​Nơi đây, Huỳnh Khương An đã sống

31/10/2014 09:05 GMT+7

TT -  Ngày 24-10, thành phố Paris làm lễ tưởng nhớ và dựng bia kỷ niệm liệt sĩ Huỳnh Khương An tại nhà ông ở trước đây, số 6 đường Porte de Brancion thuộc quận 15.

Quang cảnh lễ tưởng niệm Huỳnh Khương An tại Paris - Ảnh: L.P.TÂN
Quang cảnh lễ tưởng niệm Huỳnh Khương An tại Paris - Ảnh: L.P.TÂN

73 năm trước, ngày 22-10-1941, tại mỏ đá Sablière thuộc thị xã Chateaubriant miền tây nước Pháp, quân đội Đức quốc xã xử bắn 27 người kháng chiến cộng sản, trong đó có một người Việt Nam tên Huỳnh Khương An,  29 tuổi, nhà giáo. 

Thay mặt thị trưởng Paris Anne Hidalgo, phó thị trưởng phụ trách về ký ức lịch sử và cựu chiến binh Catherine Vieu-Charier, các đại diện của thị trưởng quận 15, của Hội Ái hữu Chateaubriant cùng với đại sứ Dương Chí Dũng, đại diện Nhà nước Việt Nam và gia đình của Huỳnh Khương An, đã khánh thành bia đá có ghi khắc:

Nơi đây, Huỳnh Khương An, bí danh Luisne (1912-1941), đã sống. Nhà giáo và kháng chiến cộng sản, ông bị bắt giam vào trại Choisel ở Chateaubriant và bị xử bắn cùng với 26 con tin khác ngày 22-10-1941.

Sinh ở Sài Gòn năm 1912, Huỳnh Khương An là con út của nhà giáo yêu nước Huỳnh Khương Ninh (1890-1950), quê ở làng Thắng Tam, Vũng Tàu (hiện cả TP.HCM lẫn Vũng Tàu đều có đường mang tên Huỳnh Khương An). Được gia đình đưa sang Pháp du học lúc 12 tuổi, Huỳnh Khương An là học sinh nội trú trường trung học Lycée du Parc ở thành phố Lyon.

Tốt nghiệp cử nhân văn khoa Trường đại học Toulouse, Huỳnh Khương An lên Paris năm 1938 để chuẩn bị kỳ thi thạc sĩ, cùng lúc ông được bổ nhiệm làm giáo sư thực tập ở Trường trung học Carnot ở Versailles.

Sớm dấn thân vào phong trào cộng sản, Huỳnh Khương An từng làm bí thư Đoàn sinh viên cộng sản Lyon và tổ chức phong trào sinh viên hỗ trợ cuộc đình công của công nhân nhà máy xe Berliet.

Khi Thế chiến thứ hai bùng nổ, các tổ chức cộng sản bị giải thể, ông bước vào hoạt động bí mật ở Paris cho đến tháng 6-1941 thì bị bắt. Sau vụ ám sát sĩ quan Đức tháng 10 ở Nantes, quân đội Đức trả đũa bằng cách hành quyết 27 người cộng sản đang bị giam giữ ở Chateaubriant.

Tấm bia ghi khắc: Nơi đây, Huỳnh Khương An, bí danh Luisne (1912-1941), đã sống ... - Ảnh: L.P.Tân
Tấm bia ghi khắc: Nơi đây, Huỳnh Khương An, bí danh Luisne (1912-1941), đã sống ... - Ảnh: L.P.Tân

Đại sứ Việt Nam Dương Chí Dũng cho rằng: “Sự hi sinh của Huỳnh Khương An biểu tượng cho ý chí bất khuất của kháng chiến Pháp, cho khát vọng chung về hòa bình và tự do của các dân tộc. Đó là biểu tượng của đoàn kết quốc tế”.

Còn theo bà Anne Hidalgo: “Đấu tranh của Huỳnh Khương An vẫn là đấu tranh của chúng ta. Chức năng của ký ức lịch sử và tưởng niệm chính là huy động các nghị lực trong các cuộc chiến đấu hiện tại và tương lai nhằm chống lại tất cả những gì làm nhân phẩm bị tổn thương”.

Cần rất nhiều dũng cảm để sống

Trong bức thư tuyệt mệnh gửi người bạn đời Germaine Barjon, cũng là người cộng sản và bị bắt cùng lúc với ông, Huỳnh Khương An có viết: “Hãy can đảm lên, em yêu của anh. Đây chắc là lần cuối cùng anh viết cho em.

Ngày hôm nay, anh sẽ lìa đời. Anh và các bạn, khoảng hai mươi đồng chí, đang bị tạm giam trong một gian nhà trống, sẵn sàng hi sinh trong tư thế dũng cảm và nhân cách. Em sẽ không hổ thẹn vì anh. Em sẽ cần rất nhiều dũng cảm để sống, nhiều hơn là anh cần để chết.

Nhưng nhất định em phải sống. Bởi vì con, đứa con trai bé nhỏ của chúng ta; khi nào gặp lại con, em hãy hôn nó cho anh, thật chặt. Từ nay, em phải sống bằng kỷ niệm, những kỷ niệm tươi đẹp của chúng ta, năm năm trời hạnh phúc ta đã sống với nhau. Vĩnh biệt, em yêu”.

HẢI LINH

Tin mới nhất

11:56 PM

Argentina lập bàn thờ trong phòng thay đồ

TTO - Phòng thay đồ ngoài là nơi để các cầu thủ chuẩn bị trước trận, nó còn là một nơi mang nhiều ý nghĩa tâm linh. Mời bạn đọc khám phá phòng thay đồ của các đội bóng dự World Cup qua bộ ảnh của FIFA, nhất là của tuyển Argentina.

11:04 PM

Mbappe ghi bàn lịch sử, đưa đoàn quân Áo Lam đi tiếp

TTO - Khuya 21-6, tiền đạo Kylian Mbappe đã ghi bàn thắng duy nhất, giúp Pháp thắng Peru 1-0 và chắc chắn giành 1 vé của bảng C, vào vòng 16 đội.

10:23 PM

'Đường đi của cát Việt' của Tuổi Trẻ nhận Giải A Báo chí Quốc gia

TTO - Báo Tuổi Trẻ đã đoạt một giải A, hai giải C tại Lễ trao giải Báo chí quốc gia vừa diễn ra tối 21-6 với sự tham dự của Tổng bí thư và Chủ tịch nước.

09:45 PM

Đà Nẵng yêu cầu Mường Thanh tuân thủ pháp luật

TTO - Chiều 21-6, Sở Xây dựng Đà Nẵng đã ra thông cáo báo chí liên quan đến sai phạm tại công trình tổ hợp khách sạn Mường Thanh và căn hộ cao cấp Sơn Trà.

09:20 PM

Pháp - Peru 1-0: Bỏ lỡ nhiều cơ hội, Peru chia tay World Cup 2018

TTO - Pháp sẽ sớm giành vé đi tiếp nếu đá bại Peru ở trận này. Nhiều chuyên gia dự đoán Pháp sẽ thắng và rất nhiều người hâm mộ cũng chọn Pháp thắng, khiến nhà cái phải nâng kèo từ ¾ lên thành 1 trái.

09:12 PM

Dấu vết người ngoài hành tinh từng ghé sao Hỏa?

TTO - Giả thuyết người ngoài hành tinh từng ghé sao Hỏa được đưa ra sau khi các cấu trúc kỳ lạ được tìm thấy trên hành tinh Đỏ.

09:07 PM

Giá USD ngân hàng tiến dần mốc 23.000 đồng/USD

TTO - Sau nhiều ngày tăng liên tiếp, cuối ngày hôm nay, 21-6, giá USD tự do đã lên mức 23.170 đồng/USD trong khi giá USD ngân hàng tạo đỉnh mới: 22.940 đồng/USD.

08:59 PM

Đội hình Giọng hát Việt của Noo Phước Thịnh bỗng thiếu một giọng ca

TTO - Sau vòng Giấu mặt, huấn luyện viên Noo Phước Thịnh đã hoàn thành đội hình 10 thành viên của mình. Nhưng trong bộ ảnh của đội, thật bất ngờ khi thiếu vắng một thành viên.

08:23 PM

Lửa thiêu rụi kho nhựa thông của một công ty

TTO - Đến tối 21-6, lực lượng PCCC của Quảng Ninh mới cơ bản khống chế được lửa lớn bùng phát dữ dội xảy ra vào chiều cùng ngày tại một kho chứa nhựa thông của Công ty CP Thông Quảng Ninh.

08:21 PM

Truy nã nguyên trưởng Phòng tài nguyên và môi trường thị xã Dĩ An

TTO - Trưởng Phòng tài nguyên và môi trường thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương xin nghỉ việc nhiều tháng và tới nay bị cơ quan điều tra ra quyết định truy nã.

08:08 PM

Trực tuyến Argentina - Croatia 0-0: Argentina xáo trộn đội hình ra sân ở trận Croatia

TTO - Hòa thất vọng Iceland 1-1, theo lịch thi đấu lúc 1h ngày 22-6, Argentina có trận thư hùng với Croatia. Dự kiến Argentina có nhiều xáo trộn trong đội hình ra sân. Còn Messi, 21-6 là ngày may mắn của anh.

08:01 PM

Bắt 2 cựu sếp Vietsovpetro và Lọc hóa dầu Bình Sơn

TTO - Ông Từ Thành Nghĩa, nguyên tổng giám đốc Liên doanh dầu khí Việt - Nga Vietsovpetro (VSP), cùng 3 người khác bị khởi tố, bắt tạm giam để điều tra về tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản.