Theo Hãng tin Reuters, ngày 12-9, Saudi Arabia - quốc gia xuất khẩu dầu thô lớn nhất thế giới - đã tạm thời đóng đường ống dẫn dầu Đông - Tây, sau khi tuyến vận tải năng lượng huyết mạch này bị tập kích bằng thiết bị bay không người lái (drone).

Cả Iraq và Saudi Arabia đều khẳng định vụ tấn công xuất phát từ Iraq, nơi các lực lượng dân quân thân Iran hoạt động. Ngày 12-9, phía Baghdad đã cách chức một chỉ huy quân sự để phản ứng trước vụ việc.

Tuyến đường ống dài 1.200km chạy ngang bán đảo Ả Rập, từng giúp Saudi Arabia né điểm nghẽn hàng hải tại eo biển Hormuz - nơi gần như tê liệt do chiến sự Mỹ - Iran kéo dài 6 tháng qua.

Bộ Năng lượng Saudi Arabia khẳng định nước này đóng đường ống để đề phòng rủi ro. Dữ liệu từ các đơn vị theo dõi tàu biển và giới phân tích cho thấy tuyến ống vận chuyển 4-5 triệu thùng dầu/ngày trong những tháng gần đây, tương đương 4-5% nguồn cung toàn cầu.

Hiện chưa rõ bên nào đứng sau các cuộc không kích sáng 10-9 (giờ địa phương) nhằm vào đường ống tại khu vực hai thành phố Riyadh và Medina. Hình ảnh vệ tinh cho thấy cột khói đen bốc lên từ một đoạn ống nằm ở phía nam Medina.

Theo tuyên bố ngày 12-9 từ Văn phòng Thủ tướng Iraq, viên chỉ huy bị cách chức từng phụ trách các chiến dịch tại tỉnh Maysan - khu vực giáp biên giới Iran ở đông nam Iraq, từ lâu là địa bàn hoạt động của các nhóm dân quân Shiite do Iran hậu thuẫn.

Bộ Ngoại giao Saudi Arabia thông báo nước này chưa có hành động đáp trả theo đề nghị của Thủ tướng Iraq, song nhấn mạnh vương quốc vẫn giữ quyền "thực hiện mọi biện pháp cần thiết" để bảo vệ lợi ích. Chính phủ Iraq cũng lên án các vụ tấn công này.

Phía Iraq cũng đóng cửa khẩu biên giới Shalamcheh với Iran như một biện pháp phòng ngừa, theo các nguồn thạo tin. 

Đây là tuyến đường chính nhập khẩu rau củ và lương thực từ Iran vào Iraq. Hai nguồn tin khác tiết lộ một chiến dịch truy quét quy mô lớn đang được triển khai để tìm ra thủ phạm gây ra vụ tấn công đường ống.

Vụ việc xảy ra đúng lúc lực lượng nổi dậy Houthi - phe được Iran hậu thuẫn tại Yemen - siết chặt gọng kìm tại Biển Đỏ.

Kết hợp với các gián đoạn ở eo biển Hormuz, diễn biến này ảnh hưởng lớn tới nguồn cung năng lượng ở cả hai bờ bán đảo Ả Rập, đẩy giá dầu thế giới vượt mốc 100 USD/thùng.

Bốn nguồn tin Chính phủ Yemen tiết lộ lực lượng Houthi ngày 11-9 đã chiếm giữ Perim - đảo chiến lược nằm ở cửa ngõ Biển Đỏ, thuộc eo biển Bab el-Mandeb.

Hai vụ tấn công trong ngày 11-9 nhằm vào đường ống dầu và đảo Perim có thể đánh dấu bước leo thang nguy hiểm cho chiến sự tại Trung Đông, giữa lúc các nỗ lực ngoại giao chấm dứt xung đột đang bế tắc.

Houthi leo thang, đánh vào cơ sở tập đoàn dầu khí lớn nhất thế giới

Lực lượng Houthi ngày 9-8 tuyên bố đã dùng tên lửa và drone đánh các mục tiêu tại Saudi Arabia, trong đó có cơ sở của tập đoàn dầu khí Aramco.