Có người chỉ cần nghe một giai điệu là có thể hát lại gần như chính xác, trong khi người khác dù rất cố gắng vẫn liên tục hát chênh hoặc phô. Tuy nhiên việc hát không hay không nhất thiết đồng nghĩa với "không có năng khiếu".

Theo trang IFLScience ngày 9-8, khả năng hát là một kỹ năng phức tạp liên quan đến cách não bộ xử lý âm thanh và điều khiển các cơ tạo giọng.

Để tạo ra một nốt nhạc, cơ thể phải thực hiện hàng loạt thao tác phối hợp. Khi hít vào, cơ hoành co lại giúp phổi chứa đầy không khí. Khi thở ra, không khí đi qua thanh quản và làm rung hai dây thanh âm, tạo ra âm thanh.

Các cơ kiểm soát độ dài và độ căng của dây thanh âm quyết định cao độ, trong khi lưỡi, môi và những bộ phận khác tiếp tục định hình âm thanh thành giọng hát.

Điều này có nghĩa hát đúng nốt không đơn giản là "nghe được" nốt nhạc. Người hát phải biến thông tin âm thanh mà não nhận biết thành những chuyển động cơ chính xác.

Chỉ một sai lệch nhỏ trong độ căng của dây thanh âm cũng có thể khiến giọng phát ra cao hoặc thấp hơn nốt mong muốn.

Tiến sĩ Sean Hutchins, Giám đốc nghiên cứu tại Học viện Âm nhạc hoàng gia ở thành phố Toronto (Canada), cho biết một tỉ lệ đáng kể dân số gặp khó khăn trong việc kiểm soát giọng để tạo ra đúng cao độ.

Ước tính 35 - 65% số người có thể gặp mức độ khó khăn nhất định với kỹ năng này. Tuy nhiên điều đó không có nghĩa họ không thể cải thiện.

Một nhóm nhỏ lại gặp vấn đề khác. Khoảng 1 - 4% dân số mắc chứng "điếc nhạc (điếc tông hay mù âm) bẩm sinh", khiến họ khó nhận biết những khác biệt nhỏ về cao độ.

Với những người này, việc hát đúng nốt có thể khó khăn hơn bởi chính khả năng cảm nhận cao độ đã bị ảnh hưởng.

Đối với phần lớn người hát chênh hoặc phô, vấn đề nằm nhiều hơn ở khả năng kiểm soát vận động các cơ liên quan.

Giống như nhiều kỹ năng vận động khác, khả năng này có thể được rèn luyện. Hát theo nhạc, tham gia dàn hợp xướng hoặc học với giáo viên thanh nhạc đều có thể giúp cải thiện khả năng kiểm soát cao độ.

Một yếu tố khác cũng có thể ảnh hưởng là tâm lý. Những người từng bị nhận xét là "hát dở" từ nhỏ có thể trở nên mất tự tin và ngừng hát. Khi không luyện tập, khả năng kiểm soát giọng khó có cơ hội tiến bộ.

Vì vậy việc một người không thể hát đúng nốt chưa chắc phản ánh giới hạn cố định về năng khiếu. Với đa số, hát hay hơn không phải là điều bất khả thi, mà là một kỹ năng cần được luyện tập giống như nhiều kỹ năng khác.

Bất ngờ: Vừa chào đời, trẻ sơ sinh đã biết 'cảm' nhạc

Hai nghiên cứu mới cho thấy trẻ sơ sinh không hề là 'tờ giấy trắng': ngay khi chào đời, não trẻ đã biết phân loại hình ảnh và bắt nhịp âm nhạc.