Chủ tịch UBND TP.HCM Phan Văn Mãi vừa ký văn bản xin ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ để hoàn thiện dự thảo Nghị quyết thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP.HCM.
 |
TP.HCM đề xuất kéo dài thời gian thực hiện nghị quyết mới thay thế Nghị quyết 54. Ảnh: NGUYỄN TIẾN |
Đáng chú ý, trong văn bản này, UBND TP.HCM đã đề xuất Chủ tịch Quốc hội ủng hộ sửa đổi thời gian thực hiện của Nghị quyết thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP.HCM đến năm 2030 hoặc theo hướng không quy định “cứng” thời hạn có hiệu lực của nghị quyết là 5 năm.
Thay vào đó sẽ quy định việc định kỳ sơ kết, tổng kết báo cáo Quốc hội có ý kiến chỉ đạo và điều chỉnh, cập nhật bổ sung.
Như vậy, có thể xem như đây là bộ khung xuyên suốt để sàng lọc, thay thế các cơ chế thí điểm mới mà không gói gọn trong một thời gian nhất định, một nhóm cơ chế cố định. Đây cũng là cách tiếp cận mới trong tư duy thí điểm chính sách.
Lý giải về đề xuất này, UBND TP.HCM cho biết hiện Điều khoản thi hành của dự thảo đang quy định nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 1-8 tới, thay thế Nghị quyết 54/2017 và được thực hiện trong 5 năm.
Vừa qua, trên nghị trường Quốc hội, nhiều đại biểu cho rằng TP.HCM với quy mô và các dự án thuộc dạng chiến lược, trọng điểm không chỉ của TP mà của cả nước, thì thời gian 5 năm là quá ngắn trong bối cảnh quy hoạch của các địa phương và của quốc gia đang hoàn thiện.
Do vậy, để đảm bảo đồng bộ với thời kỳ quy hoạch tổng thể giai đoạn 2021 - 2030, các đại biểu đề nghị Quốc hội xem xét quy định thời hạn hiệu lực nghị quyết này đến cuối kỳ quy hoạch để tổng kết, rút kinh nghiệm và nhân rộng những chính sách có hiệu quả.
TP.HCM cũng nhận thấy để thực hiện mục tiêu đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045 như Nghị quyết 31 của Bộ Chính trị đề ra, thời gian thực hiện nghị quyết của Quốc hội chỉ 5 năm là tương đối ngắn trong khi số lượng công việc để triển khai nghị quyết là rất lớn.
UBND TP.HCM cho biết nhiều cơ chế chính sách cần có thời gian để triển khai, từ đó, mới đánh giá được đầy đủ tính hiệu quả của chính sách. Chẳng hạn như các cơ chế về TOD, PPP, phát hành trái phiếu với tổng mức dư nợ vay không vượt quá 120% số thu ngân sách TP được hưởng theo phân cấp....
Chưa kể, một số chính sách cần có sự ổn định lâu dài để có thể thu hút được các nhà đầu tư tham gia như ngành, nghề ưu tiên thu hút nhà đầu tư chiến lược; chính sách hỗ trợ cho đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp; hỗ trợ lãi suất cho các dự án đầu tư thuộc lĩnh vực ưu tiên phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn TP.
Cũng trong văn bản này, TP.HCM cho hay thời gian qua, TP.HCM đã lỡ nhiều cơ hội thu hút đầu tư dự án công nghệ cao có quy mô lớn do không có cơ sở và thẩm quyền áp dụng cơ chế ưu đãi do nhà đầu tư đề xuất, nhất là các lĩnh vực mà Việt Nam đang ưu tiên thu hút.
Theo TP.HCM, việc lựa chọn nhà đầu tư chiến lược nếu theo quy trình thông thường thì các tập đoàn lớn khó tham gia do không xác định được lộ trình triển khai, thời gian thực hiện dài, nguy cơ bỏ lỡ dự án tốt.
“Nếu thực hiện theo quy định hiện nay sẽ không tạo thông điệp là Việt Nam mời gọi nhà đầu tư, mà chỉ là đang lựa chọn nhà đầu tư theo các phương thức đấu giá, đấu thầu mà các quốc gia khác không áp dụng khi thu hút nhà đầu tư quan trọng” – TP.HCM cho biết và đề nghị cần có một cơ chế đặc biệt, linh hoạt để thể hiện rõ thông điệp này.
Trường hợp được Quốc hội thông qua, TP.HCM sẽ thực hiện các quy định cụ thể, đảm bảo thu hút được nhà đầu tư thực sự có tính chiến lược và mức hỗ trợ nằm trong khả năng cân đối của ngân sách theo nguyên tắc phần hỗ trợ chỉ là “vốn mồi” để thúc đẩy thu hút đầu tư toàn xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội chung của TP.
Đồng thời, TP.HCM đang phối hợp Bộ KH&ĐT nghiên cứu theo hướng giới hạn mức hỗ trợ từ ngân sách TP không vượt quá 10% tổng vốn đầu tư của dự án nhằm tạo ngưỡng giới hạn cụ thể, tránh các bất cập trong quá trình triển khai sau này.
UBND TP.HCM cũng đề xuất Chủ tịch Quốc hội xem xét và ủng hộ bổ sung cơ chế cho phép TP được phát hành trái phiếu chính quyền địa phương ra thị trường quốc tế để thực hiện hoàn thành đồng bộ các tuyến đường sắt đô thị của TP theo kế hoạch đến năm 2035 như Kết luận 49/2023 của Bộ Chính trị.
Bởi nếu chỉ phát hành trái phiếu trong nước thì không thể huy động được nguồn vốn lớn và rẻ để có thể triển khai các dự án này.
Việc này sẽ được công ty đầu tư tài chính nhà nước TP tổ chức phát hành theo ủy quyền của UBND TP.HCM.
