Phóng to

Căng thẳng giữa nhân dân Iraq và lính Mỹ vẫn chưa dứt

Có thể nói cuộc chiến tranh ở Iraq vẫn còn đang tiếp diễn và xem chừng vẫn chưa tìm ra hồi kết."

Chúng tôi vất vả lắm mới đến được thủ đô Baghdad của Iraq. Con đường bộ từ Amman của Jordan đến Baghdad vượt qua sa mạc hoang vắng đã hết sức khó khăn lại phải đi qua thành phố Fallujah, nơi đang diễn ra các cuộc đánh nhau ác liệt giữa những người nổi dậy với quân Mỹ. Cuối cùng rồi chúng tôi cũng thở phào nhẹ nhõm vì đến được Baghdad an toàn...

Baghdad ngày xưa đẹp là thế, những đường phố rộng thênh thang, những ngôi nhà cổ kiến trúc lộng lẫy theo kiểu Ả Rập soi bóng xuống dòng sông Tigris như trong tranh vẽ.

Hôm nay, thành phố Baghdad, quê hương của những câu chuyện huyền thoại Ngàn lẻ một đêm trông thật tiêu điều.

Những tòa nhà đẹp nhất ở thủ đô đã bị đốt cháy rụi hoặc bị bom đạn cày nát biến thành những đống gạch vụn. Những đường phố còn lại bị phủ lên một màu vàng đất do dấu vết của khói bụi chiến tranh để lại.

Tình hình Iraq diễn biến ngoài dự kiến của các nhà hoạch định chiến lược Mỹ và liên quân. Đến nay đã hơn một năm, 135.000 quân từ 33 nước do Mỹ đứng đầu được trang bị các loại vũ khí tối tân nhất vẫn chưa bình ổn được tình hình ở Iraq. Baghdad và các thành phố khác vẫn không hề có an ninh.

Quân Mỹ và các nước tham gia liên quân bị đánh khắp nơi và đang phải đối phó với một cuộc chiến tranh đầy nguy hiểm vì đối phương không phải là quân đội chính qui mặc áo lính mà là những người dân thường, thậm chí cả người già và trẻ em cầm súng phục kích trong những cánh rừng chà là bên đường có thể tấn công quân chiếm đóng bất cứ lúc nào.

Mặc dù được bảo vệ hết sức nghiêm ngặt như một lô cốt khổng lồ, nhưng trung tâm chỉ huy của Mỹ ở Baghdad không ngày nào không bị bắn bằng tên lửa và đạn cối. Nhiều đoàn xe đi tuần của Mỹ bị bắn cháy ngay trên đường phố thủ đô. Ban đêm, chúng tôi thường nghe thấy những tiếng nổ rất mạnh làm rung chuyển cả thành phố.

Nhìn theo hướng các cột khói bốc lên là chúng tôi có thể đoán ngay được nơi nào bị đánh. Các loại máy bay từ Black Hawk, Apache đến F16 suốt ngày quần đảo, gầm rú trên bầu trời. Cảnh tượng này làm chúng tôi nhớ lại hình ảnh máy bay Mỹ ném bom miền Bắc nước ta vào những năm 1960 - 1970 của thế kỷ trước.

Trò chuyện với những người dân Iraq, chúng tôi thấy phần lớn họ đều luyến tiếc quá khứ mặc dù biết rằng chế độ của Saddam Hussein là độc tài, hà khắc.

Nhiều người nói không giấu được nỗi bất bình: “Chúng tôi cứ nghĩ rằng sau khi chế độ Saddam Hussein sụp đổ tình hình sẽ tốt đẹp hơn, nhưng mọi thứ đều tồi tệ. Không có an ninh, điện nước phập phù, ốm đau không có bệnh viện và thuốc chữa bệnh...”.

Ông Abu Ahmed nghẹn ngào nói thêm: “ Họ nói phát hiện nhiều ngôi mộ tập thể dưới thời Saddam, nhưng Mỹ đã giết nhiều người Iraq hơn Saddam. Theo con số thống kê của đại tá Kimmitt, phó tư lệnh các lực lượng của Mỹ tại Iraq, riêng các trận càn quét ở Fallujah đầu tháng tư vừa qua Mỹ đã giết hơn 700 người Iraq, trong đó có nhiều phụ nữ và trẻ em”.

Ông Abu Mustafa phải nuôi vợ và sáu người con nói: “Người Mỹ luôn hứa giải phóng Iraq, đem đến cho chúng tôi tự do và dân chủ. Chúng tôi cần bánh mì và quần áo, công ăn việc làm hơn là những thứ đấy”.

Hôm 27-4, sau khi quân Mỹ bắn quả tên lửa làm 43 người chết thảm thương tại thành phố Al-Najaf, một người đàn ông có tất cả những người thân trong gia đình bị giết đã vừa khóc vừa tức giận chỉ tay vào các xác chết nằm la liệt trên cát nói với phóng viên Đài truyền hình Al-Jazeera: “Đây, dân chủ mà Tổng thống Bush đã đem lại cho chúng tôi đây”.

Tôi tỏ ra thông cảm với ông. Sau khi Mỹ chiếm đóng Iraq, đất nước này có quá nhiều tự do. Gần 200 đảng phái chính trị được thành lập. Chúng tôi không thể thuộc hết tên các đảng phái này.

Trên các đường phố, ở đâu cũng thấy đầy rẫy các khẩu hiệu, biểu ngữ tuyên truyền cổ động cho đảng này, đảng nọ. Tự do cũng được thể hiện trên đường phố. Không có đèn tín hiệu giao thông, xe cộ chưa bao giờ tắc nghẽn như vậy, mạnh ai người nấy đi.

Người dân Iraq cảm thấy nhẹ nhõm khi được thoát khỏi chế độ độc tài, nhưng họ đều không chấp nhận sự chiếm đóng của Mỹ. Từ nhiều ngày nay, có rất đông người xếp hàng dài trước các trạm y tế để hiến máu, nhiều người quyên góp tiền, lương thực, thực phẩm gửi ủng hộ người dân Fallujah.

Có rất nhiều khẩu hiệu treo trên các đường phố Baghdad với những dòng chữ: “Hoan hô Fallujah anh hùng”, “Cả nước đứng bên cạnh Fallujah”...

Mỹ đang đứng trước những khó khăn to lớn tại Iraq. Nhiều người cho rằng tình hình Iraq còn nguy hiểm hơn thời chiến tranh Việt Nam. Đây có lẽ là cuộc chiến tranh hao người tốn của nhất của Mỹ kể từ sau chiến tranh Việt Nam. Tính đến nay, theo số liệu Mỹ công bố, số lính Mỹ bị chết tại Iraq đã lên tới 750 người, riêng tháng tư vừa qua là 125 người.

Thực tế con số này cao hơn nhiều. Về chi phí, thượng nghị sĩ S. Hagel - chủ tịch Ủy ban đối ngoại Quốc hội Mỹ - ngày 28-4 đã tuyên bố: để duy trì lực lượng Mỹ tại Iraq, năm nay Mỹ phải chi 50-75 tỉ USD. Đây là con số ngoài dự kiến của Bộ Quốc phòng Mỹ, một thực tế mà người Mỹ không thể bỏ qua.

Người Iraq đang nóng lòng chờ đợi ngày 30-6 là thời hạn thỏa thuận để liên quân chuyển giao chính quyền cho Iraq. Họ hiểu rằng chưa thể có chủ quyền toàn bộ khi quân Mỹ còn đóng trên lãnh thổ Iraq, nhưng ít nhất về danh chính ngôn thuận cũng chấm dứt được sự tồn tại của chính quyền liên quân CPA.

Từ nay đến 30-6 là thời gian hết sức phức tạp. Bạo lực, các cuộc tranh giành quyền lực chưa thể chấm dứt mà còn có khả năng bùng nổ mạnh mẽ hơn. Có thể nói cuộc chiến tranh ở Iraq vẫn còn đang tiếp diễn và xem chừng vẫn chưa tìm ra hồi kết.