Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2-9, Bảo tàng Gốm thời dựng nước tổ chức triển lãm chuyên đề Báu vật từ cội nguồn.

Triển lãm giới thiệu 25 hiện vật gốm tiêu biểu thuộc ba bộ sưu tập: Phùng Nguyên, Bình tạo hình bò Phùng Nguyên và Sa Huỳnh - Đông Sơn. Trong đó có hai bảo vật quốc gia là Bát bồng gốm Hoa Lộc và Chõ gốm văn hóa Đông Sơn. 

Cổ vật ngàn năm kể chuyện với người hôm nay

Từ những đường khắc trên gốm Phùng Nguyên đến những hình khối của gốm Sa Huỳnh - Đông Sơn, mỗi hiện vật đều mang theo dấu tích của một thời kỳ lịch sử.

Triển lãm giới thiệu 9 hiện vật gốm văn hóa Phùng Nguyên, với nhiều loại hình như bát bồng, bình miệng loe, cổ thót, thân phình, bình chân đế có niên đại khoảng 4.000 - 3.500 năm cách ngày nay. Điểm đặc biệt của gốm Phùng Nguyên nằm ở nghệ thuật trang trí.

Bình tạo hình bò có niên đại khoảng 4.000 - 3.800 năm cách ngày nay. Bình được chế tác bằng đất nung màu đỏ nhạt, có sự kết hợp độc đáo giữa công năng của một đồ đựng và nghệ thuật tạo hình động vật.

15 hiện vật gốm văn hóa Sa Huỳnh - Đông Sơn, có niên đại chủ yếu khoảng 2.300 - 2.000 năm cách ngày nay. Nổi bật là những bình dáng con tiện, cổ cao, vai xuôi, thân nở cùng hệ chân đế cao hoặc thấp choãi. 

Qua triển lãm, người xem phần nào hình dung về kỹ thuật chế tác, đời sống tinh thần, tư duy sáng tạo và cảm quan thẩm mỹ của những cộng đồng cư dân cổ cách nay hàng ngàn năm.

Ông Phạm Gia Chi Bảo - Giám đốc Bảo tàng Gốm thời dựng nước - cho biết giá trị của "báu vật" không chỉ nằm ở vật liệu, tuổi đời hay sự quý hiếm, mà còn ở khả năng giúp thế hệ hôm nay nhận ra mình bắt đầu từ đâu.

"Có những lúc ngồi thật lâu trước một cổ vật ba, bốn ngàn năm tuổi, lòng tôi tự nhiên chậm lại. Một dáng bình, một đường khắc, một hình con vật… vẫn còn đó, mang theo dấu tay và đời sống của những con người đã từng sống trên mảnh đất này", ông Chi Bảo chia sẻ.

Theo ông Chi Bảo, tổ tiên tưởng như rất xa, nhưng qua những hiện vật còn hiện hữu, khoảng cách hàng ngàn năm trở nên gần hơn.

"Con người khi có sự kết nối sẽ có tình cảm. Khi có tình cảm, ta muốn hiểu hơn, gần hơn và trân quý hơn. Di sản cũng vậy, có kết nối thì có tình cảm. Có tình cảm thì có thương mến. Và khi đã thương mến, chúng ta sẽ muốn gìn giữ và trao lại cho những người đến sau", ông nói.

Đưa lịch sử đến gần người trẻ

Không chỉ giới thiệu các hiện vật khảo cổ, Báu vật từ cội nguồn hướng đến tạo ra sự kết nối giữa di sản với đời sống hôm nay.

Qua từng hoa văn, đường nét, hình khối trên các cổ vật, người xem có thể nhận ra bàn tay, kỹ thuật và sức sáng tạo của những cộng đồng cư dân cổ. 

Ông Phạm Gia Chi Bảo cho rằng tận mắt nhìn thấy một hiện vật có niên đại hàng ngàn năm có thể mang lại cảm nhận khác với việc chỉ tiếp cận lịch sử qua sách vở.

Vì vậy "báu vật" không chỉ là những cổ vật được lưu giữ từ quá khứ, mà còn là những dấu tích giúp người hôm nay hiểu hơn về cội nguồn.

Từ Phùng Nguyên đến Sa Huỳnh - Đông Sơn, các hiện vật trong triển lãm cho thấy những cộng đồng cư dân cổ đã biết sử dụng đất và lửa để tạo nên những vật dụng mang giá trị sử dụng, đồng thời thể hiện tư duy tạo hình và cảm quan thẩm mỹ.

Ban tổ chức kỳ vọng triển lãm góp phần đưa những câu chuyện lịch sử đến gần hơn với người xem, đặc biệt là người trẻ; từ đó khơi dậy sự quan tâm, niềm tự hào và ý thức gìn giữ những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Công nhận 30 bảo vật quốc gia

Phó thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính vừa ký quyết định công nhận 30 bảo vật quốc gia.