Làm sao để cứu người mà tránh được điện giật 'dây chuyền'?

Cứu người bị điện giật không khó về kỹ thuật nhưng không phải ai cũng đủ bình tĩnh để áp dụng. Không ít trường hợp người thân bị điện giật, người cứu đã không kiềm chế được tâm lý nôn nóng lao vào kéo nạn nhân ra để rồi bị điện giật theo rất đáng tiếc.

Dễ phản xạ theo bản năng

Chỉ trong vòng một tháng rưỡi qua đã có hai vụ cứu người bị điện giật nhưng người cứu lại chết theo. Mới đây là vụ xảy ra vào chiều tối 18-9 trên một bè nuôi cá ở xã Long Khánh, tỉnh Đồng Tháp. Người cha phát hiện con trai 12 tuổi bị điện giật, tìm cách cứu nhưng không thành khiến cả hai cha con cùng bị điện giật và rơi xuống sông tử vong.

Trước đó, hồi cuối tháng 7 tại xã Tây Hồ, TP Đà Nẵng xảy ra vụ tai nạn khi người chồng sửa mái nhà lợp tôn thì bị điện giật. Người vợ đi làm về, thấy chồng bất tỉnh vội lao đến cứu và bị dòng điện truyền sang khiến cả hai đều thiệt mạng.

Điểm chung trong hai vụ tai nạn này là phản ứng tức thời, lao vào kéo người thân ra khỏi dòng điện khiến người cứu cũng trở thành nạn nhân. Có thể lúc bình thường ai cũng nhớ hướng dẫn phải tắt nguồn điện trước rồi cứu người sau; nhưng khi tai nạn xảy ra trước mắt, không phải ai cũng đủ bình tĩnh làm như vậy mà lại phản xạ theo bản năng, dẫn đến thiệt mạng oan uổng.

Chủ động tạo lớp bảo vệ

Để tránh tai nạn điện giật hiệu quả, điểm cốt lõi nhất là cơ chế ngắt điện tức thời khi có dòng rò điện. Đối với mạng điện gia đình, cách dễ làm nhất là gắn RCCB, loại cầu dao chuyên dùng để chống giật, bảo vệ chống dòng rò. 

Khi dòng điện bị rò ra ngoài như dây điện bị chạm vào vỏ thiết bị (tủ lạnh, máy giặt, lò vi sóng...) hay mái tôn, hàng rào kim loại..., hoặc qua cơ thể người chạm vào nguồn điện (bị điện giật), RCCB sẽ tự động ngắt điện ngay.

Ngoài ra còn có loại cao cấp hơn là RCBO, vừa có tính năng chống rò điện như RCCB, vừa có thêm tính năng chống chập điện, quá tải bảo vệ hệ thống điện. Các thiết bị này sẽ giúp tạo lớp phòng thủ chủ động cho hệ thống điện trong nhà rất hiệu quả. Chi phí đầu tư cũng không cao, giá một RCBO loại 20A hàng có thương hiệu của Việt Nam chỉ khoảng 300.000 đồng/cái.

Khi chưa trang bị cầu dao chống giật thì vẫn có cách phòng thủ đơn giản, đó là gắn cầu dao, công tắc ở những vị trí dễ tiếp cận và ngay tầm tay. Khi có người bị điện giật hay phát hiện rò điện, thao tác ngắt điện sẽ dễ và nhanh hơn, ai cũng làm được kể cả trẻ em.

Dạy trẻ nhận diện nguy hiểm về điện

Ngoài ra, nên hướng dẫn trẻ em cách nhận diện nguy cơ rò điện để tránh tai nạn điện giật như quan sát vùng nước ngập để hạn chế đi ngang. Nếu phải đi qua vùng ngập hay trú mưa thì nhớ tránh xa các cột điện, tủ điện, bảng điện quảng cáo và tuyệt đối không đụng tay vào cửa sắt hay hàng rào.

Trong gia đình cũng cần hướng dẫn trẻ cách xử trí khi có người bị điện giật hay chập điện như cách cúp cầu dao điện khu vực, cầu dao điện tổng và cách thoát hiểm khi có chập cháy điện trong nhà. 

Nếu có điều kiện thì nên học một khóa sơ cấp cứu người bị điện giật. Người bị điện giật được cấp cứu kịp thời sau khi ngắt điện sẽ có khả năng sống sót cao hơn thay vì thụ động chờ nhân viên y tế đến cấp cứu và đưa đến bệnh viện.

Làm gì khi có người bị điện giật?

Trước hết phải cắt nguồn điện. Nếu không biết vị trí cầu dao thì dùng kìm cách điện cắt dây điện hoặc dùng gậy cách điện gạt dây điện ra. Với điện cao thế hoặc tình huống không xác định được nguồn điện, không tự ý tiếp cận.

Tuyệt đối không túm hoặc kéo nạn nhân bằng tay khi chưa ngắt điện, bởi người cứu có thể bị điện giật theo. Người cứu cũng cần bảo đảm bản thân ở nơi khô ráo và có biện pháp bảo hộ phù hợp như đi ủng, lót tay vật cách điện...

Sau khi đã ngắt nguồn điện, kiểm tra tình trạng nạn nhân và gọi cấp cứu. Nếu nạn nhân còn thở nhưng từng bị ngất, cần đặt ở nơi an toàn, theo dõi hô hấp và chờ nhân viên y tế hoặc đưa đến cơ sở y tế.

Nếu nạn nhân bất tỉnh, không thở hoặc chỉ thở ngáp, cần nhanh chóng tiến hành hồi sức tim phổi (CPR). Việc cấp cứu phải được thực hiện liên tục cho đến khi nạn nhân có dấu hiệu hồi phục hoặc nhân viên y tế tiếp nhận.

Hai anh em chết cách nhau 15m cạnh hàng rào lưới B40: Công an xác định do điện giật

Hai anh em ruột ở Đồng Tháp đi làm vườn. Sau nhiều giờ chưa về, người thân đi tìm và phát hiện cả hai tử vong, nằm cạnh hàng rào lưới B40.