"Cú ơi... đừng bỏ cuộc" là lời động viên nghẹn ngào từ thầy cô giáo và bạn bè Trường phổ thông dân tộc nội trú THCS&THPT Si Ma Cai dành cho Ma Thị Cú - cô học trò người H’Mông vừa trải qua biến cố lớn nhất cuộc đời ngay trước thềm kỳ thi tốt nghiệp THPT.

Chỉ trong ba năm học bậc phổ thông, Ma Thị Cú (18 tuổi, người dân tộc H’Mông ở thôn Nà Chí Phàng, xã Lùng Phình) ở tuổi "ăn chưa no, lo chưa tới" phải trải qua hai nỗi đau mất nhà và mất cha. 

Ngày 1-4-2026, ngày mà nhiều người vẫn đùa vui là ngày nói dối, nữ sinh người H’Mông nhận được một cuộc gọi giữa đêm từ chị gái, tin báo này như sét đánh ngang tai, xé toạc đỉnh núi: "Cú ơi, bố bị tai nạn. Bố mất rồi!". Cú từ Si Ma Cai trở về thôn Nà Chí Phàng để gặp cha lần cuối, cô vẫn không tin đây là sự thật.

Với Cú, bố là người chịu khó, để có tiền nuôi sáu đứa con, bố quanh năm suốt tháng cùng mẹ dãi nắng dầm sương trên nương. Đến mùa hái cà phê, bố mẹ lại vào tận Đắk Lắk xa xôi làm thuê mấy tháng mới trở về. 

Ngược xuôi, vất vả là vậy nhưng nhà Cú quanh năm ăn chả đủ no, cái đói cái nghèo cứ đeo bám gia đình dai dẳng chẳng buông. Là người duy nhất trong nhà đỗ vào trường nội trú cấp III, Cú nói mình từng là niềm tự hào, là "canh bạc" cuộc đời mà bố đặt trọn niềm tin.

"Bố từng hứa sẽ gánh vác mọi nhọc nhằn để cho tôi vươn ra khỏi bản làng, chạm tay vào con chữ. Bố muốn tôi phải có một cái nghề ổn định, phải thoát khỏi cái đói cái nghèo" - Cú bộc bạch mất bố cô như cây đàn đứt dây, chặng đường đến với con chữ phía trước trở nên mù mờ, vô định.

Nhà Cú nằm sâu trong thôn Nà Chí Phàng, phải đi qua nhiều cung đường uốn lượn, con dốc gập ghềnh sỏi đá mới đến. Năm 2024, bão Yagi đi qua đã cuốn sập hoàn toàn căn nhà của gia đình Cú. Ngôi nhà cấp 4 mà mẹ, em trai và Cú đang ở được chính quyền hỗ trợ xây dựng sau bão.

Trước Cú có bốn chị gái đã nghỉ học và lấy chồng, sau Cú có em trai đang học lớp 10. Ngày bố mất, một chị gái đã khuyên Cú nghỉ học để đi làm phụ giúp mẹ. 

"Vì thương mẹ, một chị gái đã khuyên tôi hãy nghỉ học, đi làm phụ giúp mẹ và nuôi em trai. Nhưng sống trong bản, tôi hiểu rằng nếu nghỉ học lúc này thì cũng đi lấy chồng sớm, cả đời bó buộc nơi nương ngô, chẳng giúp gì được cho gia đình", Cú gạt nước mắt nói đây cũng không phải điều mà bố mong muốn.

Mang theo hy vọng của bố, Cú trở lại trường học để chuẩn bị cho kỳ thi quan trọng của cuộc đời. Mỗi ngày, vào buổi sáng, chiều, tối Cú miệt mài ôn tập thi tốt nghiệp THPT tập trung trên lớp. Đêm về, em lại ngồi vào bàn học để mở rộng thêm kiến thức và kỹ năng làm bài thi. Trong góc nhỏ ký túc xá, Cú nói chiếc đèn học soi rọi từ tối đến 1h - 2h sáng.

Trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, Cú sẽ thi tốt nghiệp bốn môn toán, văn, sử, địa để xét tuyển vào ngành ngôn ngữ Trung Quốc. Với Ma Thị Cú, đây là bước ngoặt của cuộc đời để giúp mình, giúp mẹ vùng lên từ nghịch cảnh. 

Bà Ly Thị Sú, mẹ của Cú (57 tuổi), kể từ ngày chồng mất, sức khỏe của bà cũng yếu đi nhiều. Bà không thể vượt qua những quả đồi, dãy núi để đi làm thuê kiếm tiền nuôi các con ăn học. Dẫu vậy, bà vẫn ủng hộ Cú học lên cao để giúp gia đình thoát nghèo. 

"Lo lắng lớn nhất của tôi là không biết kiếm tiền ở đâu cho con đi học" - bà Sú bộc bạch chỉ biết nuôi thêm con gà, con vịt làm thu nhập cho Cú đi học.

Hơn 1,2 triệu thí sinh làm thủ tục dự thi tốt nghiệp THPT 2026

Chiều nay 10-6, hơn 1,2 triệu thí sinh thi tốt nghiệp THPT 2026 làm thủ tục dự thi tại phòng thi, đính chính sai sót (nếu có) và nghe phổ biến quy chế thi, lịch thi.