Ngày 28-10, Quốc hội thảo luận tại hội trường về việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý thị trường bất động sản và phát triển nhà ở xã hội từ năm 2015 đến hết năm 2023.

Thống đốc Ngân hàng nhà nước (NHNN) Nguyễn Thị Hồng đã dành thời gian giải trình về những vấn đề đại biểu quan tâm.

Tăng trưởng tín dụng bất động sản cao hơn tăng trưởng chung của nền kinh tế

Liên quan đến việc tiếp cận tín dụng, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho hay vốn đầu tư vào thị trường bất động sản thường yêu cầu giá trị lớn, thời hạn dài, vì vậy cần được huy động từ nhiều kênh, vốn NH chỉ là một kênh.

Theo quy định hiện hành, các tổ chức tín dụng sẽ tự quyết định việc cấp tín dụng trên cơ sở thỏa thuận với khách hàng về mức cho vay, thời hạn, lãi suất.

Đặc biệt, khác với các DN kinh doanh thông thường, các tổ chức tín dụng phải luôn luôn bảo đảm tỉ lệ an toàn theo quy định của NHNN, đảm bảo thu hồi vốn để sẵn sàng chi trả cho người gửi tiền; nếu không có thể gây hệ lụy cho chính tổ chức tín dụng của mình cũng như an toàn của cả hệ thống và nền kinh tế.

“Vì thế, ngay cả khi có những dự án khả thi, có khả năng trả nợ nhưng NH vẫn từ chối cho vay có thể do thời hạn vay của dự án không phù hợp với khả năng cân đối vốn của NH”- theo bà Hồng.

Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cũng lưu ý hệ thống NH huy động chủ yếu là nguồn vốn ngắn hạn trong khi nhu cầu cho vay của thị trường bất động sản lại là dài hạn…

Dù vậy, bà cho hay thực tế, tăng trưởng tín dụng trong lĩnh vực bất động sản tăng nhanh trong thời gian qua, thường tăng trưởng tín dụng của bất động sản cao hơn so với mức tăng trưởng chung của nền kinh tế.

“Hiện nay, số dư nợ của tín dụng bất động sản lên tới 3,15 triệu tỉ đồng, chiếm hơn 20% tổng dư nợ chung của nền kinh tế”- theo Thống đốc Ngân hàng nhà nước.

Lý giải việc nửa cuối năm 2022, tiếp cận tín dụng của thị trường bất động sản rất khó khăn, ngay cả khi dự án có tài sản bảo đảm, bà Hồng nhắc đến sự cố rút tiền hàng loạt bắt đầu từ ngày 6-10-2022 tại SCB.

“Đây là sự cố rút tiền hàng loạt quy mô lớn chưa từng có tiền lệ. Sự cố này đã ảnh hưởng lan truyền đến thanh khoản của hệ thống các tổ chức tín dụng, ảnh hưởng đến niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài và khi đó, tỷ giá có thể tăng lên đến 10%”- bà Hồng cho biết khi đó, NHNN đã phải đặt mục tiêu cao nhất là bảo đảm an toàn hệ thống, bảo đảm khả năng chi trả cho người gửi tiền, tránh hoảng loạn tài chính.

Chính vì vậy, NHNN đã tăng lãi suất trong tháng 10 cũng như chưa nới room tín dụng, dùng mọi biện pháp để bảo đảm cải thiện thanh khoản cho hệ thống. Khi hệ thống thanh khoản cải thiện, tháng 12, NHNN nới room tín dụng, như vậy mới đem đến sự ổn định cho đến ngày hôm nay.

“Vào thời điểm đó, bản thân các tổ chức tín dụng rất lo ngại người dân sẽ rút tiền tại tổ chức tín dụng của mình nên rất thận trọng khi cho vay mới, đặc biệt là đối với các dự án bất động sản có kỳ hạn dài”- vẫn lời bà Hồng.

DN nhận định “lãi suất vay còn cao” bao giờ cũng đúng

Với nhận định “lãi suất còn cao”, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho rằng DN đi vay bao giờ cũng mong muốn lãi suất vay thấp. So với mong muốn của DN, nhận định lãi suất vay còn cao bao giờ cũng đúng và là điều dễ hiểu.

Dù vậy, Thống đốc mong QH ghi nhận, chia sẻ những cố gắng và thành tựu NHNN cũng như các tổ chức tín dụng trong hệ thống đã đạt được trong thời gian qua.

“Trong bối cảnh lãi suất quốc tế tăng rất cao nhưng mặt bằng lãi suất của Việt Nam được kiểm soát, lãi suất cho vay mới giảm khoảng 3%”- bà Hồng nói.

Cạnh đó, khi DN và người dân khó khăn, các tổ chức tín dụng cũng dùng chính nguồn lực của mình để miễn, giảm lãi, thuế cho DN và người dân, ước tính con số này lên tới 60.000 tỉ đồng. Đây là con số không nhỏ, theo Thống đốc.

Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cũng khẳng định lãi suất với bất động sản thường là kỳ hạn dài nên cao hơn khoản lãi suất cho vay ngắn hạn, tương tự, tiền gửi kỳ hạn dài lãi suất huy động cao hơn huy động tiền gửi ngắn hạn.

“Trong chỉ đạo điều hành, NHNN luôn chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiết kiệm chi phí hoạt động để tiếp tục giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ cho DN và người dân; cũng như phải tăng cường, đơn giản hóa thủ tục vay vốn để tiết kiệm thời gian, tiết kiệm nguồn lực cho DN và người dân”- bà Hồng cho biết.