Hội thảo khoa học quốc tế về biển Đông

TT - Ngày 19-11 tại TP.HCM, Học viện Ngoại giao Việt Nam và Hội Luật gia Việt Nam đã tổ chức hội thảo khoa học quốc tế “Biển Đông: hợp tác vì an ninh và phát triển trong khu vực” với sự tham gia của gần 200 chuyên gia, học giả trong nước và quốc tế.

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh kỷ niệm 30 năm ngày ký kết Công ước Liên Hiệp Quốc về luật biển và 10 năm Tuyên bố về ứng xử của các bên trên biển Đông (DOC) được ký kết.

Phát biểu khai mạc hội thảo, giám đốc Học viện Ngoại giao Đặng Quý Bình cho rằng căng thẳng gần đây trên biển Đông “đang làm xói mòn lòng tin ít ỏi mà các bên liên quan đã phải mất hàng thập niên mới xây dựng được”.

Do đó, ông nhấn mạnh cần có những nỗ lực lớn hơn nữa để đối phó với những biến động địa - chính trị chiến lược đang diễn ra tại khu vực này.

Tại hội thảo, dự kiến kéo dài đến ngày 21-11, các thành viên sẽ trao đổi các kết quả nghiên cứu, thảo luận từ góc độ luật pháp quốc tế và quan hệ quốc tế về tầm quan trọng của biển Đông, về lợi ích các bên liên quan và những sự kiện diễn ra tại khu vực này trong thời gian gần đây.

Từ đó, đề xuất những kiến nghị cho chính phủ các nước liên quan để tăng cường hợp tác, ngăn ngừa và kiểm soát xung đột, khủng hoảng trên biển Đông.

Trao đổi với Tuổi Trẻ, giáo sư Rober Beckman, giám đốc Trung tâm luật quốc tế thuộc Đại học Quốc gia Singapore, đánh giá “dù còn rất lâu mới giải quyết được tranh chấp, song hội thảo lần này hi vọng sẽ đưa ra những cách thức để hợp tác trên biển Đông”.

Ông khẳng định các nước Đông Nam Á đều muốn có quan hệ tốt đẹp với Mỹ và Trung Quốc. Tuy nhiên, ông cũng cho rằng đây là vấn đề cần được giải quyết giữa các bên liên quan trong khu vực, còn những nước như Ấn Độ, Nga dù có lợi ích tại đây nhưng không nên có vai trò trong tranh chấp.

Nhấn mạnh hợp tác là giải pháp có lợi cho các bên mà không phải từ bỏ tuyên bố chủ quyền, dù vẫn còn khó khăn trong việc xác định khi nào và hợp tác ở đâu, giám đốc Hasjim Djalal của Trung tâm nghiên cứu Đông Nam Á Indonesia đề xuất ba bước: một là chia nhỏ các vấn đề có thể được giải quyết, hai là khuyến khích đối thoại giữa các bên về các giải pháp cuối cùng, ba là xây dựng sự tin tưởng giữa tất cả các bên.

“Theo hiểu biết của tôi, có ba kiểu vấn đề chính trên biển Đông, thứ nhất là các vấn đề về khoa học và là những vấn đề dễ giải quyết nhất, thứ hai là vấn đề về tài nguyên vốn khó giải quyết hơn và cuối cùng vấn đề khó giải quyết nhất là về lãnh thổ. Cách của tôi là nên giải quyết trước những vấn đề dễ hơn” - ông nhấn mạnh.

TRẦN PHƯƠNG