Thậm chí nhiều người thành đạt ngại bị gọi là đại gia bởi thực tế có không ít đại gia ngày nào còn lên xe xuống ngựa với dự án này, công trình nọ thì bất ngờ lộ ra nợ vây, bị phá sản, lừa đảo, thậm chí ra trước vành móng ngựa...

Nhiều vụ người dân tự đòi nợ, những vụ xử án gần đây có liên quan đến ngân hàng - như vụ với Dương Thanh Cường, rất nhiều dự án bất động sản ngưng trệ, những công ty vỡ nợ cũng rơi vào những đại gia 0 đồng.

Trong kinh doanh gọi đó là doanh nghiệp không có năng lực tài chính. Doanh nhân đó không có vốn nhưng lại vẽ ra dự án hoành tráng rồi gọi vốn của người thân, ngân hàng.

Họ khởi nghiệp với chiêu thức “tay không bắt giặc”, được ăn cả ngã về không, vừa làm vừa xoay, đến đâu hay đến đó. Nếu “bắt được giặc” thì họ hóa thành đại gia, còn thua thì biến thành lừa đảo. Hệ lụy của kiểu làm ăn 0 đồng rất lớn.

Đó là những dự án nằm đắp chiếu kéo theo tài sản - nhất là đất đai - bị lãng phí, người dân bị chiếm đoạt tiền bạc, gây ra nợ nần dây dưa, ngân hàng bị nợ xấu...

Điều này hoàn toàn xa lạ với nguyên tắc kinh doanh khi xây dựng phương án làm ăn thì phải tính cho được hiệu quả, vốn liếng, thu hồi vốn... Dứt khoát không có chuyện “đến đâu hay đến đó, vừa làm vừa gỡ”.

Nhiều năm qua, lợi dụng việc đăng ký kinh doanh đơn giản, cho phép người thành lập công ty tự khai vốn, một số người khai vốn công ty hoành tráng nhưng thật sự chẳng có đồng nào, thậm chí có người liều đăng ký vốn điều lệ công ty lên đến 45.000 tỉ đồng - trên 2 tỉ USD (!?).

Và rồi với cái cơ chế chạy chọt sẽ có dự án đã giúp họ tạo dựng được vỏ bọc đại gia để phiêu lưu “tay không bắt giặc”. Nơi họ nhắm đến là người dân có chút tiền tích lũy, quy mô hơn thì “bắt giặc” ở ngân hàng.

Và ngân hàng dù có lắm quy định, ban bệ nhưng nhiều lúc dễ dãi bị biến thành nạn nhân, hay tiêu cực tiếp tay để doanh nhân 0 đồng phiêu lưu.

Chẳng ai bắt ra kinh doanh buộc phải có nhiều vốn. Nhưng có bột mới gột được hồ, thị trường đã trao cho doanh nhân cơ hội gọi vốn qua các hình thức cổ phần, các quỹ đầu tư, kể cả đầu tư mạo hiểm...

Tiếc rằng các cơ chế này chưa được vận hành nhuần nhuyễn để cho ra đời những công ty có đủ năng lực tài chính.

Không thể có môi trường kinh doanh lành mạnh khi có nhiều công ty 0 đồng. Đành rằng làm ăn thì phải chọn đối tác tốt, nhưng nếu thương trường có quá nhiều công ty 0 đồng thì những công ty làm ăn chân chính sập bẫy những công ty 0 đồng rồi bị cuốn vào cảnh khó khăn.

Nền kinh tế đang được tái cơ cấu rất cần sự thông thoáng để có thêm nhiều công ty ra đời, tạo động lực phát triển.

Nhưng tái cơ cấu mà không gắn với những giải pháp nâng cao năng lực tài chính của các doanh nghiệp, giúp người khởi nghiệp có hướng đi đúng thì tương lai lại nảy sinh nhiều đại gia 0 đồng, nợ nần trong xã hội lại dây dưa và nợ xấu tại ngân hàng đang dọn dẹp chưa xong sẽ lại phát sinh.

Công ty 0 đồng quả là vấn nạn nhưng đến nay chưa được chú trọng để tìm hướng xử lý, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh.