Ngày 31-8, Ban Quản lý di tích thuộc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đắk Lắk cho biết vừa ghi lại hình ảnh, tư liệu về tàu không số C143 để phục vụ trưng bày và giáo dục truyền thống, giúp thế hệ sau hiểu hơn về những chiến công và sự hy sinh của quân, dân ta.

"Xác tàu nằm trong vùng nước thuộc Di tích lịch sử quốc gia Vũng Rô, phía trên có phao nổi đánh dấu", đại diện Ban Quản lý di tích nói.

Để ghi hình, người thực hiện phải sử dụng camera chuyên dụng, đồ lặn và bình dưỡng khí.

Càng xuống sâu, ánh sáng càng nhạt. Giữa màu nước xanh sẫm, thân tàu dần hiện ra bám đầy nhím biển, san hô..., và những dấu tích của thời gian.

Theo tư liệu lịch sử, Đường Hồ Chí Minh trên biển là tên gọi của tuyến hậu cần chiến lược trên Biển Đông. Tuyến này đảm bảo nhiệm vụ vận tải quân sự đặc biệt, do Hải quân nhân dân Việt Nam và Quân giải phóng miền Nam Việt Nam thực hiện.

Được thành lập ngày 23-10-1961 và trong suốt 14 năm hoạt động từ 1961 - 1975, Đường Hồ Chí Minh trên biển đã vận chuyển hơn 100.000 tấn hàng quân sự, cùng hàng chục ngàn cán bộ từ Bắc vào Nam, góp phần vào thắng lợi của sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Trong những chuyến tàu không số làm nên Đường Hồ Chí Minh trên biển, tàu C143 có một hành trình đặc biệt.

Tháng 2-1965, tiếp nhận nhiệm vụ từ Bộ Tư lệnh Hải quân, tàu C143 do thuyền trưởng Lê Văn Thêm và chính trị viên Phan Bá Bảng phụ trách, xuất phát từ cảng Hải Phòng đã chở 60 tấn vũ khí vào Lộ Diêu, Bình Định (nay là Gia Lai).

Do việc cập bến gặp khó khăn, tàu chuyển hướng vào khu vực vịnh Vũng Rô (nơi đây được chọn làm bến đón các chuyến tàu không số nhờ vị trí dưới chân đèo Cả, vùng biển nước sâu, kín gió, nhiều hang đá thuận lợi cất giấu vũ khí và có đường bí mật kết nối với căn cứ) và cập bến lúc 23h ngày 15-2 cùng năm. 

Sau khi hàng hóa được bốc dỡ, lúc tàu quay ra, thủy thủ đoàn phát hiện tời neo hỏng nên phải dừng lại sửa chữa, dùng cành lá ngụy trang tàu.

Không may, máy bay địch phát hiện "mỏm đá lạ nhô ra trên vách núi phía tây Vũng Rô". Chúng thả bom xăng, bắn rocket thiêu rụi lớp ngụy trang, rồi điều động số lượng lớn máy bay, tàu chiến cùng bộ binh trên đèo Cả kéo xuống vây ráp. Các thủy thủ tàu cùng bộ đội, dân quân du kích anh dũng chống trả, không để địch cướp tàu.

Đêm 17-2, quân ta quyết định phá hủy tàu C143, mang theo bí mật của "Đường Hồ Chí Minh trên biển".

61 năm trôi qua, xác con tàu vẫn nằm dưới đáy biển Bãi Chùa - Vũng Rô, trở thành một chứng tích đặc biệt.

Kỷ niệm 60 năm bến Vũng Rô đón tàu không số đường Hồ Chí Minh trên biển

Tỉnh Phú Yên tổ chức trọng thể lễ kỷ niệm 60 năm bến Vũng Rô tiếp nhận chuyến hàng đầu tiên của tàu không số và đón bằng Di tích quốc gia đặc biệt đường Hồ Chí Minh trên biển.