PGS.TS.BS Nguyễn Thu Thủy, Phó Trưởng khoa Răng Hàm Mặt, Trưởng bộ môn nha chu, ĐH Y Dược TPHCM

Bệnh nhân chỉ đến khám ở giai đoạn muộn

Bệnh nha chu bao gồm hai nhóm chính là viêm nướu và viêm nha chu. Trong đó, viêm nướu là giai đoạn sớm và phổ biến hơn, nhưng nếu không được điều trị kịp thời, có thể tiến triển thành viêm nha chu - một tình trạng nghiêm trọng hơn.

Viêm nha chu không chỉ phổ biến mà còn là nguyên nhân hàng đầu gây mất răng. Đáng chú ý, bệnh nha chu từ lâu đã được chứng minh có mối liên quan mật thiết với nhiều bệnh lý toàn thân như đái tháo đường, tim mạch, Alzheimer, sinh non - nhẹ cân, và gần đây còn được nghiên cứu liên quan đến các bệnh lý hô hấp và miễn dịch.

Tuy nhiên, một trong những thách thức lớn hiện nay là đa số bệnh nhân chỉ đến khám khi bệnh đã ở giai đoạn muộn, với các triệu chứng như lung lay răng, đau nhức, áp xe hoặc mất răng. Khi đó, việc điều trị trở nên phức tạp, tốn kém và đòi hỏi sự hợp tác lâu dài của người bệnh.

Trước thực trạng này, các chuyên gia nhấn mạnh vai trò của phòng ngừa. Việc chăm sóc răng miệng cần được bắt đầu từ sớm, ngay từ khi trẻ mọc răng sữa. Thói quen khám nha khoa định kỳ mỗi 6 tháng, kết hợp với vệ sinh răng miệng đúng cách - bao gồm chải răng, làm sạch kẽ răng - là những biện pháp cơ bản nhưng hiệu quả.

Bên cạnh đó, sự phát triển của công nghệ cũng mang đến nhiều giải pháp hỗ trợ mới, như bàn chải thông minh, máy tăm nước hay các thiết bị ứng dụng công nghệ ánh sáng quang động học giúp kiểm soát vi khuẩn tại nhà. Những tiến bộ này góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa và hỗ trợ điều trị bệnh nha chu theo hướng cá nhân hóa.

Cá nhân hóa trong điều trị

Mới đây, báo cáo tại hội nghị khoa học kỹ thuật Răng hàm mặt lần thứ 48 do Khoa Răng Hàm Mặt - Đại Học Y Dược TPHCM tổ chức từ ngày 5 đến7-4-2026 được tổ chức tại TP.HCM.

GS. TS. BS. Werner Biglechner, Đại học Heidelberg, Đức cho biết hiện nay cách điều trị viêm nha chu vẫn còn khá truyền thống và có tỷ lệ thất bại tương đối cao. Vậy làm thế nào để cá nhân hóa điều trị?

GS.TS.BS Werner Birglechner tại Hội Nghị Khoa học Kỹ thuật Răng hàm mặt lần thứ 48

GS Werner Biglechner đã giới thiệu công nghệ ánh sáng kép - Lumoral, đã có mặt tại châu Âu trong 4 năm qua. Công nghệ này cho phép cá nhân hóa điều trị viêm nha chu dựa trên hồ sơ nguy cơ của từng bệnh nhân - thông qua BS nha khoa.

Đây chính là hướng đi đúng đắn, vì nó giúp tránh điều trị quá mức, đồng thời trao quyền cho bệnh nhân trong việc kiểm soát bệnh của mình.

Lumoral là một công nghệ hoàn toàn mới, với 7 bằng sáng chế. Đây là thiết bị y tế của Liên minh Châu Âu EU 2017/745 (MDR). và một thiết bị đầu tiên đi theo hướng cá nhân hóa điều trị viêm nha chu.

Nguyên lý của công nghệ này dựa trên sự kết hợp giữa nguồn sáng và chất cảm quang để tạo ra các phân tử oxy hoạt tính, có khả năng phá hủy màng tế bào vi khuẩn.

Đặc biệt, khi kết hợp hai bước sóng ánh sáng - ánh sáng xanh (405nm) và ánh sáng hồng ngoại ( 810nm) - hiệu quả kháng khuẩn được khuếch đại đáng kể.

Ánh sáng xanh giúp ngăn cản sự bám dính của vi khuẩn, trong khi ánh sáng hồng ngoại hỗ trợ phá hủy cấu trúc màng sinh học và màng tế bào của chúng , đồng thời kích thích tế bào mô nướu, giảm viêm và thúc đẩy lành mô.

GS.TS.BS Werner Birglechner chia sẻ về Thiết bị Y tế Lumoral

Một điểm đáng chú ý là cơ chế này hoàn toàn mang tính vật lý, không phụ thuộc vào kháng sinh hay hóa chất, từ đó hạn chế nguy cơ kháng thuốc và bảo tồn hệ vi sinh có lợi trong khoang miệng.

Ngoài ra, việc tích hợp yếu tố nhiệt trong quá trình hoạt hóa (tăng khoảng 10°C tại chỗ) còn giúp tăng cường hiệu quả kháng khuẩn mà vẫn đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.

Theo GS Werner Biglechner, các phương pháp truyền thống như xử lý mặt gốc răng chỉ có thể loại bỏ khoảng 60-65% mảng bám sinh học. Ngay cả khi được thực hiện tối ưu, vẫn còn khoảng 35-40% mảng bám tồn tại, đặc biệt ở các vị trí khó tiếp cận như vùng kẽ răng.

Đây chính là "vùng tối" trong điều trị - nơi mà sự tuân thủ vệ sinh răng miệng tại nhà của bệnh nhân đóng vai trò quyết định nhưng lại khó kiểm soát.

Thực tế cho thấy, không phải tất cả bệnh nhân đều tiến triển bệnh khi còn mảng bám tồn dư. Tuy nhiên, ở những cá thể có yếu tố nguy cơ, phần mảng bám này có thể trở thành nguyên nhân khởi phát và duy trì viêm nha chu.

Điều này đặt ra nhu cầu cấp thiết về một giải pháp hỗ trợ bệnh nhân kiểm soát mảng bám hiệu quả hơn tại nhà, bên cạnh các can thiệp tại phòng khám.

Dựa trên nền tảng đó, một hệ thống thiết bị cá nhân hóa đã được phát triển, cho phép bệnh nhân sử dụng tại nhà chỉ trong khoảng 10 phút mỗi lần. Thiết bị này, dù có thiết kế đơn giản, đã được bảo hộ bởi nhiều bằng sáng chế và trải qua các nghiên cứu lâm sàng nghiêm ngặt. Kết quả bước đầu trên hàng trăm bệnh nhân cho thấy hiệu quả tích cực trong kiểm soát mảng bám và cải thiện tình trạng nha chu.

Một trong những mối lo ngại lớn nhất trước đây là các tác dụng phụ thường gặp ở những sản phẩm khác. Tuy nhiên, cho đến nay, chưa ghi nhận bất kỳ tác dụng phụ nào đối với Lumoral.

Thiết bị Y tế Lumoral, với 7 bằng sáng chế

Điểm nổi bật của công nghệ này không chỉ nằm ở hiệu quả điều trị mà còn ở khả năng trao quyền cho bệnh nhân trong việc tự kiểm soát sức khỏe răng miệng. Đây là một "tác động kép" - vừa hỗ trợ bác sĩ nâng cao hiệu quả điều trị, vừa giúp bệnh nhân chủ động duy trì kết quả lâu dài.