Phóng to

Các SV sống tại những ký túc xá “trong lòng dân” đều thấy vui và an tâm - Ảnh: ĐẶNG TƯƠI

Dân có đất, trường có sinh viên

Chúng tôi vào ký túc xá Khánh Ly. Một ký túc xá mới toanh vừa hoàn công chưa được hai tháng, thế mà 30 phòng đã có SV vào ở và đăng ký. Chỉ tay về phía khoảng trống cả ngàn mét vuông, vợ chồng chị Nguyễn Thị Kim Xuyến- chủ nhân ký túc xá này - nói: “Nhiều người nói để đất vậy phí quá, tận dụng xây phòng lên để nhiều người vào ở hơn. Nhưng đâu có được, tiêu chuẩn trường đưa ra là phải có sân chơi thể thao cho SV”.

Phía trước là bảng hiệu lớn “ký túc xá sinh viên”, được thiết kế giống nhau ở mỗi ký túc xá; bản nội qui in trên tấm mica lớn qui định giờ giấc, cách sinh hoạt với tập thể... Ông Cao Việt Hưng - hiệu phó Trường ĐH Bình Dương - cho biết có một mối liên kết ba bên: chính quyền, công an - nhà trường - người dân cùng đặt bút ký với nhau.

Người dân đáp ứng các tiêu chuẩn mà trường qui định đối với một ký túc xá dành cho SV: số phòng ốc; nơi sinh hoạt đảm bảo vệ sinh; người quản lý; nề nếp; giá thuê chỗ ở (90.000-150.000 đồng/SV)... Các cơ quan hành chính tỉnh tạo điều kiện cho người dân: không tốn tiền quản lý xây dựng, giảm thuế, giảm giá điện... Công an bảo vệ an ninh, trật tự chung cho khu vực.

Chị Đoàn Thị Mỹ Hương, chủ ký túc xá Hòa Hương, nói: “Chúng tôi coi SV như người thân trong nhà, vui vẻ nhưng có nề nếp”. Chị Hòa (em chị Hương) nhớ lại ngày đó nơi đây là một rừng tràm heo hút, SV đi học rất ngại đi một mình. Hai chị em chị ở Q.Phú Nhuận, TP.HCM, được ĐH Bình Dương “dụ” về xây ký túc xá. Khu này có 40 phòng cho 100 SV, có nhiều SV bám trụ từ năm đầu đến tận ngày ra trường.

Ý tưởng huy động dân làm ký túc xá xuất phát vào năm 2000 từ thiếu tá quân đội Nguyễn Đình Dũng sau khi nghỉ hưu về làm tại Trường ĐH Bình Dương (nay là trưởng ban quản lý ký túc xá).

Ngày ấy ĐH Bình Dương là những dãy nhà tạm cấp 4 từ một kho xưởng sơn mài (nay đã là những dãy lầu cao tầng khang trang), lớp học còn thiếu huống hồ mơ đến chỗ ở cho SV.

Xách xe máy chạy đi “lùng sục”, cứ nhìn thấy bãi đất trống nhắm làm khu ở tốt là ông Dũng lại lân la hỏi thăm về chủ đất. Vận động, phân tích, kêu gọi. Một nhà đồng ý rồi nhiều nhà, cứ mỗi năm lại tăng 100-200 phòng đáp ứng số SV vào trường ngày một nhiều.

Cạnh tranh về chất lượng

Nhóm SV ở ký túc xá Phương Nhiên tự hào vì ký túc xá mình có hàng cau đẹp, điều kiện ăn ở để học hành tốt. Tại ký túc xá Ánh Dương cũng vậy, các SV nói “sân chơi thể thao trong ký túc xá như ở đây là niềm mơ ước của nhiều SV học ở TP.HCM đấy”. Họ cho rằng khi dân xây dựng ký túc xá sẽ không có “độc quyền” mà là cạnh tranh lành mạnh, SV có những cơ hội lựa chọn nhiều hơn dịch vụ cho mình.

Khi đi vào những ký túc xá “trong lòng dân”, điều chúng tôi nghe ở nơi này đang chuẩn bị nâng lầu để diện tích ở cho SV nhiều hơn; nơi kia thì đang làm căngtin, phòng Internet... Chạy một vòng quanh vành đai thấy nhiều hồ, gạch, ximăng các hộ đang xây dựng nhằm chuẩn bị đón tân SV sau mùa hè. Vợ chồng anh Hiếu, chị Xuyến đang lót nền ký túc xá làm sân chơi bên cạnh việc xây thêm một dãy phòng mới.

Hiệu phó Cao Việt Hưng đánh giá: “Mô hình này tự động tạo một sự cạnh tranh lành mạnh giữa ký túc xá này và ký túc xá khác. Dịch vụ kém mà SV quay lưng thì chính nơi đó tự đào thải”. Chính vì vậy, các hoạt động với địa phương cũng được các ký túc xá hưởng ứng, thi đua hồ hởi. Năm nào giải bóng chuyền truyền thống các ký túc xá cũng thu hút đông đảo người dự, không chỉ SV mà cả người dân.

“Mô hình xã hội hóa ký túc xá trong dân” đã được nhóm giảng viên Trường ĐH Bình Dương đề xuất triển khai thành đề tài nghiên cứu khoa học, đang được UBND tỉnh Bình Dương xem xét duyệt kinh phí nhằm nghiên cứu trên cả hai nhóm: sinh viên và công nhân.