Bệnh viện Chợ Rẫy: Phối hợp liên viện và 8 chuyên khoa điều trị ung thư hốc mũi xâm lấn ổ mắt, xương hàm và não

BS.CKII Hoàng Bá Dũng, Trưởng khoa Tai Mũi Họng - Bệnh viện Chợ Rẫy, vừa chia sẻ về việc điều trị thành công cho bệnh nhân bị ung thư hốc mũi tái phát giai đoạn muộn, xâm lấn đồng thời ổ mắt, xương hàm trên trái, khẩu cái và não.

Bệnh nhân T.V.H. (sinh năm 1965) nhập viện vào ngày 3/2/2026 với chẩn đoán ung thư hốc mũi tái phát. Trước đó một năm, bệnh nhân đã được phẫu thuật u ác mũi xoang và kết hợp hóa - xạ trị tại Bệnh viện. Tuy nhiên, theo đặc thù của bệnh lý, khối u vẫn tiến triển nhanh và tái phát, xâm lấn nhiều cơ quan.

Đánh giá về mức độ phức tạp của ca bệnh, BS.CKII Hoàng Bá Dũng cho biết: “Trong lần tái phát này, khối u đã phát triển thành một khối lớn vùng mặt trái, xâm lấn xuyên da, lan toàn bộ nhãn cầu trái, phá hủy xương hàm trên trái, xâm nhập khẩu cái và ăn sâu vào não. Khối u gây đau nhức dữ dội, cơn đau buốt lan lên đầu khiến người bệnh không thể ăn, ngủ, suy kiệt cả thể chất lẫn tinh thần”.

Ê-kíp khoa Tai Mũi Họng đã hội chẩn cùng các chuyên khoa khác gồm khoa Ngoại Thần kinh, Răng Hàm Mặt, Mắt, Tạo hình - Thẩm mỹ, Chẩn đoán hình ảnh, Giải phẫu bệnh và Trung tâm Ung bướu; đồng thời, phối hợp hội chẩn liên viện với Bệnh viện Răng Hàm Mặt Trung ương TP.HCM.

Qua đánh giá lâm sàng và hình ảnh học chi tiết, các ê-kíp đã thống nhất nhận định vẫn còn khả năng can thiệp phẫu thuật nếu có sự phối hợp chặt chẽ, chuẩn bị kỹ lưỡng và dự trù đầy đủ các tình huống.

“Chúng tôi phân tích cặn kẽ mức độ xâm lấn vào mắt, não, khẩu cái, xương hàm trên… và lên kế hoạch phối hợp từng chuyên khoa để phẫu thuật và tái tạo sau phẫu thuật”, Trưởng khoa Tai Mũi Họng Bệnh viện Chợ Rẫy nhấn mạnh.

Trong quá trình phẫu thuật, ê-kíp khoa Tai Mũi Họng đã phối hợp cùng ê-kíp Bệnh viện Răng Hàm Mặt Trung ương TP.HCM lấy hết u ở phần xương hàm trên trái và khẩu cái với trọng lượng gần 800gr.

Còn ê-kíp khoa Mắt tiến hành lấy toàn bộ nhãn cầu trái do đã bị khối u xâm lấn hoàn toàn. Kế tiếp, khoa Ngoại thần kinh phẫu thuật mở sọ lấy phần u xâm lấn não. Sau khi cắt bỏ khối u diện rộng, bệnh nhân đối diện với một khuyết hổng rất lớn vùng mặt.

Ê-kíp khoa Tạo hình Thẩm mỹ đã thực hiện vi phẫu chuyển vạt tự do từ chân để tái tạo cấu trúc giải phẫu. Đặc biệt, các bác sĩ phải thực hiện đồng thời 3 thành phần tái tạo: che phủ hốc mắt, tái lập vách ngăn mũi - xoang để bảo tồn đường thở của mũi và tái tạo khẩu cái nhằm ngăn cách khoang miệng với khoang mũi.

Trong suốt 10 giờ phẫu thuật, bệnh nhân được truyền 4 đơn vị máu. Nhờ kiểm soát huyết động chặt chẽ và gây mê hồi sức tối ưu, bệnh nhân đã tỉnh ngay sau phẫu thuật và được theo dõi sát sao. Sau khoảng 2 tuần điều trị và chăm sóc tích cực, người bệnh xuất viện trong tình trạng ổn định.

Tái khám ngày 3/3, các bác sĩ ghi nhận tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt: người bệnh đi lại được, tự thở bằng mũi (đã rút ống mở khí quản trước xuất viện), nói chuyện rõ, tinh thần tốt, các vạt da sống khỏe, liền thương đẹp. Đặc biệt, những cơn đau dữ dội trước đó hoàn toàn biến mất.

Bệnh nhân cũng đã được rút sonde và có thể ăn uống bằng đường miệng bình thường. Đây cũng là kết quả của sự nỗ lực, kiên trì của bệnh nhân và gia đình bệnh nhân trong quá trình tuân thủ và thực hiện theo chỉ định bác sĩ.

Theo BS.CKII Hoàng Bá Dũng, đối với ung thư hốc mũi giai đoạn muộn có mức độ xâm lấn rộng, liên quan nhiều cấu trúc giải phẫu quan trọng vùng sọ mặt, phần lớn người bệnh thường được chỉ định điều trị giảm nhẹ vì không còn khả năng phẫu thuật triệt để.

Trường hợp can thiệp được như bệnh nhân này là rất hiếm. Bên cạnh đó, tại khoa Tai Mũi Họng, việc phẫu thuật điều trị ung thư mũi xoang có sự phối hợp từ 2-3 chuyên khoa là thường gặp. Tuy nhiên, đối với việc phối hợp cùng lúc 5 chuyên khoa trong một ca mổ kéo dài 10 tiếng nói trên là lần đầu tiên được thực hiện.

“

Người bệnh ung thư sau phẫu thuật và điều trị bổ trợ cần tuân thủ lịch tái khám định kỳ. Việc tái khám đều đặn sẽ giúp phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.

Nếu được phát hiện kịp thời, việc can thiệp sẽ thuận lợi và khả năng điều trị cao hơn. Ngược lại, khi bệnh tái phát ở giai đoạn muộn với mức độ xâm lấn rộng, cơ hội phẫu thuật có thể sẽ không còn.

BS.CKII Hoàng Bá Dũng - Trưởng khoa Tai Mũi Họng, Bệnh viện Chợ Rẫy