Giao dịch cá nhân từ 10 triệu đồng/lần do AI thực hiện được xếp vào nhóm rủi ro cao

Quy định trên được nêu ra trong Thông tư 53/2026 của Ngân hàng Nhà nước quy định về an toàn, quản lý rủi ro và điều kiện triển khai hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) trong ngành ngân hàng vừa có hiệu lực.

Giao dịch cá nhân từ 10 triệu đồng/lần do AI thực hiện được xếp vào nhóm rủi ro cao - Ảnh 1.

Hệ thống AI tự động thực hiện giao dịch trên 10 triệu đồng/lần, hoặc tổng giá trị giao dịch trong ngày trên 20 triệu đồng đối với khách hàng cá nhân được xếp vào nhóm rủi ro cao - Ảnh: QUANG ĐỊNH

AI tự động thực hiện giao dịch không quá 100 triệu đồng/ngày với khách hàng cá nhân

Trong đó nội dung đáng chú ý là ngưỡng giá trị giao dịch do hệ thống AI tự động thực hiện được xếp vào nhóm rủi ro cao.

Cụ thể, các giao dịch được xếp vào nhóm rủi ro cao khi: hệ thống AI tự động thực hiện giao dịch trên 10 triệu đồng/lần hoặc tổng giá trị giao dịch trong ngày trên 20 triệu đồng đối với khách hàng cá nhân.

Với khách hàng tổ chức, ngưỡng là 50 triệu đồng/lần hoặc tổng giá trị trong ngày trên 100 triệu đồng.

Ngoài thanh toán, hệ thống AI tự động quyết định cho vay từ 50 triệu đồng trở lên cũng thuộc nhóm này.

Các mức 10 triệu, 20 triệu, 50 triệu và 100 triệu đồng nêu trên dùng để phân loại mức độ rủi ro của hệ thống AI. Từ đó, ngân hàng áp dụng cách giám sát tương ứng.

Ngân hàng Nhà nước cũng quy định tổng giá trị giao dịch AI tự động thực hiện cho một khách hàng trong ngày không được vượt hạn mức nội bộ của tổ chức. Mức tối đa là 100 triệu đồng với khách hàng cá nhân và 500 triệu đồng với khách hàng tổ chức.

Theo Ngân hàng Nhà nước, AI ngày càng được dùng rộng rãi trong ngân hàng: chấm điểm tín dụng, thẩm định cho vay, phát hiện gian lận thanh toán, tư vấn tự động và định danh khách hàng điện tử (eKYC). Tuy nhiên công nghệ này cũng có rủi ro về an ninh mạng, bảo mật dữ liệu và sai lệch mô hình.

Muốn để AI tự động thanh toán, khách hàng và ngân hàng phải ký thỏa thuận trước. Thỏa thuận phải ghi rõ những giao dịch AI được làm, hạn mức mỗi lần và mỗi ngày, thời hạn hiệu lực và điều kiện tạm dừng.

Ngân hàng phải kiểm tra, đối chiếu để chắc chắn người ký là chủ tài khoản hoặc người được ủy quyền hợp pháp. Nếu ký điện tử, ngân hàng phải xác thực bằng sinh trắc học kết hợp ít nhất một cách xác thực khác theo quy định.

Khách hàng được chấm dứt thỏa thuận bất cứ lúc nào và ngân hàng phải thực hiện ngay. Ngân hàng cũng phải có công cụ để khách hàng tự tạm dừng hoặc hủy quyền thanh toán của AI. Khi khách hàng khiếu nại một quyết định tự động, con người phải xem xét lại vụ việc. Kết quả xem xét đó là căn cứ cuối cùng để giải quyết.

Không được viện dẫn lý do để chối trách nhiệm 

Thông tư cũng yêu cầu có cơ chế để con người giám sát và can thiệp.

"Trí tuệ nhân tạo không thay thế thẩm quyền và trách nhiệm của con người. Đơn vị chịu trách nhiệm trước pháp luật và khách hàng đối với mọi quyết định, hoặc hỗ trợ ra quyết định do hệ thống trí tuệ nhân tạo đưa ra mà đơn vị dựa vào đó để cung cấp dịch vụ cho khách hàng.

Đơn vị không được viện dẫn các lý do liên quan đến đặc tính kỹ thuật, tính tự chủ của hệ thống trí tuệ nhân tạo hoặc kết quả do bên thứ ba cung cấp để từ chối, miễn trừ hoặc giảm nhẹ trách nhiệm pháp lý, trách nhiệm quản lý và trách nhiệm bồi thường thiệt hại, ngoại trừ trường hợp được miễn trừ theo quy định của pháp luật", thông tư nhấn mạnh.

Theo quy định, hệ thống AI nào đã vận hành chính thức trước ngày 15-11-2026 phải đáp ứng đủ yêu cầu mới trước ngày 1-3-2027.

Quy định mới được kỳ vọng tạo khung quản lý thống nhất, để việc dùng AI trong ngân hàng đi cùng an toàn hệ thống và quyền lợi khách hàng.

Giao dịch cá nhân từ 10 triệu đồng/lần do AI thực hiện được xếp vào nhóm rủi ro cao - Ảnh 2.Ứng dụng AI bảo mật giao dịch không tiền mặt

Thanh toán không dùng tiền mặt đã phát triển với tốc độ chóng mặt nhưng cùng với đó tội phạm sử dụng công nghệ cao cũng diễn biến phức tạp.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
google Nguồn ưu tiên trên Google Ưu tiên Tuổi Trẻ trên Google Search. Xem hướng dẫn.
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Dòng sự kiện: Trí tuệ nhân tạo

    Xem thêm
    Tải App

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất