Theo Hãng tin Reuters, dữ liệu theo dõi tàu biển cho thấy một nhóm tàu đã cố gắng rời khỏi vùng Vịnh vào ngày 17-4 nhưng không thành công, trong bối cảnh các hãng vận tải thận trọng đón nhận thông báo của Iran về việc mở cửa lại eo biển Hormuz.

Trước đó cùng ngày, giới chức Iran tuyên bố tuyến hàng hải huyết mạch này sẽ mở cửa cho tất cả hoạt động thương mại trong thời gian diễn ra lệnh ngừng bắn 10 ngày tại Lebanon.

Thông tin này khiến giá dầu và nguyên liệu thô sụt giảm, đồng thời thúc đẩy thị trường chứng khoán khởi sắc.

Theo dữ liệu từ nền tảng phân tích hàng hải MarineTraffic, khoảng 20 tàu đã tiến về phía eo biển Hormuz nhưng nhanh chóng dừng lại, một số tàu thậm chí quay đầu.

Đây là nhóm tàu lớn nhất cố vượt tuyến đường này kể từ khi Iran đóng cửa eo biển, để đáp trả các cuộc không kích của Mỹ và Israel từ ngày 28-2.

Mặc dù hoan nghênh động thái của Iran, các hãng vận tải khẳng định cần thêm thông tin trước khi nối lại hoạt động, đặc biệt về các rủi ro như thủy lôi.

Một quan chức cấp cao Iran cho biết tất cả tàu thương mại, kể cả tàu treo cờ Mỹ, đều được phép đi qua eo biển.

Tuy nhiên các tàu phải phối hợp với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), đi theo làn đường Iran chỉ định, và tàu quân sự vẫn bị cấm.

Tổng thư ký Tổ chức Hàng hải quốc tế (IMO) Arsenio Dominguez cho biết đang xác minh thông báo mở lại eo biển trên các khía cạnh tự do hàng hải và hành lang an toàn.

Hiệp hội Chủ tàu Na Uy cho rằng nhiều vấn đề quan trọng vẫn chưa được giải quyết, bao gồm sự hiện diện của thủy lôi, các điều kiện đi kèm từ phía Iran và cách thức triển khai thực tế các biện pháp này.

Trong khi đó Hiệp hội Hàng hải BIMCO khuyến cáo các thành viên không nên vội vã quay lại lộ trình này, do những bất định về hiểm họa thủy lôi.

"Tình trạng rủi ro từ thủy lôi trong hệ thống phân luồng giao thông (tại vùng biển của Iran) vẫn chưa rõ ràng. BIMCO tin rằng các công ty vận tải nên cân nhắc việc tránh khu vực này", Giám đốc an ninh Jakob Larsen nói.

Chuyên gia phân tích Matt Wright của Công ty theo dõi tàu biển Kpler nhận định hiện vẫn chưa rõ các tàu có thể sử dụng làn nào để rời vùng Vịnh.

Theo ông, lộ trình mới qua lãnh hải gần đảo Larak của Iran sẽ gây thách thức về điều hướng, đồng thời dấy lên lo ngại về tuân thủ quy định và bảo hiểm hàng hải.

Trao đổi với Hãng tin AFP, người phát ngôn Hãng tàu Hapag-Lloyd (Đức) Nils Haupt gọi việc mở cửa là tin tốt, nhưng nhấn mạnh cần quy định rõ ràng về lộ trình và thứ tự di chuyển.

"1.000 con tàu không thể cùng lúc đổ dồn về cửa ngõ eo biển, điều đó sẽ gây hỗn loạn. Iran cần đưa ra các quy định rõ ràng. Chúng tôi sẵn sàng khởi hành sớm nếu những câu hỏi còn bỏ ngỏ được giải quyết trong cuối tuần", ông nói.

Trung Đông sáng 18-4: Iran cảnh báo đóng lại eo biển Hormuz nếu Mỹ vẫn phong tỏa các cảng

Iran cảnh báo đóng lại eo biển Hormuz nếu Mỹ duy trì lệnh phong tỏa các cảng nước này; IRGC ra tuyên bố trái chiều với chính quyền Iran về Hormuz; Israel tấn công Lebanon trong giai đoạn ngừng bắn... là các tin tức đáng chú ý về Trung Đông sáng 18-4.