Không chỉ là "choáng váng" thoáng qua

Nhiều người từng trải qua cảm giác hoa mắt, mất thăng bằng và thường cho rằng đó chỉ là hệ quả của thiếu ngủ, căng thẳng hoặc tuổi tác. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, chóng mặt, đặc biệt là chóng mặt ngoại biên, có thể liên quan đến nhiều rối loạn của hệ thống tiền đình cần được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Theo các dữ liệu quốc tế, cứ khoảng 10 người thì có 1 người từng trải qua chóng mặt trong đời và có xu hướng phổ biến hơn ở phụ nữ và người lớn tuổi. Tình trạng này có thể ảnh hưởng kéo dài đến khả năng vận động, tâm lý và sinh hoạt hằng ngày của người bệnh.

PGS.TS.BS Trần Công Thắng, Phó chủ tịch Hội Thần kinh học Việt Nam, cho biết phần lớn việc điều trị chóng mặt đang xoay quanh kiểm soát nhanh triệu chứng cấp tính, trong khi giai đoạn phục hồi và theo dõi sau điều trị chưa được chú trọng đầy đủ. Nhiều bệnh nhân vẫn chủ quan với triệu chứng chóng mặt hoặc tự điều trị tại nhà, dẫn đến nguy cơ kéo dài tình trạng choáng váng và ảnh hưởng lâu dài đến chất lượng sống.

"Phần lớn hiện nay điều trị chúng ta tập trung vào kiểm soát nhanh chóng cơn chóng mặt. Tuy nhiên về lâu dài để phục hồi, quay trở lại cuộc sống bình thường thì còn nhiều thiếu sót và người bệnh có thể bị chóng mặt kéo dài về sau", ông chia sẻ.

Một trong những nội dung được quan tâm tại hội nghị năm nay là tình trạng "chóng mặt tồn dư" sau điều trị. Đây là tình trạng người bệnh vẫn còn cảm giác lâng lâng, mất ổn định hoặc chưa hồi phục hoàn toàn ngay cả khi cơn chóng mặt cấp tính đã qua đi.

Theo công bố khoa học gần đây của GS.TS Herman Kingma và cộng sự, chóng mặt tồn dư có thể xuất hiện ở tỉ lệ khá cao sau điều trị chóng mặt tư thế kịch phát lành tính (BPPV).

Dù không còn xuất hiện cơn chóng mặt dữ dội hoặc rung giật nhãn cầu,khoảng 60% bệnh nhân vẫn còn các triệu chứng choáng váng, gây khó khăn trong sinh hoạt thường ngày và tăng nguy cơ té ngã.

"Một trong những thách thức hiện nay là xác định liệu bệnh nhân có còn chóng mặt tồn dư sau điều trị hay không", GS.TS Herman Kingma, Giáo sư tại Đại học Aalborg và nhà khoa học tại Đại học Maastricht chia sẻ tại Hội nghị.

Theo các chuyên gia, bên cạnh sàng lọc sớm, việc tăng cường đào tạo và cập nhật thực hành lâm sàng cho đội ngũ y tế đóng vai trò then chốt trong cải thiện hiệu quả chẩn đoán, điều trị và theo dõi chóng mặt.

Chăm sóc chóng mặt tại Việt Nam

Theo PGS.TS.BS Trần Công Thắng, việc nâng cao năng lực chẩn đoán và điều trị cho đội ngũ y tế đóng vai trò quan trọng trong cải thiện chất lượng chăm sóc bệnh nhân chóng mặt tại Việt Nam. Các chương trình đào tạo chuyên sâu như APAC Vertigo MasterClass 2026 tạo điều kiện để bác sĩ nhiều chuyên khoa cùng cập nhật kiến thức, trao đổi kinh nghiệm lâm sàng và nâng cao năng lực chẩn đoán, điều trị trong thực hành hằng ngày.

Hội nghị năm nay tập trung vào các nội dung như chẩn đoán chóng mặt, thực hành nghiệm pháp tái định vị sỏi tai và chia sẻ kinh nghiệm lâm sàng từ các chuyên gia trong nước và quốc tế.

Một trong những điểm nhấn của chương trình là việc giới thiệu CLEAR - công cụ hỗ trợ bác sĩ nhận diện chóng mặt tồn dư sau điều trị chóng mặt tư thế kịch phát lành tính (BPPV), đồng thời gợi ý hướng theo dõi và chăm sóc phù hợp cho người bệnh. 

Theo các chuyên gia, việc ứng dụng các công cụ hỗ trợ lâm sàng như công cụ CLEAR cũng phản ánh xu hướng tiếp cận toàn diện hơn trong chăm sóc chóng mặt hiện nay, không chỉ tập trung kiểm soát triệu chứng mà còn chú trọng đồng hành cùng người bệnh trong suốt hành trình phục hồi, bao gồm theo dõi sau điều trị, phục hồi chức năng và cải thiện chất lượng sống lâu dài.

Trong những năm gần đây, Abbott đã triển khai nhiều hoạt động nhằm nâng cao năng lực chăm sóc chóng mặt cho đội ngũ y tế và tăng cường nhận thức cộng đồng về bệnh lý này như chương trình đào tạo Vertigo Care 360 giúp cập nhật kiến thức và thực hành lâm sàng về chóng mặt ngoại biên, thu hút hơn 1.600 bác sĩ tham gia học phần đầu tiên. 

Doanh nghiệp cũng phối hợp cùng nhiều bệnh viện và đối tác y tế triển khai các chương trình giáo dục cộng đồng, đồng thời phát triển ứng dụng Vertigo Coach App hỗ trợ người bệnh tiếp cận kiến thức và tập phục hồi tiền đình tại nhà.

Những hoạt động này là một phần trong cam kết dài hạn của Abbott trong việc đồng hành cùng hệ thống y tế tại Việt Nam thông qua các chương trình đào tạo, cập nhật thực hành lâm sàng và nâng cao nhận thức cộng đồng, hướng tới cải thiện chất lượng sống cho người bệnh