Bác Hải gái là bà giáo Hoàng Lan dạy giỏi có tiếng bậc tiểu học, chủ yếu dạy lớp 1, lớp 2 với hơn 30 năm trong nghề, nay đã về hưu. Bà đang chuẩn bị sang nhà hàng xóm dạy thêm cho học sinh lớp 1.

Phóng to

Một buổi học thêm tại nhà của học sinh lớp 1, quận 5, TP.HCM - Ảnh: Anh Khôi

Bà giáo Lan kể về hưu rồi nhưng bà vẫn đi dạy thêm cho mấy cháu lớp 1 gần đây vì phụ huynh cứ năn nỉ. Mấy gia đình khác cũng nhờ nhưng bà không dám nhận thêm. Mấy cháu đang được bà dạy là học sinh lớp 1 nhưng chưa biết đọc, biết viết. Nếu không được bà dạy thêm thì có thể năm tới không lên được lớp 2 và nếu có được lên lớp 2 rồi đến lớp 3, lớp 4 các em cũng chưa biết đọc, biết viết. Bởi thế mới có tình trạng "ngồi nhầm lớp" sáng học lớp 6 chiều học lớp 1.

Bà giải thích trong các lớp 1 ở trường tiểu học hiện nay có 4-5 em hằng ngày vẫn đi học nhưng không được dạy, bị các cô giáo bỏ qua vì khi bước vào lớp 1 các em chưa biết đọc biết viết, trong khi cả lớp đã được học trước, biết đọc biết viết cả rồi. Thế là thầy cô giáo cứ dạy cho số đông, còn mấy em chưa biết gì chỉ ngồi chơi chẳng học được gì. Mấy em này một là năm trước chưa được học mẫu giáo hay đi học thêm lớp 1 trong hè trước khi vào lớp 1 chính thức. Hai là có em được đi học mẫu giáo ở các lớp tư thục nhưng không được học chữ. Lớp học chỉ giữ trẻ là chính nên các em đều chưa biết đọc, biết viết.

Trước khi tranh thủ đến lớp dạy thêm, bà giáo Lan còn nhờ tôi nói với lãnh đạo ngành giáo dục rằng chương trình sách giáo khoa lớp 1 quá nặng, quá khó, nhất là môn toán, nếu các em không được học thêm, học trước thì không thể theo nổi... Là nhà giáo dạy phổ thông nhiều năm tôi cũng biết hiện nay nhiều lớp mẫu giáo 5 tuổi đã dạy chữ cho trẻ em như dạy lớp vỡ lòng trước đây. Tuy nhiên có không ít lớp không dạy chữ hay dạy qua loa, vì thế nhiều bậc cha mẹ cho con bỏ lớp mẫu giáo 5 tuổi để đi học trước chương trình lớp 1 vào dịp cuối năm hay trong hè. Vì thế nhìn chung đầu vào lớp 1 trình độ của học sinh khác nhau. Có trường còn tổ chức thi tuyển vào lớp 1, kể cả thi ngoại ngữ với danh nghĩa trường chất lượng cao, trường quốc tế...

Qua câu chuyện của bà giáo suốt đời dạy tiểu học, tôi thấy rõ hơn vì sao có những học sinh học tới lớp 3, lớp 4, thậm chí lớp 6 mà chưa biết đọc, biết viết theo chương trình lớp 1. Thủ phạm chính không phải vì các em học kém, học dốt mà do việc quản lý nội dung giáo dục, mẫu giáo hiện nay bị thả nổi. Tuy rằng ở trên có nhiều dự án đổi mới liên tục nhưng ở dưới các lớp học, nhất là các lớp tư thục thì mỗi nơi dạy một kiểu tùy theo những gì họ có, đặc biệt việc dạy chữ cho mẫu giáo 5 tuổi thì mục đích yêu cầu tới đâu cũng chưa rõ ràng.

Có nơi bảng mẫu chữ viết thường, viết hoa treo ở lớp học còn viết sai. Chữ viết của cô giáo quá xấu. Tới đây ngành giáo dục lại có chủ trương phổ cập giáo dục mầm non 5 tuổi mà nhiều người chỉ nghĩ là phải nâng cao tỉ lệ trẻ em 5 tuổi đến các lớp học chứ không nghĩ đến điều kiện nội dung giảng dạy, chất lượng giáo dục mầm non ra sao.

Vậy có nên cấm triệt để việc dạy chữ ở mẫu giáo 5 tuổi hay có cách nào khác để tất cả các em vào lớp 1 đều có trình độ như nhau?

.........................................

Ý kiến bạn đọc:

* Ai có con đang học lớp 1 mới thấy hiểu nỗi khổ của các cháu và nỗi vất vả của bố mẹ vì cả nhà ta cùng học lớp 1. Chương trình học lớp 1 quá cao. Nếu một cháu khi bước vào lớp 1 như tờ giấy trắng chưa biết đọc, ghép vần, tìm từ, cộng trừ thì chỉ có "chết đến chết" mà thôi. Vì trong lớp có nhiều cháu đã được học trước chương trình lớp 1 nên cô giáo cứ thế mà dạy cho số này, còn các cháu ngậm hột thị thì cứ ngậm hột thị mà chơi.

Mới bước vào lớp 1, các cháu chưa viết rành các nét sổ thì chỉ trong tháng 9, tháng 10 các cháu được viết bút chì cỡ chữ 2 ô li , tháng 11 và 12 viết bút mực 2 ô li , qua học kỳ 2 là viết bút mực cỡ chữ 1 ô li. Tôi không hiểu chỉ với môn tập viết mà chương trình đã ép như vậy rồi thì các môn khác sẽ như thấy nào? Kính đề nghị những người soạn thảo chương trình giáo dục lớp 1 xem xét lại chương trình. Xin cảm ơn.

* Bài báo nêu trên đã phản ánh rất đúng về thực trạng hiện nay con tôi đang học lớp 1. Vì thế, tôi mong các vị lãnh đạo trong ngành giáo dục nên xem xét lại về sách giáo khoa, nhất là môn toán phải nói là cực kỳ quá nặng và khó đối với các em khi mới bước vào lớp 1.

Do học lực của các em không đồng nhất, do đó tôi mong các thầy cô giáo nên xếp lớp cho các em đã biết đọc, biết viết riêng với các em chưa biết. Các trường mầm non nên thống nhất việc dạy chữ hay không dạy chữ.

* Bạn đọc có thể chia sẻ ý kiến tại phần phản hồi dưới bài hoặc theo địa chỉ: tto@tuoitre.com.vn