(KTSG Online) - Sử dụng năng lượng tái tạo được xem là một trong những cách để doanh nghiệp thực hiện mục tiêu bảo vệ môi trường, đáp ứng yêu cầu giảm phát thải của các nhãn hàng và các quốc gia nhập khẩu. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp than thở, việc sử dụng điện mặt trời trong hoạt động sản xuất lại gặp nhiều khó khăn.
- Phó thủ tướng yêu cầu mở rộng nguồn điện tái tạo mua bán trực tiếp
- Ô tô điện đến Việt Nam nhiều nhưng vấn đề là cần làm gì để đi xa hơn?
Vừa giảm chi phí, lại nâng cao tín nhiệm
Đã lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái, lãnh đạo một doanh nghiệp may mặc ở Đồng Nai cho biết đã nhận được nhiệu lợi ích về giảm chi phí sản xuất cũng như nhận được cái nhìn thiện cảm, đánh giá tốt của các nhãn hàng, nhà nhập khẩu. Sau khi đưa vào sử dụng, hệ thống điện hòa lưới trên mái nhà máy với 250 tấm pin và 3 bộ inverter hòa lưới cung cấp nguồn điện cho các hệ thống chiếu sáng, điều hòa hòa nhiệt độ và máy móc bên trong nhà máy. Mỗi ngày, hệ thống tạo ra sản lượng điện 365 kWh đáp ứng cho hoạt động sản xuất; đồng thời góp phần giảm phát thải CO2 đáng kể ra môi trường. Đáng chú ý, khi lắp đặt hệ thống này, doanh nghiệp không tốn một khoản đầu tư ban đầu nào vì tất cả thiết bị đều do nhà cung cấp, phân phối thiết bị lắp đặt miễn phí trong khi giá điện sử dụng lại thấp hơn khoảng 25% so với giá hệ thống điện quốc gia. Trường hợp nếu nhà sản xuất đầu tư hệ thống năng lượng mặt trời thì chi phí đầu tư ban đầu hiện chỉ còn bằng phân nửa so với cách đây 5 năm. Cụ thể theo một nhà cung cấp thiệt bị này tính toán, để đầu tư sản xuất 1MW điện mặt trời cần khoảng 12 tỉ đồng. Sau khoảng 3-4 năm vận hành thì nhà sản xuất có thể khấu hao được vốn đầu tư và sau đó việc sử dụng nguồn điện này được xem như miễn phí. Với hiệu quả mang lại từ việc triển khai giải pháp điện mặt trời, đây được xem là một bước đệm quan trọng cho sự thành công của nhà xưởng trong việc tiết kiệm điện, nâng cao năng lực cạnh tranh và đạt đến mục tiêu doanh nghiệp sản xuất thân thiện môi trường. Có thể nói việc sử dụng năng lượng tái tạo như điện mặt trời được xem là một trong những cách để doanh nghiệp thực hiện mục tiêu bảo vệ môi trường, đáp ứng yêu cầu giảm phát thải của các nhãn hàng quốc tế và các quốc gia nhập khẩu đặt ra. Các doanh nghiệp dệt may, da giày, đồ gỗ,… cũng cho biết họ buộc phải đầu tư hệ thống điện mặt trời trên mái các nhà xưởng nếu muốn đáp ứng các tiêu chuẩn phát thải khi xuất hàng sang thị trường khu vực EU. Các nhãn hàng thời trang và sản phẩm công nghiệp của Mỹ, Nhật Bản… cũng thường xuyên đánh tiếng yêu cầu nhà sản xuất, gia công cần phải cắt giảm phát thải, sử dụng năng lượng tái tạo trong sản xuất. Ông Trần Như Tùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) cho biết, điểm chung là các nhãn hàng quốc tế đều đưa ra yêu cầu, đòi hỏi doanh nghiệp cung cấp phải có kế hoạch hành động cụ thể cho sản xuất xanh. "Xanh hóa là con đường bắt buộc, doanh nghiệp thực hiện càng sớm thì cơ hội có đơn hàng sẽ đến sớm hơn", ông Tùng nói.Vẫn khó lấp đầy khoảng trống pháp lý
Theo các chuyên gia kinh tế, Việt Nam hiện đã và đang tham gia 19 Hiệp định FTA song phương và đa phương với nhiều nền kinh tế trên thế giới, là cơ sở đưa Việt Nam kết nối và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, cung ứng toàn cầu.
Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Quy hoạch Điện 8) đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 có 50% các tòa nhà công sở và 50% nhà dân sử dụng điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu.Mặt khác, theo hướng dẫn của Bộ Tài nguyên - Môi trường, để lắp đặt điện mặt trời trên mái nhà xưởng doanh nghiệp phải thực hiện các thủ tục môi trường, xây dựng theo quy định. Đây cũng là một trong những nút thắt lớn, khiến nhiều doanh nghiệp sản xuất muốn lắp đặt trên mái nhà xưởng của mình cũng rất khó khăn và mất thời gian. Hiện nay việc lắp đặt và sử dụng điện mặt trời mái nhà trong KCN vẫn gặp nhiều khó khăn, chưa có phương án để triển khai. Các doanh nghiệp sản xuất đang muốn thực hiện xanh hóa, có chứng chỉ xanh khi xuất khẩu nhằm đáp ứng yêu cầu hội nhập, vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể về việc đầu tư, lắp đặt, sử dụng.
Việc thực hiện chiến lược cắt giảm phát thải khí nhà kính, cũng như đạo luật về Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) áp dụng trong thời gian tới sẽ tác động rất lớn đến một số ngành sản xuất, xuất khẩu ở trong nước.
Vì vậy, các doanh nghiệp mong muốn Chính phủ sớm ban hành cơ chế khuyến khích mô hình này nhằm thúc đẩy, phát triển nguồn năng lượng xanh trong các KCN.
Ngoài ra, nhằm tháo gỡ những vướng mắc trong đầu tư lắp đặt, các doanh nghiệp đề xuất các Bộ, ngành liên quan sớm xây dựng và ban hành bộ tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng cho các bộ phận cấu thành nên hệ thống điện mặt trời mái nhà; tiêu chí kỹ thuật... đưa hệ thống điện mặt trời mái nhà vào vận hành hoạt động ổn định.
Theo ông Đào Xuân Đức, khi triển khai điện mặt trời ở các nhà xưởng, doanh nghiệp tiết kiệm được ít nhất 30% chi phí tiền điện mỗi tháng. Tuy nhiên, hiện nay, Việt Nam mới chỉ phát triển điện mặt trời ở nhà dân, cơ quan. Trong khi ở các nhà xưởng KCN lại chưa được hướng dẫn.
Rất nhiều doanh nghiệp trong KCN có nhu cầu lắp điện mặt trời mái để vừa giảm tiền điện vừa đạt các chứng chỉ xanh, giảm phát thải carbon... "Do đó cần sớm ban hành cơ chế để giúp doanh nghiệp dễ dàng lắp điện mặt trời và vượt qua các hàng rào xanh trong cạnh tranh xuất khẩu", ông Đức nói.
