.

Khi phủ một lớp bột trắng ở mặt ngoài cửa kính, một phần năng lượng từ ánh sáng Mặt trời sẽ bị phản xạ trước khi xuyên qua kính. Vì vậy, quét bột ở bên ngoài thường hiệu quả hơn so với phủ ở mặt trong, nơi bức xạ đã đi qua kính và bắt đầu làm nóng căn phòng.

Thực tế, kỹ thuật phủ lớp trắng để giảm hấp thụ nhiệt không phải là mới. Người trồng cây tại nhiều vùng nắng nóng từ lâu đã quét các vật liệu màu trắng lên nhà kính nhằm hạn chế nhiệt tích tụ bên trong.

Các nghiên cứu cho thấy lớp phủ trắng trên kính hoặc vật liệu che nhà kính có thể làm giảm khoảng 40-50% lượng bức xạ Mặt trời truyền vào, dù mức giảm nhiệt độ thay đổi đáng kể theo khí hậu, nồng độ dung dịch và điều kiện thông gió.

Không nên nhầm với 'sơn siêu trắng'

Bột trắng Meudon cũng khác với loại "sơn siêu trắng" do các nhà khoa học phát triển.

Nhóm nghiên cứu tại Đại học Purdue (Mỹ) từng chế tạo loại sơn chứa bari sulfat có khả năng phản xạ tới 98,1% ánh sáng Mặt trời, đồng thời tỏa nhiệt ra môi trường thông qua cơ chế làm mát bức xạ. Đây là vật liệu được thiết kế với thành phần và cấu trúc hạt đặc biệt, không phải canxi cacbonat pha nước thông thường.

Dù vậy, xu hướng sử dụng các bề mặt có khả năng phản xạ nhiệt đang ngày càng được quan tâm trong bối cảnh các đợt nắng nóng diễn ra thường xuyên hơn.

Một nghiên cứu của Đại học College London mô phỏng rằng nếu toàn bộ mái nhà ở London được phủ vật liệu phản xạ nhiệt trong mùa hè năm 2018, nhiệt độ gần mặt đất của thành phố có thể giảm trung bình khoảng 0,8 độ C, qua đó tránh được khoảng 249 ca tử vong liên quan đến nắng nóng.

So với máy điều hòa, lớp phủ trắng có ưu điểm là giá rẻ, không tiêu thụ điện và có thể rửa sạch sau mùa hè. Tuy nhiên, giải pháp này cũng có hạn chế như làm giảm ánh sáng tự nhiên, cản tầm nhìn qua cửa kính và dễ bị mưa cuốn trôi.

Canxi cacbonat được đánh giá là vật liệu có độc tính thấp. Dù vậy, Tổ chức Lao động quốc tế khuyến cáo người sử dụng nên pha bột ở nơi thông thoáng, tránh hít phải lượng lớn bụi mịn vì có thể gây ho hoặc kích ứng đường hô hấp.

Cháy rừng lớn đến mức tạo ra 'mây lửa', sét đánh

Sức nóng khủng khiếp do cháy từng ở tây nam nước Pháp đã tạo ra hiện tượng 'mây lửa', điều chưa từng được ghi nhận ở quốc gia này.