Với 440/451 đại biểu có mặt biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua dự thảo Luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, sáng 14-6.
Luật vừa được Quốc hội thông qua gồm 8 chương, với 59 điều có hiệu lực thi hành từ ngày 1-8-2025.
Tạo điều kiện cho doanh nghiệp có thêm nguồn lực
Tại báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự luật trình bày trước đó, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho hay có ý kiến đề nghị quy định rõ điều kiện, thẩm quyền, trách nhiệm của từng chủ thể trong việc huy động, cho vay vốn để doanh nghiệp được chủ động quyết định về nguồn vốn cho vay, lãi suất cho vay đối với công ty con.
Theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, quy định cho phép doanh nghiệp được cho công ty do doanh nghiệp nắm trên 50% vốn điều lệ vay vốn sẽ góp phần tăng cường tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của doanh nghiệp. Đồng thời, tạo điều kiện cho doanh nghiệp do doanh nghiệp thành lập hoặc đầu tư vốn có thể tiếp cận được nguồn vốn hợp lý, có thêm nguồn lực để phát triển.
“Dự thảo Luật giao Chính phủ quy định chi tiết điều kiện bảo lãnh, điều kiện cho vay nhằm bảo đảm quản lý chặt chẽ, kiểm soát rủi ro” – ông Mãi nói và nhìn nhận việc này đã hài hòa giữa quyền tự chủ trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và yêu cầu giám sát, quản lý của Nhà nước.
Thường vụ Quốc hội cũng đề nghị Chính phủ khi xây dựng văn bản quy định chi tiết cần lưu ý quy định rõ về điều kiện, mục đích sử dụng vốn vay, đánh giá hiệu quả sử dụng vốn vay, biện pháp bảo đảm khoản vay, cơ chế giám sát, kiểm tra trong quá trình cho vay và thu hồi nợ; bảo đảm các khoản vay được sử dụng đúng mục đích, có khả năng thu hồi đầy đủ, đúng hạn.
Cạnh đó, với hoạt động đầu tư của doanh nghiệp (Điều 20), có ý kiến đề nghị xem xét không cho phép toàn bộ doanh nghiệp nhà nước đầu tư bất động sản mà chỉ cho phép doanh nghiệp lớn của nhà nước được đầu tư lĩnh vực này.
Ông Phan Văn Mãi cho biết doanh nghiệp có vốn nhà nước được thực hiện các hoạt động kinh doanh phù hợp với quy định của pháp luật và định hướng của Nhà nước với vai trò của chủ sở hữu thông qua điều lệ, chiến lược phát triển của doanh nghiệp.
Vì vậy, việc quy định chỉ cho phép một số doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn được thực hiện hoạt động đầu tư này sẽ làm hạn chế quyền tự chủ trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. “Ủy ban Thường vụ Quốc hội không quy định nội dung này trong dự thảo Luật” – theo ông Mãi.
Đề xuất bổ sung quy định về Tổng Công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cũng cho hay có ý kiến đề nghị xem xét, bổ sung quy định về Tổng Công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước và một số cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính đầu tư đối với doanh nghiệp này.
Về vấn đề này, theo cơ quan thẩm tra, Tổng Công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước có lĩnh vực kinh doanh đặc thù, chức năng, nhiệm vụ, cơ chế hoạt động khác với các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh khác. Luật quản lý, sử dụng vốn nhà nước đầu tư vào sản xuất, kinh doanh tại doanh nghiệp cũng đã có quy định giao Chính phủ quy định đối với hoạt động của Tổng Công ty này
Theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, việc quy định cụ thể Tổng Công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước trong dự thảo Luật là không đảm bảo phù hợp với thẩm quyền của Quốc hội và chủ trương của Đảng tại Kết luận 119-KL/TW. Cụ thể là các quy định của luật phải mang tính ổn định, có giá trị lâu dài và “luật chỉ quy định những vấn đề thuộc thẩm quyền Quốc hội, không luật hóa các nội dung thuộc phạm vi điều chỉnh của văn bản dưới luật".
“Việc ghi nhận Tổng Công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước trong luật cũng sẽ làm giảm tính khách quan và khái quát của luật, đồng thời tiềm ẩn rủi ro hoặc can thiệp hành chính không cần thiết vào hoạt động của doanh nghiệp” – Chủ nhiệm Phan Văn Mãi nêu lý do và cho hay để đảm bảo cơ sở pháp lý, Thường vụ Quốc hội đã giao Chính phủ quy định về hoạt động, cơ chế tài chính của doanh nghiệp có chức năng kinh doanh vốn nhà nước.
Đáng chú ý, khoản 2 Điều 24 dự thảo Luật quy định tiền thưởng cho người lao động, người đại diện chủ sở hữu trực tiếp, kiểm soát viên tại doanh nghiệp được trích từ lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp.
Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty quyết định tiền lương, thù lao, tiền thưởng và quyền lợi khác của người lao động, các chức danh quản lý của doanh nghiệp. Chính phủ quy định về tiền lương, thù lao, tiền thưởng của người đại diện chủ sở hữu trực tiếp, kiểm soát viên...
Tuy nhiên, quá trình thảo luận, có ý kiến cho rằng quy định này chưa phù hợp và đề nghị quy định theo hướng việc chi trả lương, thưởng do cơ quan đại diện chủ sở hữu vốn, doanh nghiệp cử, giới thiệu, thuê làm và làm việc trực tiếp tại doanh nghiệp là chi phí hợp lý và gắn với đó là chi phí thuế của doanh nghiệp.
Chủ nhiệm Phan Văn Mãi cho hay căn cứ các quy định hiện hành, dự Luật đã quy định đầy đủ, rõ ràng về chính sách tiền lương, thù lao, tiền thưởng. Theo đó, người đại diện phần vốn nhà nước làm việc trực tiếp tại doanh nghiệp, kiểm soát viên, tổng giám đốc và các chức danh quản lý khác theo Điều lệ công ty được hưởng lương trong quỹ lương chung của doanh nghiệp và các khoản chi này được tính vào chi phí hợp lý của doanh nghiệp.
Về tiền thưởng, đây là khoản được sử dụng từ nguồn Quỹ khen thưởng, phúc lợi của doanh nghiệp, được trích lập theo quy định về phân phối lợi nhuận sau thuế. Do vậy, Thường vụ Quốc hội xin giữ nguyên như dự thảo để bảo đảm phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành.
Luật vừa được Quốc hội thông qua quy định doanh nghiệp được trích tối đa 3 tháng lương để lập Quỹ khen thưởng, phúc lợi trên cơ sở kết quả đánh giá, xếp loại doanh nghiệp.
Riêng các doanh nghiệp trực tiếp phục vụ quốc phòng, an ninh, trường hợp không đủ nguồn từ lợi nhuận sau thuế thì được Nhà nước hỗ trợ để trích lập quỹ khen thưởng, phúc lợi tối đa 2 tháng lương thực hiện trên cơ sở kết quả đánh giá, xếp loại của doanh nghiệp và mức độ hoàn thành nhiệm vụ quốc phòng, an ninh.
Quốc hội biểu quyết thuế tiêu thụ đặc biệt với điều hòa nhiệt độ theo công suất
(PLO)- Theo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua, điều hoà nhiệt độ công suất trên 24.000 BTU đến 90.000 BTU sẽ thuộc đối tượng chịu thuế.
