Đẩy nhanh xây dựng cộng đồng ASEAN Asean nỗ lực hướng tới đích Cộng đồng kinh tế năm 2015Thúc đẩy thành lập cộng đồng kinh tế ASEAN 2015

Phóng to

Hình ảnh cộng đồng ASEAN được giới thiệu tại một hội chợ du lịch tổ chức ở Bangkok - Ảnh: Thanh Liêm

Sau gần 50 năm thành lập, ASEAN đang tiến gần hơn đến một cột mốc mới: hình thành cộng đồng kinh tế chung.

Trước thời hạn cuối năm 2015, các nước thành viên đang tăng tốc và đẩy mạnh các nỗ lực để AEC hình thành đúng kế hoạch, tìm giải pháp giải quyết những thách thức như chênh lệch trong trình độ phát triển giữa các nước thành viên, thách thức về kết nối, giao thông, những quan ngại về an ninh phi truyền thống khi khu vực hội nhập...

Nửa dân số chưa biết gì

Bà Payom Valaipatchra, cựu nhà báo và là phó chủ tịch Công ty tư vấn truyền thông Syllable ở Bangkok, nói với Tuổi Trẻ rằng trước thềm AEC, dư luận có những tâm lý trái chiều về cơ hội và thách thức trong thời gian tới.

Tuy nhiên, bà Payom - cũng là người viết lời ca khúc chính thức của ASEAN (bài Hành khúc ASEAN) - cho rằng “ít nhất một nửa dân số hơn 600 triệu người trong khối vẫn chưa nhận thức được điều gì đang diễn ra”.

Những điều bà Payom nêu ra cũng tương tự những thông tin trong báo cáo có tên “Con đường đến AEC 2015: Những thách thức và cơ hội cho doanh nghiệp và các tổ chức đại diện” của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) công bố hồi tháng 5.

Báo cáo này cho thấy tình trạng đáng quan ngại về kỹ năng và sự nhận thức của doanh nghiệp trong khu vực về AEC.

Báo cáo của ILO nói việc các doanh nghiệp không nhận thức được đầy đủ những thách thức của AEC hoặc chưa sẵn sàng để đầu tư vào các cơ hội.

Trong khi các doanh nghiệp hầu hết lạc quan về sự linh động trong nguồn lao động, hàng rào thương mại được nới lỏng, dòng đầu tư chảy tự do thì vẫn thiếu sót rất lớn về sự sẵn sàng đối mặt với cạnh tranh được tạo nên từ một thị trường lao động hội nhập khu vực.

ILO cho biết chỉ có 46% doanh nghiệp được hỏi nói họ hiểu toàn diện về tác động của AEC đối với công việc kinh doanh của họ.

Bà Payom nói với Tuổi Trẻ rằng với tài nguyên kinh tế bao la khắp khu vực, ASEAN sẽ chứng kiến sự dịch chuyển lớn của những lao động tay nghề thấp từ những nước nghèo sang những nước giàu hơn, từ đó sẽ có những tác động xã hội tiêu cực. “Tôi không tin chúng ta có thể kiểm soát được xu hướng đó” - bà nhận định.

Ngoài ra, khu vực sẽ đối mặt với sự thiếu hụt lao động lành nghề ở một số lĩnh vực cụ thể.

Kinh nghiệm từ Thái Lan

Riêng đối với Thái Lan, một trong năm nước sáng lập ASEAN, sự lo lắng của người Thái về AEC đã có từ lâu. Có dịp đến Bangkok mới thấy người dân nước này chuẩn bị cho AEC rầm rộ như thế nào. Các trung tâm ngoại ngữ ở Thái Lan liên tục quảng cáo các khóa học tiếng Anh và ngôn ngữ các nước ASEAN. Thông tin về hội nhập ASEAN và AEC cũng có thể thấy trong các bộ phim truyền hình.

Chuyên gia Kavi Chongkittavorn - thành viên cấp cao của Viện nghiên cứu chiến lược và quốc tế thuộc Trường đại học Chulalongkorn, Thái Lan và cũng là một nhà báo kỳ cựu của tờ The Nation - cho biết nước này đã bắt đầu chiến dịch nâng cao nhận thức về AEC từ cách đây hai năm rưỡi.

“Đó là bởi chính phủ quan ngại rằng các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, không thể cạnh tranh trong môi trường mới vì nhiều lý do: khả năng nói tiếng Anh yếu và thiếu kiến thức về các nước láng giềng - ông Kavi nói với Tuổi Trẻ - Vì vậy chiến dịch nâng cao nhận thức cho người dân được thực hiện nghiêm chỉnh”.

Ông Kavi cũng bày tỏ rằng chiến dịch này vẫn còn hời hợt và một chiến dịch được tổ chức tốt hơn sẽ đem lại nhiều lợi ích và kiến thức hơn.

“Chúng tôi đã thực hiện rất nhiều biện pháp để chuẩn bị cho AEC ở cả khối nhà nước và tư nhân mặc dù công chúng chưa được tuyên truyền tốt lắm” - bà Payom cho biết. Tuy nhiên, bà thừa nhận có một xu hướng đang thay đổi. Đó là việc người Thái bắt đầu đi học tiếng Anh hoặc các ngôn ngữ trong khối.

Bà nói: “Người ta bắt đầu đăng ký học nghề. Quan chức cấp trung thì đi học các lớp quản lý”. Bà Payom cũng nhận xét rằng giới doanh nghiệp Thái Lan đang tỏ ra năng động hơn bao giờ hết.