Cần lắm những thiện nguyện về tâm lý cho nạn nhân thiên tai, thảm họa

13/11/2020 08:19 GMT+7

TTO - Thảm họa sạt lở, nỗi đau nhân mạng quá lớn. Người ở lại sống trong tình cảnh mất nhà, mất người thân, hoang mang với cuộc đời phía trước. Họ đang rất cần sự trợ giúp tinh thần để sống cùng những tổn thất không dễ bù đắp.

Cần lắm những thiện nguyện về tâm lý - Ảnh 1.

Những nạn nhân của vụ sạt lở Trà Leng không chỉ mang nỗi đau thể xác mà còn mang nặng nỗi đau tinh thần - Ảnh: NGỌC HIỂN

Ai có thể giúp họ?

Những thanh âm ám ảnh

Trở về từ hiện trường sạt lở ở thôn 1 của xã Trà Leng (Quảng Nam), chúng tôi có trực tiếp đến khu tạm trú của những người dân còn sống sót sau vụ sạt lở đất và căn phòng điều trị những nạn nhân bị thương tại Bệnh viện Đa khoa Bắc Trà My.

Những ngày đó, nhiều đoàn thiện nguyện đã nối tiếp nhau chở những chuyến hàng nặng nghĩa đồng bào về với Trà Leng. Cùng những món quà ân tình nhận được, người Trà Leng tay vẫn cầm những bao thư đã ngồi lặng lẽ ở góc phòng bật khóc. Có lẽ họ chưa bao giờ nghĩ rằng cuộc đời mình sẽ có ngày phải rơi vào tình cảnh nhận bao ân tình nhưng đã mất đi người thân.

Cả quá trình cứu hộ, mang các bệnh nhân đi ra từ bùn đất cũng như sơ cứu tại bệnh viện dã chiến ngay dưới chân núi với những hình ảnh, thanh âm kêu lên từ nỗi đau khiến chúng tôi cũng cảm thấy ám ảnh. Người Trà Leng đã trải qua những giây phút đớn đau nhất trong đời; họ đã chứng kiến sạt lở, chứng kiến người thân của mình bị đất đá cuốn đi, nghe thấy tiếng kêu của họ. Một cô gái kể với chúng tôi về khoảnh khắc cô đã thấy cha vẫy tay như một lời từ biệt rồi bị dòng lũ cuốn đi...

Với những người ở lại, chính họ cũng vật lộn trong bùn đất, thoát khỏi tử thần và đêm trắng trong lằn ranh sinh tử với cái đói, cái lạnh và sự mông lung của sự sống. Ai từng đến đây, dù mạnh mẽ mấy cũng thấy rưng rưng và òa khóc. Vậy mới hiểu sự khủng hoảng tâm lý của người Trà Leng, nhất là phụ nữ và trẻ em đang trong độ tuổi cắp sách đến trường, lớn đến nhường nào. Do đó, mỗi cuộc viếng thăm, mỗi cuộc trò chuyện và mỗi sự động viên nếu thiếu đi sự tế nhị sẽ vô tình khơi gợi lại nỗi đau tinh thần bên cạnh nỗi đau thể xác nơi họ.

Mong những chia sẻ tinh thần

Vậy ai có thể giúp họ vượt qua cú sốc tâm lý này? Phải là những người có chuyên môn về tâm lý, có kỹ năng, kinh nghiệm và sự đồng cảm để giúp họ vực dậy tinh thần. Điều này cực kỳ quan trọng, thậm chí là ưu tiên số 1 đối với các nạn nhân ở thời điểm đó. Vết thương thể xác rồi sẽ lành nhưng cái họ cần chữa lành nữa là vết thương tinh thần, thổi cho họ niềm tin vào tương lai. Như một nữ sinh lớp 9 đã tâm sự với tôi rằng em muốn trở thành cô giáo, muốn trở lại trường lớp nhưng cha em mất, nhà đã trôi, tương lai chưa định...

Tôi được biết ở các nước tiên tiến, việc điều trị tâm lý là một trong những ưu tiên hàng đầu đối với nạn nhân của các cuộc khủng hoảng. Tiếp xúc với nạn nhân ra sao, thái độ và trao đổi những nội dung gì cũng được tư vấn kỹ, tránh khơi gợi nỗi đau chưa thể nguôi ngoai. Tôi đã từng làm việc với các tổ chức quốc tế, để tiếp xúc với những nạn nhân từng bị bán sang Trung Quốc, tôi phải học các kỹ năng để nói chuyện và tránh đụng đến những vấn đề buộc họ nhớ lại những ký ức đớn đau trong các nhà thổ ở Trung Quốc của các phụ nữ Việt.

Nói như vậy để thấy rằng không chỉ nạn nhân ở Trà Leng mà bất kỳ nạn nhân của một thảm họa, tai nạn nào cũng cần có sự hỗ trợ về tâm lý. Cần có sự thiện nguyện, chia sẻ tinh thần bên cạnh những hỗ trợ về vật chất.

Ngụm nước mát giữa sa mạc đơn độc

Chúng tôi từng đến hỗ trợ tâm lý cho gia đình 3 nạn nhân đuối nước ở Quảng Ngãi và luôn quan tâm với công tác xã hội trong trường hợp khẩn cấp, hiện chúng tôi rất mong muốn thu xếp để lên cùng bà con Trà Leng.

Sự có mặt của những chuyên gia có kinh nghiệm, kỹ năng sẽ như một người bạn để các nạn nhân cởi mở, chia sẻ với chuyên gia tâm lý về những vấn đề họ đang gặp phải như sự sợ hãi, mất phương hướng, âu lo về tương lai... Sau đó, chuyên gia tâm lý sẽ xác định các vấn đề, lựa chọn giải pháp cho từng vấn đề để giúp họ vượt qua khủng hoảng. Ít nhất là với các nạn nhân Trà Leng bây giờ, các chuyên gia sẽ hỗ trợ người dân định hướng các khoản từ thiện sẽ dùng như thế nào, dựng lại mái nhà, trở lại trường lớp ra sao.

Ở các nước như Nhật, Mỹ và Pháp, họ có những nhân viên tâm lý phụ trách từng địa bàn. Khi sự cố xảy ra, những chuyên gia tâm lý này có mặt ngay để chăm sóc sức khỏe tinh thần những người trong cuộc. Trước mắt, cần có sự thiện nguyện của các nhóm chuyên về tâm lý đến trực tiếp hỗ trợ các nạn nhân. Đây là sự hỗ trợ mang giá trị lớn về tâm lý, như mang một ngụm nước mát đến cho những người đang đơn độc giữa sa mạc.

TS tâm lý Nguyễn Thị Hằng Phương
(khoa tâm lý - giáo dục, Trường ĐH Sư phạm Đà Nẵng)

Thủ tướng yêu cầu huy động nguồn lực cứu nạn tại Rào Trăng 3, Đoàn 337, chia sẻ với thân nhân Thủ tướng yêu cầu huy động nguồn lực cứu nạn tại Rào Trăng 3, Đoàn 337, chia sẻ với thân nhân

TTO - Tiếp tục tập trung các lực lượng, nguồn lực và phương tiện để cứu hộ, cứu nạn nạn nhân mất liên lạc tại thủy điện Rào Trăng 3 và các cán bộ, chiến sĩ bị vùi lấp tại Đoàn kinh tế - quốc phòng 337.

HIẾU GIANG
Bình luận (0)
    Xem thêm bình luận
    Bình luận Xem thêm
    Bình luận (0)
    Xem thêm bình luận