Chiều 3-4, tại trụ sở báo Tuổi Trẻ, Cục Báo chí, Bộ VH-TT&DT đã tổ chức hội thảo góp ý dự thảo nghị định quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Báo chí.

Tham dự hội thảo có ông Lưu Đình Phúc, Cục trưởng Cục Báo chí; ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử; ông Tống Văn Thanh - Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản (Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương); ông Tăng Hữu Phong, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP.HCM…

Cần hướng dẫn rõ quy định thu hồi giấy phép

Phát biểu tại hội thảo, nhà báo Nguyễn Đức Hiển, đại diện báo Pháp Luật TP.HCM, bày tỏ đồng tình với việc quy định cụ thể các điều kiện cấp giấy phép hoạt động báo chí đối với tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp như dự thảo đã nêu.

Tuy nhiên, ông đề nghị cần nghiên cứu kỹ các điều kiện về thời gian để tạo thuận lợi cho việc thành lập cơ quan báo chí thuộc tổ chức xã hội hoặc tổ chức xã hội - nghề nghiệp. Ví dụ, dự thảo yêu cầu phải có trụ sở ổn định từ 2 năm trở lên và thời gian hoạt động của hội đó phải từ 3 năm trở lên. “Ban soạn thảo cần làm rõ lý do tại sao lại quy định về các mốc thời gian như thế này” – ông Hiển nói.

Cũng theo ông Nguyễn Đức Hiển, Khoản 3 Điều 17 của Luật Báo chí quy định một trong những điều kiện tối quan trọng để được cấp phép hoạt động là phải phù hợp với chiến lược phát triển và quản lý hệ thống báo chí được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Luật Báo chí và dự thảo Nghị định này tương đối mở nhưng các cơ quan, tổ chức, đặc biệt là các tổ chức xã hội, xã hội nghề nghiệp, sẽ phải chờ các quy định tại chiến lược phát triển báo chí để biết cơ quan nào được phép thành lập cơ quan báo chí.

“Hiện nay do chưa có chiến lược này, nhân hội thảo, tôi đề nghị Cục Báo chí thông tin thêm đến thời điểm hiện tại, dự thảo chiến lược phát triển báo chí đã được xây dựng đến đâu và khi nào có thể ban hành? Bởi chiến lược này gần như đi song hành với Luật Báo chí, mà Luật Báo chí sẽ có hiệu lực từ 1-7” – ông Hiển băn khoăn.

Liên quan đến việc thu hồi giấy phép hoạt động báo chí, dự thảo Nghị định quy định một trong những lý do thu hồi giấy phép hoạt động báo chí là do nợ ngân sách nhà nước, nợ thuế theo quy định pháp luật về thuế, tiền phạt, nghĩa vụ tài chính đối với nhà nước theo quy định về xử lý vi phạm trong vòng 12 tháng kể từ ngày có quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Nhà báo Đức Hiển cho rằng cần có hướng dẫn cụ thể rằng nợ thuế đến mức độ nào thì sẽ bị thu hồi giấy phép hoạt động báo chí. Nhà báo Đức Hiển dẫn chứng hiện nay, có chủ doanh nghiệp phản ánh thực trạng chỉ nợ thuế 100.000 đồng nhưng khi ra đến sân bay, cơ quan thuế gửi thông báo và họ bị cấm xuất cảnh.

“Đối với cơ quan báo chí, mức độ nợ ngân sách đến đâu thì bị thu hồi giấy phép cũng cần được quy định rõ ràng để anh em yên tâm hoạt động” – ông Hiển đề nghị.

Dự kiến tháng 6 ban hành chiến lược phát triển báo chí

Trao đổi lại, ông Lưu Đình Phúc, Cục trưởng Cục Báo chí, cho biết trước đây hội xã hội - nghề nghiệp được xem xét thành lập cơ quan báo chí. Do đó dẫn đến có tình trạng thành lập một Hội là ra luôn một tờ tạp chí, có nhiều Hội được lập ra nhưng không phải để hoạt động Hội mà mục đích chính là để ra tạp chí.

Cục Báo chí đã báo cáo Chính phủ yêu cầu Bộ Nội vụ rà soát lại hoạt động của các Hội. Nếu Hội không hoạt động thì phải xem xét lại.

Do vậy, dự thảo Nghị định lần này quy định Hội phải hoạt động ít nhất 3 năm, chứng minh được hiệu quả và nhu cầu cần có một công cụ để tuyên truyền thì lúc đó mới xem xét cấp phép tạp chí, chứ không phải cấp phép tràn lan.

Về chiến lược phát triển và quản lý báo chí, ông Lưu Đình Phúc cho biết trước đây điều kiện thành lập cơ quan báo chí là phải phù hợp với quy hoạch phát triển và quản lý báo chí. Theo quy hoạch này, các Hội ở địa phương và các Sở không được thành lập cơ quan báo chí. Theo Luật Báo chí 2025, các Hội xã hội - nghề nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học chỉ được ra tạp chí hoặc tạp chí khoa học. Ông Phúc cho biết quan điểm này đã được thể hiện trong quy hoạch báo chí và sẽ được thể chế hóa trong chiến lược phát triển báo chí.

“Dự thảo chiến lược đã có, sắp tới sẽ bổ sung, xác định rõ cơ quan báo chí nào là cơ quan báo chí chủ lực, hiện nay chúng ta có 6 cơ quan. Những địa bàn trọng điểm như Thủ đô Hà Nội hoặc trung tâm kinh tế lớn như TP.HCM, nếu đảm bảo điều kiện sẽ đề xuất cơ quan báo chí chủ lực. Phương án này phải được Bộ Chính trị thông qua” – ông Phúc thông tin. Đồng thời cho biết Cục Báo chí sẽ hoàn thiện dự thảo và trình Chính phủ trong thời gian sớm nhất, vì theo quy định của Chính phủ, tháng 6 phải ban hành. Ông cho biết tháng 4 sẽ có đề cương và dự thảo để lấy ý kiến.