Làm gì để dẹp nạn giả danh luật sư?

Các luật sư cho rằng việc bổ sung quy định nghiêm cấm cá nhân, tổ chức không đủ điều kiện hành nghề luật sư quảng bá, giới thiệu, sử dụng tên gọi gây nhầm lẫn, mạo danh luật sư, tổ chức hành nghề luật sư là cần thiết nhưng cần có thêm các biện pháp thiết thực hơn nữa.

Làm gì để dẹp nạn luật sư giả?  - Ảnh 1.

Nguyễn Thị Thanh Vân giả làm luật sư để lừa đảo, vừa bị tuyên án hồi tháng 1-2026 - Ảnh: A.X.

Như Tuổi Trẻ đã thông tin, thực trạng cá nhân, tổ chức không phải là luật sư nhưng cung cấp dịch vụ pháp lý như luật sư vẫn tồn tại ở nhiều địa phương.

Do đó, dự thảo Luật Luật sư sửa đổi đã bổ sung quy định nghiêm cấm cá nhân, tổ chức không đủ điều kiện hành nghề luật sư quảng bá, giới thiệu, sử dụng tên gọi gây nhầm lẫn, mạo danh luật sư, tổ chức hành nghề luật sư, cung cấp dịch vụ pháp lý có thu thù lao dưới bất kỳ hình thức nào.

Các chuyên gia đánh giá việc bổ sung này là cần thiết nhưng chưa đủ.

Luật sư Hà Hải, Phó chủ nhiệm Đoàn luật sư TP.HCM, cho rằng tình trạng cá nhân, tổ chức mạo danh luật sư hoặc sử dụng tên gọi, quảng cáo gây nhầm lẫn không chỉ khiến người dân thiệt hại về tài sản, mà còn ảnh hưởng đến cơ hội được bảo vệ quyền lợi.

Thực tế đã có vụ việc người giả danh luật sư nhận tiền, nhận ủy quyền giải quyết tranh chấp đất đai bị cơ quan công an điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Khi tin tưởng giao hồ sơ hoặc làm theo tư vấn sai, người dân còn có thể bỏ lỡ thời hạn khiếu nại, khởi kiện, làm thất lạc chứng cứ hoặc khiến việc giải quyết vụ việc thêm khó khăn.

Cần làm rõ dấu hiệu mạo danh, gây nhầm lẫn

Luật sư Hà Hải đánh giá việc bổ sung điều cấm rõ ràng ngay trong Luật Luật sư là cần thiết và có ý nghĩa rất quan trọng. 

Quyền tự do kinh doanh được bảo đảm đối với những ngành, nghề pháp luật không cấm, nên luật cần xác định rõ điều kiện, phạm vi hành nghề và những hành vi không được phép thực hiện.

Vì vậy, đề xuất tại dự thảo về nghiêm cấm quảng bá, giới thiệu, sử dụng tên gọi gây nhầm lẫn, mạo danh luật sư hoặc tổ chức hành nghề luật sư sẽ tạo căn cứ rõ ràng, thống nhất hơn cho việc nhận diện và xử lý vi phạm.

"Theo tôi, để Luật Luật sư phát huy hiệu quả trong hành nghề, pháp luật cần làm rõ dấu hiệu mạo danh, gây nhầm lẫn, rà soát và có biện pháp chế tài về tên gọi, biển hiệu, quảng cáo; tăng cường phối hợp hậu kiểm giữa cơ quan đăng ký kinh doanh thuộc Sở Tài chính, Sở Tư pháp, cơ quan công an và đoàn luật sư" - luật sư Hà Hải góp ý.

Đồng thời, ông cũng đề nghị cần cập nhật, liên thông thông tin tra cứu để tổ chức, cá nhân xác minh tư cách luật sư và tình trạng hoạt động của cá nhân, tổ chức trước khi giao hồ sơ, ký hợp đồng hoặc thanh toán.

Quy định cũng phải phân định rõ với các hoạt động tư vấn, đại diện và dịch vụ chuyên môn hợp pháp khác, nhằm bảo vệ tổ chức, cá nhân sử dụng dịch vụ pháp lý, góp phần xây dựng và phát triển thị trường dịch vụ pháp lý hiệu quả, minh bạch, lành mạnh.

Xây dựng cổng thông tin tra cứu luật sư

Cùng quan điểm, luật sư Lê Quang Vũ, Đoàn luật sư TP.HCM, cho rằng quy định tại dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) về nghiêm cấm hành vi mạo danh luật sư, tổ chức hành nghề luật sư và cung cấp dịch vụ pháp lý là cần thiết.

Tuy nhiên, để giải quyết thực chất vấn nạn này, luật sư Vũ cho rằng không thể chỉ dừng ở việc bổ sung hành vi bị cấm, mà phải đồng thời hoàn thiện cơ chế phát hiện, xử lý vi phạm và tạo điều kiện để người dân tự xác minh tư cách hành nghề trước khi sử dụng dịch vụ.

Theo đó, luật sư Vũ cho rằng giải pháp quan trọng nhất là xây dựng cổng thông tin tra cứu thông tin luật sư và tổ chức hành nghề luật sư thống nhất trên toàn quốc, miễn phí và dễ sử dụng, tương tự hệ thống Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.

Từ đó, người dân có thể tra cứu bằng họ tên, số thẻ luật sư, tên tổ chức hoặc số đăng ký hoạt động để kiểm tra xem luật sư đó thật hay giả.

Dữ liệu phải được cập nhật thường xuyên, liên thông giữa cơ quan quản lý nhà nước và các đoàn luật sư. Đồng thời có thể tích hợp mã QR để xác thực trực tiếp với nguồn thông tin chính thức.

"Khi thông tin được công khai đầy đủ và dễ tiếp cận, người dân không còn phải phụ thuộc vào những gì cá nhân hoặc tổ chức tự quảng cáo về mình" - luật sư Vũ nêu ý kiến.

Song song đó, cần đẩy mạnh tuyên truyền để người dân biết cách xác minh tư cách hành nghề luật sư. Một doanh nghiệp có tên gọi chứa từ "luật", "luật sư" hoặc "tư vấn pháp lý" không đương nhiên là tổ chức hành nghề luật sư được pháp luật cho phép cung cấp dịch vụ pháp lý.

Vì vậy, trước khi ký hợp đồng, khách hàng có thể yêu cầu đơn vị cung cấp giấy đăng ký hoạt động của tổ chức hành nghề luật sư, đồng thời kiểm tra thẻ luật sư và tư cách hành nghề của luật sư trực tiếp phụ trách vụ việc.

"Muốn lành mạnh hóa thị trường dịch vụ pháp lý cần đồng thời siết chặt quản lý, thực thi nghiêm chế tài và minh bạch hóa thông tin hành nghề. Đây không chỉ là biện pháp bảo vệ khách hàng, mà còn là cách giữ gìn uy tín của đội ngũ luật sư chân chính và củng cố niềm tin của xã hội đối với nghề luật sư" - luật sư Vũ khẳng định.

Phải "quản" được cả luật sư đã bị xóa tên

Luật sư Trần Lâm Sơn, Đoàn luật sư TP Cần Thơ, cho biết không chỉ cần quản lý tình trạng công ty luật, luật sư "dỏm", mà với những luật sư đã bị xóa tên cũng cần phải được quản lý tốt hơn.

Theo luật sư Sơn, có những luật sư bị xóa tên nhưng vẫn xưng là luật sư, chủ yếu làm đại diện ủy quyền có hưởng thù lao cho đương sự trong các vụ án dân sự, hành chính, hôn nhân gia đình… Thu nhập của họ không phải đóng thuế như luật sư, việc tư vấn của họ nếu có đúng hay sai thì cũng không ai quản lý được.

Để ngăn chặn việc này, luật sư Sơn đề xuất các cơ quan tố tụng, đặc biệt tòa án không nên chấp nhận cho một người đã bị xóa tên luật sư làm đại diện ủy quyền cho đương sự tại tòa.

Chuyên gia hiến kế ‘dẹp loạn’ công ty luật, luật sư ‘dỏm’ - Ảnh 1.Đoàn luật sư TP Cần Thơ sau sáp nhập có Ban chủ nhiệm mới

Ban chủ nhiệm Đoàn luật sư TP Cần Thơ sau sáp nhập có 9 thành viên, trong đó có một chủ nhiệm, hai phó chủ nhiệm và 6 ủy viên.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
google Nguồn ưu tiên trên Google Ưu tiên Tuổi Trẻ trên Google Search. Xem hướng dẫn.
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất