Phóng to

Ngoài giờ làm việc hành chính, ông nghị Robert Goodwill thuộc Đảng Bảo thủ điều hành một nghĩa trang tại trang trại của mình và thỉnh thoảng đích thân đào mộ cho thân chủ - Ảnh: Telegraph

Không phải ai cũng biết rằng sau khi rời khỏi phòng làm việc nhà nước, nhiều ông nghị lại lao vào các công việc từ cao cấp đến bình dân như tư vấn luật, truyền thông, canh tác trang trại, thậm chí... đào mộ!

Tay trái hái ra tiền

Trong số những người kiếm được nhiều tiền nhất có John Hemming, nghị sĩ Đảng Dân chủ tự do. Mỗi năm ông này kiếm được hơn 200.000 bảng (330.000 USD) từ việc kinh doanh công ty phần mềm máy tính của riêng mình. Không kém cạnh, cựu bộ trưởng nhà ở Nick Raynsford cũng đút túi sơ sơ 150.000 bảng Anh nhờ kiêm nhiệm sáu công việc tay trái trong năm ngoái, chủ yếu là những việc liên quan đến nhà đất.

Danh sách này còn có thể được nối dài với những cái tên như Paul Keetch, nghị sĩ Đảng Dân chủ tự do. Ông này dành tổng cộng khoảng 36 ngày trong một năm để cố vấn cho một nhà tư vấn bảo hiểm và nhà thầu thông qua một công ty do chính ông làm chủ. Với chi phí khởi điểm 1.300 bảng/ngày, các công việc này đem về cho “ông nghị cố vấn” gần 48.000 bảng Anh trong năm ngoái. Một cái tên khác được điểm danh là John Thurso, cũng là nghị sĩ của Đảng Dân chủ tự do. Hằng năm tài khoản ngân hàng ông này lại có thêm 7.500 bảng Anh từ việc hỗ trợ tổ chức cuộc thi rượu quốc tế.

Những phát hiện trên được tiết lộ trên báo The Telegraph ngày 27-6, sau khi báo này điều tra việc kê khai thuế của các chính trị gia. Nó xuất hiện chỉ vài ngày trước khi Chính phủ Anh ban hành một quy định mới, trong đó yêu cầu toàn bộ nghị sĩ công bố thu nhập chính xác từ các công việc tay trái, số giờ bỏ ra cũng như tính chất công việc. Báo chí Anh dự đoán các thông tin đó sẽ làm bẽ mặt một số nhân vật có thu nhập cao nhất. Nhiều ông nghị cao cấp ở cả hai chính đảng của Anh đều tuyên bố sẽ từ bỏ các công việc có mức thu nhập hậu hĩnh.

Không sai, nhưng...

Thật ra việc các ông nghị làm thêm những nghề ngoài đời được không ít chính trị gia tại Westminster ủng hộ, với lập luận nó sẽ giúp thu hút nguồn nhân lực giỏi vào chính trường và giúp nghị viện Anh luôn bắt kịp những chuyển biến trong lĩnh vực tư. Tuy nhiên, lo ngại xuất hiện khi những tiết lộ gần đây cho thấy một số ông nghị quá ham hố nghề tay trái, dành quá nhiều thời gian cho các công ty tư nhân.

Matthew Elliott, giám đốc điều hành Tổ chức TaxPayers’ Alliance, nhận xét: “Bản thân việc làm thêm của các ông nghị là không có gì sai vì các công việc này cho phép họ tiếp xúc với thế giới bên ngoài. Nhưng rõ ràng là có sự xung đột lợi ích tiềm ẩn và người ta có quyền nghi ngờ khi lợi ích bên ngoài của các chính trị gia liên quan đến lĩnh vực chính trị của họ”.

Theo quy định hiện nay, các ông nghị phải liệt kê đầy đủ tên những đơn vị tuyển dụng mình trong bản khai báo lợi ích của quan chức chính phủ, nhưng không cần phải nêu rõ số giờ làm việc. Có ông nghị không thèm khai thu nhập của mình, nếu có thì cũng chỉ đưa ra một mức lương đại khái chứ không có con số cụ thể.

Với hơn một nửa số nghị sĩ làm thêm ở ngoài, Đảng Bảo thủ xem chừng cảm thấy “nhột” nhất trong đợt công khai thu nhập theo quy định mới. Thế nhưng, chính các ông nghị thuộc Đảng Bảo thủ lại nhanh chân hơn Công Đảng khi nhanh nhảu tuyên bố họ sẽ từ bỏ các công việc làm thêm.

Đi đầu là ông William Hague, phụ trách ngoại giao của Đảng Bảo thủ đối lập. Là người kiếm được khoảng 230.000 bảng Anh trong năm ngoái từ những bài diễn văn, tư vấn cho các công ty và viết sách, song ông khẳng định sẽ từ bỏ một số việc trước mùa thu năm nay. Oliver Letwin, giám đốc chính sách của Đảng Bảo thủ, cũng hứa nói lời chia tay với 60.000 bảng thu nhập từ công việc tám giờ một tuần tại Ngân hàng đầu tư NM Rothschild.

Không phải ai cũng hưởng ứng việc công khai những chi tiết dính líu mật thiết đến miếng cơm manh áo của mình. Vài ông nghị thậm chí còn tuyên bố rút lui khỏi cuộc bầu cử nghị viện sắp tới như một cách để tránh sự soi mói của dư luận.

Trong số này có Alan Milburn, cựu bộ trưởng y tế, được cho là một trong những nghị sĩ Công Đảng kiếm bộn tiền nhất từ nghề tay trái, ít nhất là 115.000 bảng mỗi năm từ việc làm thêm tại năm công ty khác nhau. David Maclean, cựu nghị viên phụ trách công tác tổ chức của Đảng Bảo thủ, cũng tuyên bố sẽ rút lui để phản đối việc công khai thu nhập làm thêm.