Tại phiên chất vấn của Quốc hội (QH) sáng 10-11, rất nhiều đại biểu (ĐB) QH đã chất vấn trách nhiệm của Bộ Y tế trước việc nhiều cán bộ ngành y rơi vào vòng lao lý do sai phạm trong đấu thầu, quản lý giá thuốc.
Bộ trưởng Y tế hết sức đau lòng
ĐB Trịnh Xuân An (Đồng Nai) nêu chất vấn rất đau xót khi cả nước đang căng ra chống dịch thì hàng loạt cán bộ y tế lại vướng vào vòng lao lý liên quan đến vi phạm việc đấu thầu, quản lý giá thuốc…
Liên quan đến vấn đề này thì lỗi cán nhân, lỗi chủ quan đã được các cơ quan pháp luật chỉ ra. Tuy nhiên, theo ĐB, một phần cũng do cơ chế, đặc biệt là công tác hướng dẫn, chỉ đạo, kiểm tra, giám sát của Bộ Y tế với vai trò là cơ quan quản lý lĩnh vực.
“Bộ trưởng nói rõ thêm về việc hướng dẫn, kiểm tra, giám sát của Bộ Y tế trong việc để xảy ra những sai phạm như vậy. Đề nghị Bộ trưởng Bộ Công an nói rõ thêm với vai trò người cầm thanh bảo kiếm bảo vệ pháp luật, phòng chống vi phạm pháp luật” - ĐB An nêu.
ĐB Trịnh Xuân An (Đồng Nai).
Cùng nội dung, ĐB Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) nêu câu hỏi: “Bác sĩ chuyên môn giỏi nhưng chưa chắc quản trị tốt. Vậy đã đến lúc tách bạch quản lý với chuyên môn chưa? Bộ trưởng có suy nghĩ gì về việc này?”
Trả lời về vấn đề này, Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long bày tỏ “những vi phạm của đội ngũ cán bộ y tế thời gian qua là “hết sức đau lòng”, ngành y tế hết sức quan tâm.
“Đây là những trường hợp không ảnh hưởng lớn đến ngành. Toàn ngành tập trung chống dịch và những sai phạm phải xử lý. Tuy nhiên trong vấn đề về quản lý đơn vị sự nghiệp công, chúng ta có quy định về giám đốc, Phó Giám đốc. Chúng ta cố gắng tách bạch công tác quản lý chuyên môn và tài chính riêng. Chúng tôi sẽ tiếp tục thảo luận với Bộ Nội vụ về thể chế để hạn chế các tiêu cực, sai phạm” - ông trả lời.
Điều hành phiên chất vấn, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh “chúng ta phòng chống dịch nhưng cũng phải hết sức tiết kiệm vì đất nước còn nhiều khó khăn”.
Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, Thủ tướng đã giao Thanh tra Chính phủ, cùng đó Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đã giao cho Kiểm toán nhà nước trong năm 2022 sẽ thanh tra, kiểm toán sâu chuyên huy động, quản lý, sử dụng các nguồn lực trong công tác phòng chống dịch, để ngăn chặn các tiêu cực, lợi ích nhóm trong lĩnh vực này.
“Đề nghị Bộ Y tế tăng cường khâu hướng dẫn, thanh tra, kiểm tra, giám sát trong nội bộ ngành để anh em làm đúng, tránh tình trạng đến khi cơ quan chức năng vào cuộc chúng ta phải xử lý vi phạm theo quy định” - Chủ tịch Quốc hội nói.
Bộ trưởng trả lời chưa thoả đáng
Tranh luận sau phần trả lời của Bộ trưởng Y tế, ĐB Hoàng Văn Cường (Hà Nội) cho rằng Bộ trưởng Y tế trả lời chưa thoả đáng khi nói rằng, có quy định sẽ phân công cho cấp phó chuyên phụ trách về vấn đề kinh tế. Tuy nhiên dù đã phân công cho cấp phó nhưng có sai phạm thì cấp trưởng vẫn phải chịu trách nhiệm vì là trách nhiệm của người đứng đầu.
ĐB Hoàng Văn Cường (Hà Nội)
Về trách nhiệm cơ quan quản lý, ông Cường khẳng định sau khi Bộ trưởng trả lời, Chủ tịch QH đã nêu rất trúng vấn đề đang rất băn khoăn. Theo quy định, hàng năm đơn vị chức năng của cơ quan chủ quản, cơ quan kiểm toán, thanh tra đều phải duyệt quyết toán đối với vốn sử dụng ngân sách. Đối với hoạt động vốn của bệnh viện, đơn vị tự quyết định thì phải kiểm tra những hoạt động tài chính, báo cáo tài chính.
“Như vậy những cơ quan này có chuyên môn, chức năng về quản lý kinh tế mà không phát hiện ra sai phạm thì làm sao các Bác sỹ, GS. TS chỉ biết đọc bệnh án, giáo án lại phát hiện ra việc làm như thế đúng hay sai để tránh. Nếu phát hiện trước sai phạm để cảnh báo thì làm sao xảy ra những hậu quả như vừa qua?” - ông đặt câu hỏi.
Theo đó, ĐB Cường cũng cho rằng các sai phạm trên có phần trách nhiệm của Bộ Y tế, có phần trách nhiệm của các cơ quan thanh tra, kiểm tra vì chưa phát hiện ra sai phạm…
Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long
Trả lời ĐB Cường, Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh quy định của Đảng và pháp luật đã chỉ rõ người đứng đầu phải chịu trách nhiệm khi để xảy ra sai phạm trong đơn vị. Bên cạnh đó còn có trách nhiệm kiểm tra, giám sát của các cơ quan liên quan.
“Khi để đơn vị xảy ra các vụ việc, dù trực tiếp hay gián tiếp, người đứng đầu đều phải chịu trách nhiệm cho vấn đề này” - ông Long nói
Bộ trưởng Y tế cũng cho hay Bộ Y tế bảo đảm chỉ đạo về chuyên môn, kỹ thuật đối với các cơ sở y tế trên toàn quốc. Tuy nhiên, đối với vấn đề về nhân lực, nhân sự, quản lý về tài chính, thanh tra, kiểm tra , xử lý vi phạm thuộc trách nhiệm của UBND tỉnh, thành.
Bộ Y tế cũng thành lập các đoàn thanh tra, kiểm tra chuyên ngành về chuyên môn. Các thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm về tài chính, kinh tế, quản lý đấu thầu, mua sắm do các địa phương triển khai thực hiện.
Bộ liên tục có văn bản nhắc nhở đối với các địa phương, đơn vị thuộc bộ, yêu cầu phải thực hiện rất nghiêm theo quy định của pháp luật có liên quan. Cùng với đó, Thủ tướng Chính phủ liên tục có chỉ đạo công khai, minh bạch, phòng chống tham nhũng, lợi ích nhóm trong mua sắm.
“Chúng tôi trân trọng đề nghị các địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát việc này, khi có vi phạm phải xử lý theo đúng quy định. Dù rất đau đớn nhưng chúng ta vẫn phải làm theo các quy định của pháp luật để làm trong sạch, lành mạnh hoá trong vấn đề đấu thầu, mua sắm trong lĩnh vực y tế, để bảo đảm phòng chống dịch và bảo đảm chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ nhân dân” - Bộ trưởng Y tế nói.
