Gian hàng của công ty Haemers Technologies, tại Hội nghị Sinh học và Xử lý Môi trường ở Boston, bang Massachusetts, Mỹ - Ảnh: haemers-technologies.com

Kết quả cho thấy không còn phát hiện dấu vết PFAS, và đất sạch hoàn toàn, kể cả đủ tiêu chuẩn để canh tác nông nghiệp.

Với nguyên lý hoạt động dựa trên hai giai đoạn làm nóng, đất bị ô nhiễm trước tiên được nung đến 350°C để PFAS bốc hơi. Các hơi này sau đó được thu vào một hệ thống kín và đưa lên đến 1.400°C, mức đủ để phá vỡ các liên kết hóa học cực kỳ bền vững của những chất này. 

Kết quả cho thấy không còn dấu vết PFAS có thể phát hiện, và đất sạch hoàn toàn, kể cả đủ tiêu chuẩn để canh tác nông nghiệp. Ông Aurélien, kỹ sư của Công ty Haemers Technologies giải thích "bản chất của PFAS là phân tử do con người tạo ra với mục đích không bị phá hủy. Vì vậy, việc phá vỡ được cấu trúc phân tử này là bước đột phá thực sự".

Phát hiện trên có một vai trò quan trọng trong bối cảnh ô nhiễm đất đang là một thách thức môi trường lớn, nhưng thường không nhìn thấy bằng mắt thường. Tại Bỉ, hàng nghìn hecta đất bị ô nhiễm, đặc biệt tại các khu công nghiệp cũ. 

Trong số các chất gây ô nhiễm, PFAS là thách thức lớn nhất vì chúng gần như không thể phân hủy bằng các phương pháp thông thường.

Theo nghiên cứu do Ủy ban châu Âu (EU) đặt hàng, Bỉ là vùng nguy cơ cực cao: 100% dân số sống trong vùng có phơi nhiễm PFAS, trong đó 20% sống trong vùng nguy cơ cao. 

PFAS có mặt trong hàng loạt sản phẩm tiêu dùng hàng ngày, từ chảo chống dính, bao bì thực phẩm, vải chống thấm đến bọt chữa cháy. Chúng thâm nhập vào đất, nước ngầm và chuỗi thực phẩm. Tên gọi "chất ô nhiễm vĩnh cửu" xuất phát từ chính cấu trúc phân tử của chúng: Không bị phân hủy bởi bất kỳ quá trình tự nhiên nào.

Phương pháp xử lý phổ biến nhất hiện nay là đào đất ô nhiễm lên rồi chuyển đến các trung tâm xử lý. Giải pháp này tốn kém, không triệt để và chủ yếu chỉ dịch chuyển vấn đề từ nơi này sang nơi khác. 

Phát minh của Haemers Technologies, nếu được triển khai ở quy mô lớn, có thể thay đổi căn bản cách tiếp cận xử lý ô nhiễm đất trên toàn cầu.