Phóng to

Đường và gạo Thái Lan được vận chuyển lậu qua biên giới vào VN - Ảnh: Đ.V.

TT - Khi mọi người tất bật chuẩn bị mua sắm để đón tết cũng là lúc hàng lậu dồn dập đổ về qua biên giới. Lẫn trong đó có rất nhiều hàng giả, hàng nhái, hàng kém phẩm chất và cả hàng cấm...

Trên quốc lộ 91 (An Giang), ngày đêm từng tốp xe gắn máy chở hàng lậu phóng bạt mạng. Chiếc đai thuốc lá, chiếc thì đai cồng kềnh những kiện trái cây, bánh kẹo, mỹ phẩm, quần áo, đồ gia dụng... N. V. Tánh - một cửu vạn nhà ở Đa Phước, An Phú - cho biết lúc này gần tết có nhiều mối đặt hàng nên mỗi ngày anh "đi" 3-5 chuyến, thường giao hàng ở các thị trấn, TP Long Xuyên, đôi khi về tận Cần Thơ...

Vào ổ hàng lậu

Theo chân cánh buôn lậu, chúng tôi lên Vĩnh Nguơn (Châu Đốc). Cái chợ Gò Ta Mau (tỉnh Ta Keo, Campuchia) cách đường biên giới chỉ vài trăm mét, giữa cánh đồng lúa xanh lố nhố bóng người đai vác tấp nập. Xuồng, tắc ráng từ mấy dãy nhà kho trong chợ gò theo con mương ranh giới liên tục đổ ra thả hàng cho dân đai. Số thì trổ thẳng ra kênh Vĩnh Tế, hoặc ra tận sông Hậu. Ở mỗi bến ghé lên hàng đều có đông xe gắn máy đậu chực chờ sẵn. Hàng chất lên, từng tốp xe lần lượt lao đi. Ngoài ra hàng lậu còn được đưa lên nhà ém sẵn, sau đó chờ "thông đường" vận chuyển bằng ghe với số lượng lớn.

Phóng to

Bánh kẹo Thái Lan tại các tỉnh biên giới Tây Nam - Ảnh: Đ.V.

Chỉ trong một giờ chúng tôi đếm có hơn chục chuyến hàng từ chợ gò đổ qua thị xã. Cánh cửu vạn cho biết: "Có rất nhiều bến lên hàng. Hễ bị động ở ngả này thì lên ở ngả khác. Lúc này thuốc lá, bánh kẹo, rượu ngoại đang ăn mạnh. Chuyển hàng cả ngày, suốt đêm...".

Các ngả đường lên cửa khẩu Vĩnh Xương (Tân Châu) tấp nập xe đạp thồ hàng lậu xuôi về. Thỉnh thoảng gặp vài tốp xe gắn máy đai hàng cồng kềnh phóng vù qua. Chúng tôi băng đồng qua Omsano của Campuchia, cách cửa khẩu chừng 100m là dãy nhà kho nằm dọc bờ sông chất đầy hàng và bày bán đủ thứ. Sớm tối dân buôn qua đây rất đông, cảnh mua bán sôi động gần như một chợ đầu mối. Hàng hóa ở đây nhiều chủng loại.

Lúc này gần tết nên thuốc lá, bánh kẹo, mỹ phẩm, rượu... là những mặt hàng bán chạy nhất. Thuốc lá với những nhãn hiệu thông dụng như Hero, Jet, 555... Bánh kẹo, mứt trái cây ngoại có bao bì bắt mắt với giá cả tương đối rẻ. Một dân buôn cho biết: "Mấy thứ hàng này mua về bỏ mối khắp các chợ, tiệm tạp hóa...". Rượu ngoại ở đây cũng đủ loại, từ St. Rémy 100.000 đồng đến Hennessy hơn 1,4 triệu đồng/chai và có khá nhiều loại rượu sản xuất tại Trung Quốc, Campuchia nhái các nhãn hiệu như XO Brandy, Rémy Martin, Otard...

Phổ biến là hàng cấm Áp tết, những mặt hàng được nhập lậu nhiều nhất về Lạng Sơn là đồ điện tử, điện lạnh, quần áo, chăn drap gối, các loại hóa chất, nguyên liệu chế biến thực phẩm, gà sống, hoa quả… Trong đó gà không qua kiểm dịch, nội tạng lợn, bò được nhập về khá nhiều, được vận chuyển bằng cả xe máy và ôtô. Đặc biệt, cùng những mặt hàng thông dụng, pháo đang là loại hàng lậu "nóng" nhất hiện nay ở Lạng Sơn. Do qui định mang từ 30kg pháo trở lên mới bị xử lý hình sự nên rất nhiều bịch pháo tầm 20-28kg đủ kích cỡ đang được tập kết ở khu vực đường biên phía Trung Quốc để mang về VN. Năm nay không chỉ có các loại pháo cây, pháo tép, những bánh pháo dài 1-3m, pháo cối, pháo đùng cũng rất phong phú. Ngay tại chợ Đông Kinh (Lạng Sơn), chỉ cần ghé vào hỏi, chủ quán nhấc điện thoại, 5 phút sau đã có ngay vài tràng pháo đựng trong bịch nilông đen mang tới. Cùng với pháo là các mặt hàng đá quí, đồ trang sức, đồ trang trí, tranh ảnh cũng đang "lên hương", ngày đêm tuồn về qua các đường mòn xuyên biên giới.

Trong các nhà kho, gạo và đường Thái chất lớp. Đường và gạo trong nước tăng giá nên hai mặt hàng này đang sốt. "Gạo Thái thơm ngon mà giá cao hơn gạo nội chẳng bao nhiêu nên rất được ưa chuộng, các đầu mối trong nước đang gom dành bán dịp tết" - cánh dân buôn nói. Tại chợ Vĩnh Xương và chợ thị trấn Tân Châu, hỏi mua gạo Thái số lượng bao nhiêu cũng có.

Mua số lượng lớn, giao tận nơi

Bên kia sông Tiền, tại cửa khẩu Thường Phước (Hồng Ngự, Đồng Tháp) đoạn đường từ cầu ranh giới tới trạm kiểm soát liên hợp sớm tối luôn có đông dân buôn lậu chực chờ. Đám cửu vạn lội băng đồng qua mấy dãy nhà kho sát bên kia biên giới đai hàng tấp vào đây rồi chất lên xe gắn máy lao đi. Cảnh vận chuyển hàng lậu qua biên giới sôi động diễn ra ngang nhiên cạnh chốt biên phòng. Trên tỉnh lộ 841 từng tốp xe gắn máy đai hàng lậu phóng vù vù cuốn tung bụi mịt mù. Hàng lậu đổ vào thị trấn Hồng Ngự, sau đó tỏa đi khắp ngả...

Chợ thị trấn Tịnh Biên (An Giang) với khoảng 400 gian hàng đập vào mắt chúng tôi là... đầy rẫy hàng ngoại với nhiều sản phẩm tiêu dùng, may mặc, mỹ phẩm, thực phẩm, nước giải khát... Rượu Campuchia, Trung Quốc sản xuất mang nhãn hiệu nổi tiếng của nước ngoài cũng nhan nhản, chủ hàng cho biết giá mua tại đây rẻ hơn 20.000-50.000 đồng/chai vì... khỏi dán tem!

Nhiều chủ hàng cho biết mua nhiều thì cho đóng hàng tại nhà, cần số lượng bao nhiêu cũng có, giao hóa đơn đàng hoàng, cần sẽ gửi xe giao hàng tận nơi.

Chợ biên giới, những điểm trung chuyển

Thị trấn Tịnh Biên giống như điểm trung chuyển. Hằng ngày, sớm tối dân buôn lậu theo các ngả mương Cây Dương, Tư Mèo... lên chợ Thalot (Kirivong, Ta Keo) mua vận chuyển về.

Giống như chợ Tịnh Biên, các chợ Hà Tiên (Kiên Giang), Hồng Ngự (Đồng Tháp), Châu Đốc, Tân Châu, Long Bình (An Giang), cũng là nơi trung chuyển hàng ngoại như thế. Hàng ngoại từ đấy được tuồn về các chợ quanh vùng, về các tỉnh thành. Những ngày này, rảo qua nhiều chợ từ nông thôn đến thành thị chúng tôi không khỏi choáng ngợp bởi một lượng hàng ngoại đầy rẫy. "Bánh kẹo, mứt ngọai có nhiều mẫu mã phong phú, bao bì bắt mắt và giá cả phù hợp", người bán, người đi mua sắm đều bảo vậy.

Mặt hàng thực phẩm, rượu bia khi nhập lậu về chẳng qua kiểm soát kiểm tra chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm, được bày bán vô tư. Trong khi lực lượng chức năng về kiểm tra an toàn vệ sinh thực phẩm không đủ sức, không đủ lực lượng kiểm tra thị trường nội địa thì việc kiểm soát, ngăn chặn ở tuyến biên giới hầu như bỏ ngỏ.

Theo cơ quan quản lý thị trường các tỉnh, do nhu cầu mua sắm tăng cao nên khoảng thời gian này là thời điểm hàng lậu, hàng gian, hàng kém chất lượng có khả năng len lỏi vào thị trường. An Giang, Kiên Giang, Đồng Tháp là những tỉnh biên giới, nguy cơ hàng lậu thâm nhập rất lớn. Không chỉ mặt hàng thực phẩm, tiêu dùng, thuốc lá, mới đây qua kiểm tra An Giang còn phát hiện tịch thu 1.320 viên và 1.050 gói pháo nổ, nhiều đồ chơi trẻ em mang tính bạo lực...