Một nhà văn có bài bị đăng trùng. Ông phân bua: “Mình có định thế đâu nhưng gửi mấy tháng không thấy đăng, tưởng họ không sử dụng nên gửi cho báo khác. Cuối cùng cả hai báo cùng đăng, thế mới chán”.

Ông chủ định: cứ sau ba tháng gửi bài không thấy đăng sẽ gửi bài cho báo khác. Để “chắc ăn” một nhà báo gửi cùng một bài viết cho mấy báo và tạp chí khác nhau. Ông bảo: dự phòng báo này không đăng có thể báo khác sẽ đăng. Thành thử có khi hai báo cùng đăng một bài của ông.

Trường hợp những bài viết, bài nói của lãnh đạo Đảng và Nhà nước, hầu như tất cả các báo đều đăng hoặc trích đăng. Đó là điều tất nhiên và rất cần thiết. Còn những bài văn, thơ, nghiên cứu khoa học, nghệ thuật nói chung không nên đăng trùng. Không phải vì vấn đề nhuận bút, mà là sự tự trọng nghề nghiệp và tôn trọng danh tiếng của chính các tác giả.

Để khắc phục trường hợp trên, xin kiến nghị:

1. Trong qui trình tiếp nhận và xem xét bản thảo, sau khi đã quyết định sử dụng hay không, tòa soạn nên báo cho tác giả biết. Tạp chí Cộng Sản đã thực hiện việc này một cách chu đáo, mẫu mực.

2. Sau khi đăng bài, nên báo tác giả biết, có thể kết hợp giấy báo lĩnh nhuận bút. Như vậy tác giả biết bài của mình đã được sử dụng, tránh trường hợp bài đăng đã lâu mà tác giả vẫn chưa biết. Tạp chí Tổ Chức Nhà Nước, báo Tuổi Trẻ Chủ Nhật, và một số báo, tạp chí khác ở TP.HCM đã thực hiện việc này rất chu đáo, mang tính nguyên tắc cao.

3. Tùy đặc điểm, tính chất của từng báo và tạp chí, có thể yêu cầu người viết: chỉ gửi những bài mới, chưa đăng bao giờ và không gửi bài ấy cho các báo khác nếu chưa có ý kiến của tòa soạn.

Dường như có một số báo và tạp chí cho rằng những việc trên đây là chuyện nhỏ, không quan trọng. Đấy là quyền của họ. Nhưng về văn hóa báo chí thì như thế có lẽ chưa hoàn chỉnh.