Một trong những vấn đề được nhấn mạnh tại hội nghị là tình trạng mức sinh giảm sâu tại các đô thị lớn. TP.HCM hiện có mức sinh bình quân khoảng 1,47%, thấp nhất và kéo dài lâu nhất cả nước, trong khi đây lại là đầu tàu kinh tế.

Nếu không duy trì được mức sinh thay thế, lực lượng lao động sẽ suy giảm, kéo theo nhiều hệ lụy về kinh tế - xã hội. Tuy nhiên hiện vẫn thiếu các giải pháp đủ mạnh để tạo động lực cá nhân và xã hội cho việc kết hôn và sinh con.

Chia sẻ tại chương trình, GS.TS Nguyễn Thiện Nhân - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy TP.HCM - đề xuất nghiên cứu đưa môn “Hạnh phúc học” vào chương trình giáo dục phổ thông. Theo ông, đây là cách tiếp cận mới trong chính sách dân số, không chỉ dừng ở các biện pháp kinh tế hay hỗ trợ trực tiếp, mà bắt đầu từ thay đổi nhận thức.

“Hạnh phúc học” sẽ trang bị cho học sinh những hiểu biết nền tảng về gia đình, các nguyên tắc xây dựng hạnh phúc và ý thức trách nhiệm công dân. Qua đó giúp người trẻ nhận thức rõ kết hôn, sinh con và xây dựng gia đình là những giá trị cốt lõi, mang lại ý nghĩa lâu dài cho đời sống cá nhân.

Đồng thời GS.TS Nguyễn Thiện Nhân cũng cho hay kết hôn và sinh con trước hết là quyền của mỗi công dân, được pháp luật bảo đảm. Tuy nhiên trong bối cảnh dân số biến động, quyết định này ngày càng mang ý nghĩa xã hội rộng lớn hơn.

Tại hội nghị cũng đưa ra kiến nghị các giải pháp để Việt Nam phát triển con người bền vững, trở thành nước có thu nhập cao phát triển bền vững, người dân hạnh phúc sau năm 2045.

Đặc biệt, chính sách tiền lương cần có bước chuyển căn bản, từ mức lương tối thiểu sang “lương đủ sống tối thiểu” cho một gia đình bốn người. Nếu không giải quyết được bài toán thu nhập, việc duy trì mức sinh thay thế sẽ khó khả thi, kéo theo nguy cơ suy giảm lực lượng lao động và ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển của đất nước.

GS.TS Nhân chia sẻ thêm với Luật Dân số năm 2025, Việt Nam là nước duy nhất trên thế giới có Luật Dân số với mục tiêu hàng đầu là duy trì mức sinh thay thế. Theo ông, chính sách dân số và gia đình tuy mang tính quốc gia nhưng để phát huy hiệu quả, cần khuyến khích sự tham gia chủ động, sáng tạo từ phía người sử dụng lao động và chính người dân.

Song song, cần hình thành phong trào thi đua thực hiện Luật Dân số tại từng cơ quan, doanh nghiệp và địa bàn dân cư, qua đó tạo động lực lan tỏa trong toàn xã hội.

Bên cạnh đó mỗi ngành, mỗi đơn vị, địa phương cần xây dựng chỉ tiêu cụ thể về công tác dân số hằng năm, xem đây là một tiêu chí đánh giá quan trọng.

Đồng thời vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức đoàn thể cần được phát huy mạnh mẽ, nhằm theo dõi, đánh giá việc triển khai chính sách trong thực tiễn, bảo đảm các mục tiêu đề ra được thực hiện hiệu quả.

Tin tức sáng 23-10: Hôm nay Quốc hội thảo luận Luật Báo chí sửa đổi, Luật Dân số

Tin tức đáng chú ý: Quốc hội thảo luận Luật Báo chí sửa đổi, Luật Dân số; Đề nghị công nhận viên chức trong cơ quan báo chí; Giá USD 'chợ đen' lại nóng...